Ấn Độ và Iran đối thoại để tàu qua Eo biển Hormuz an toàn

Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar nhận định việc Iran cho phép hai tàu chở LPG (khí dầu mỏ hóa lỏng) của nước này đi qua Eo biển Hormuz hôm 14/3 là kết quả từ nỗ lực ngoại giao.

“Đây không phải là vấn đề trao đổi lợi ích. Ấn Độ và Iran có mối quan hệ riêng và chúng tôi coi cuộc xung đột này là điều rất đáng tiếc. Chắc chắn, từ góc độ của Ấn Độ, việc chúng tôi đối thoại, phối hợp và tìm ra giải pháp vẫn tốt hơn là không làm như vậy,” Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar nói trong cuộc phỏng vấn được Financial Times đăng tải ngày 15/3, khi phóng viên hỏi về việc hai tàu chở LPG (khí dầu mỏ hóa lỏng) treo cờ Ấn Độ an toàn đi qua Eo biển Hormuz hôm 14/3.

Giải thích rõ hơn về thỏa thuận với Iran, Ngoại trưởng Ấn Độ cho biết hai tàu chở khí đốt Shivalik và Nanda Devi, vận chuyển khoảng 92.712 tấn LPG, đã an toàn đi qua Eo biển Hormuz và đây chỉ là “giai đoạn đầu”, bởi hai nước chưa có “thỏa thuận bao trùm” dành cho toàn bộ các tàu treo cờ Ấn Độ.

“Đây mới chỉ là giai đoạn đầu. Chúng tôi vẫn còn nhiều tàu đang ở khu vực đó. Vì vậy, dù đây là một diễn biến tích cực, các cuộc trao đổi vẫn tiếp tục vì công việc phía trước vẫn còn nhiều,” ông Jaishankar nói.

Khi phóng viên hỏi liệu các nước châu Âu có thể áp dụng cách tiếp cận tương tự như Ấn Độ hay không, Ngoại trưởng Jaishankar cho rằng mối quan hệ của mỗi quốc gia với Iran có những đặc điểm riêng, do đó khó có thể so sánh trực tiếp.

Dù vậy, nhà ngoại giao Ấn Độ cho biết ông sẵn sàng chia sẻ cách tiếp cận của New Delhi với các quốc gia châu Âu, đồng thời tiết lộ rằng nhiều quốc gia châu Âu cũng đang duy trì liên lạc với Tehran. Ông Subrahmanyam Jaishankar không nói rõ đó là những quốc gia nào.

Phía Iran chưa đưa ra bình luận về những tuyên bố trên của Ngoại trưởng Ấn Độ.

Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar. Ảnh: X/@DrSJaishankar

Cũng trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar cho biết kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát vào đầu tháng 3, ông đã bốn lần điện đàm với người đồng cấp Iran Abbas Araghchi, trong đó cuộc gọi gần nhất diễn ra vào tối 13/3 giờ New Delhi.

Thông báo của Bộ Ngoại giao Iran trên mạng xã hội X hôm 13/3 cho biết trong cuộc điện đàm, Ngoại trưởng Abbas Araghchi và người đồng cấp Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar đã thảo luận về những diễn biến khu vực và quốc tế.

Ông Araghchi đã cập nhật cho phía Ấn Độ về tình hình mới nhất tại Trung Đông sau các hành động tấn công của Mỹ và Israel, cũng như những hệ lụy đối với ổn định và an ninh khu vực và toàn cầu.

Ngoại trưởng Ấn Độ Jaishankar và người đồng cấp Iran Araghchi. Ảnh: Bộ Ngoại giao Iran

Xung đột tại Trung Đông bùng phát hôm 28/2 đang khiến hoạt động hàng hải tại Eo biển Hormuz bị gián đoạn. Đây là tuyến vận chuyển dầu và khí hóa lỏng quan trọng của thế giới, nằm giữa Oman và Iran, chiếm xấp xỉ 1/3 tổng khối lượng dầu thô xuất khẩu bằng đường biển trên toàn cầu. Khoảng 75% lượng dầu này được chuyển tới các thị trường châu Á, gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Theo Times of Israel, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei ngày 12/3 khẳng định Tehran không đóng cửa Eo biển Hormuz, song các tàu thuyền lưu thông tại tuyến hàng hải này phải phối hợp với hải quân Iran. Bộ Tổng tham mưu Lực lượng vũ trang Iran cũng ra thông báo yêu cầu toàn bộ tàu vận tải đi qua Eo biển Hormuz phải tuân thủ “luật lệ thời chiến để tránh bị tập kích nhầm lẫn”.

Đến hôm 14/3, theo Al Jazeera, ông Rajesh Kumar Sinha - Thư ký của Bộ Cảng, Vận tải biển và Đường thủy Ấn Độ - cho biết tại cuộc họp báo ở New Delhi rằng hai tàu chở LPG treo cờ Ấn Độ, đang trên hành trình tới các cảng ở miền Tây nước này, đã an toàn đi qua Eo biển Hormuz.

Theo India Today, Ấn Độ hiện là nhà nhập khẩu LNG (khí tự nhiên hóa lỏng) lớn thứ tư thế giới và nhập khẩu LPG (khí dầu mỏ hóa lỏng) lớn thứ hai toàn cầu. Phần lớn nguồn nhiên liệu này được nhập từ các nhà sản xuất Trung Đông và vận chuyển qua Eo biển Hormuz.

Trong bối cảnh hoạt động hàng hải tại Hormuz diễn ra gián đoạn, nguồn cung thắt chặt đang bắt đầu ảnh hưởng tới các ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng của Ấn Độ. Các nhà sản xuất những sản phẩm như gạch men và các mặt hàng phụ thuộc vào khí đốt tại Ấn Độ đã báo cáo tình trạng thiếu LPG, làm dấy lên lo ngại rằng nếu gián đoạn kéo dài, sản xuất và sản lượng công nghiệp có thể bị ảnh hưởng.

Mỹ kêu gọi lập liên minh quân sự bảo vệ Eo biển Hormuz

Tổng thống Donald Trump cho rằng việc đảm bảo an toàn cho tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz phải là nỗ lực chung của nhiều bên và Mỹ ‘sẽ hỗ trợ rất nhiều’.

Ông Trump có thể hoãn chuyến thăm Trung Quốc vì Eo biển Hormuz

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông có thể hoãn cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nếu Bắc Kinh không hỗ trợ bảo đảm lưu thông tại Eo biển Hormuz.