EU nhất trí về nguyên tắc tiến hành các cuộc đàm phán để Ukraine và Moldova gia nhập khối. Ảnh: AP

Trong bài đăng trên mạng xã hội X được hãng tin Reuters trích dẫn, Chủ tịch luân phiên EU cho biết quyết định này sẽ được chính thức thông qua tại cuộc họp của các bộ trưởng tài chính và kinh tế vào ngày 25/6.

Cách đây một tuần, Ủy ban châu Âu cho biết cả Ukraine và Moldova đều đã đáp ứng tất cả các tiêu chí để các cuộc đàm phán gia nhập chính thức bắt đầu. Trước mắt, các cuộc đàm phán dự kiến sẽ là một quá trình kéo dài trong nhiều năm. Tuy nhiên, việc mở ra đàm phán là động lực thúc đẩy cho Ukraine. Điều này càng đặc biệt trong bối cảnh lực lượng Nga đang tiến vào khu vực Donetsk và mở ra một mặt trận mới ở khu vực đông bắc Kharkiv.

Động thái này đồng nghĩa với việc Hungary đã không còn phản đối việc Ukraine trở thành một thành viên của khối này. Bỉ và Ủy ban châu Âu đã mong muốn đạt được thỏa thuận trước khi Hungary đảm nhận chức chủ tịch luân phiên từ ngày 1/7 trong 6 tháng cuối năm 2024.

Trước đó, Budapest đã từng nhiều lần thể hiện sự hoài nghi về đánh giá của Ủy ban châu Âu rằng Ukraine đã sẵn sàng để gia nhập Liên minh châu Âu. Thủ tướng Hungary Viktor Orban từng tuyên bố Ukraine vẫn chưa sẵn sàng đàm phán tư cách thành viên EU do chưa đạt được các điều kiện do Ủy ban châu Âu đặt ra vào tháng 6/2022 trong các lĩnh vực như giải quyết tham nhũng, đảm bảo quyền lợi của người thiểu số và giảm thiểu ảnh hưởng của những tài phiệt sừng sỏ.

Vài tuần sau khi Nga chính thức khởi động chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, hồi tháng 2/2022, Ukraine đã nộp đơn xin gia nhập EU và được cấp tư cách ứng cử viên 4 tháng sau đó. Quyết định mở các cuộc đàm phán gia nhập với Ukraine trong chưa đầy 18 tháng là một quyết định gây tranh cãi vì một số quốc gia ứng cử viên ở khu vực Balkan đã chờ đợi khoảnh khắc này trong hơn 10 năm mà vẫn chưa thành công.

Thủ tướng Hungary Viktor Orban là một trong những người phản đối mạnh mẽ nhất việc cho phép Ukraine đàm phán gia nhập. Tuy nhiên, ông Orban đã không tham gia cuộc bỏ phiếu về đàm phán tư cách thành viên của Ukraine trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh của Hội đồng châu Âu ở Brussels hôm 14/12/2023. Ông cũng không tiến hành phủ quyết sau khi quyết định được đưa ra, do đó cho phép 26 thành viên còn lại của EU đưa ra quyết định đồng thuận.

Vào thời điểm đó, ông Orban tuyên bố: “Việc bắt đầu đàm phán với Ukraine trong hoàn cảnh này là một quyết định hoàn toàn vô nghĩa, phi lý và sai lầm”. Theo hãng tin RT dẫn lời ông, “nếu 26 quốc gia EU nhất trí đưa ra quyết định này thì họ nên đi theo con đường riêng của mình, Hungary không muốn tham gia vào quyết định tồi tệ này”.

Ngoài Hungary, Slovakia và Áo cũng là các quốc gia từng thể hiện thái độ phản đối việc đẩy nhanh tư cách thành viên của Ukraine. Phát biểu tại Bratislava ngày 13/12/2023, Thủ tướng Slovakia Robert Fico cảnh báo rằng bất chấp “quyết định chính trị” của Hội đồng châu Âu, “Ukraine hoàn toàn không sẵn sàng để mở các cuộc đàm phán” và sẽ gặp khó khăn để đáp ứng các tiêu chí trở thành thành viên của khối.