Trả lời đài truyền hình Nhà nước Iran ngày 25/3, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định Eo biển Hormuz không bị đóng hoàn toàn, trái với một số thông tin từ truyền thông phương Tây, NDTV đưa tin. Theo ông Araghchi, nhiều chủ tàu hoặc các quốc gia sở hữu tàu đã chủ động liên hệ với phía Iran để đề nghị bảo đảm an toàn khi đi qua tuyến hàng hải này.
"Đối với một số quốc gia mà chúng tôi coi là thân thiện, hoặc trong những trường hợp chúng tôi quyết định vì các lý do khác, lực lượng vũ trang của chúng tôi đã đảm bảo an toàn cho họ,” ông Araghchi cho biết.
Ngoại trưởng Iran đồng thời dẫn chứng các trường hợp cụ thể: “Các bạn đã thấy trên các bản tin về Trung Quốc, Nga, Pakistan, Iraq và Ấn Độ. Hai tàu của họ đã đi qua khu vực này vài đêm trước, cùng với một số quốc gia khác, thậm chí cả Bangladesh. Đây là những quốc gia đã trao đổi, phối hợp với chúng tôi, và điều này sẽ tiếp tục trong tương lai, kể cả sau khi xung đột kết thúc”.
![]() |
| Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Ảnh: Press TV |
Ở chiều ngược lại, Tehran khẳng định sẽ không cho phép các tàu liên quan đến những quốc gia bị coi là đối địch hoặc có liên quan trực tiếp đến cuộc xung đột hiện nay đi qua eo biển. Theo đó, tàu của Mỹ, Israel và một số quốc gia vùng Vịnh sẽ không được cấp phép quá cảnh.
“Chúng tôi đang trong tình trạng chiến tranh. Khu vực này là vùng chiến sự, không có lý do gì để cho phép tàu của kẻ thù và các đồng minh của họ đi qua. Tuy nhiên, eo biển vẫn mở đối với các bên khác,” ông nhấn mạnh.
Eo biển Hormuz là một trong những tuyến hàng hải nhộn nhịp và có tầm ảnh hưởng lớn nhất thế giới, với trung bình 20 triệu thùng dầu thô và các sản phẩm dầu được vận chuyển mỗi ngày trong năm 2025, tương đương khoảng 25% tổng thương mại dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển toàn cầu. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ước tính khoảng 80% lượng hàng này được chuyển đến các quốc gia châu Á.
Khoảng 93% lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) xuất khẩu của Qatar và 96% lượng LNG xuất khẩu của UAE đi qua Eo biển Hormuz, chiếm khoảng 19% tổng lượng thương mại LNG toàn cầu.
Tuy nhiên, kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran bùng phát ngày 28/2, lưu lượng vận chuyển năng lượng qua tuyến hàng hải này sụt giảm nghiêm trọng. Theo trang tin ngành vận tải biển Lloyd’s List, Eo biển Hormuz thông thường ghi nhận khoảng 120 lượt tàu qua lại mỗi ngày. Tuy nhiên, dữ liệu từ công ty phân tích Kpler cho thấy trong giai đoạn từ ngày 1-25/3, tổng số lượt tàu chở hàng hóa đi qua chỉ đạt 155 lượt, tương đương mức giảm tới 95%.
Diễn biến thực tế cũng cho thấy sự kiểm soát chặt chẽ của Iran tại khu vực. Đầu tuần này, Iran đã chặn một tàu container trên hành trình tới Pakistan khi cố gắng đi qua Eo biển Hormuz. Con tàu SELEN, xuất phát từ khu neo đậu Sharjah (Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất) và hướng tới Karachi, buộc phải quay đầu do không có giấy phép quá cảnh, theo Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Trong khi đó, một số trường hợp được phép đi qua cho thấy các kênh ngoại giao vẫn phát huy hiệu quả. Bộ Ngoại giao Thái Lan ngày 24/3 cho biết một tàu chở dầu của Tập đoàn Bangchak Corporation đã an toàn vượt qua Eo biển Hormuz sau cuộc đàm phán giữa Ngoại trưởng Thái Lan Sihasak Phuangketkeow và Đại sứ Iran tại Bangkok. Con tàu này đang di chuyển qua Ấn Độ Dương và dự kiến sẽ cập cảng của Thái Lan vào đầu tháng 4.
Thủ tướng Shehbaz Sharif cho biết Pakistan sẵn sàng trở thành nước chủ nhà tổ chức cuộc đàm phán Mỹ - Iran. |
Iran đã thông báo tới Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) rằng các tàu “không thù địch” có thể an toàn đi qua Eo biển Hormuz nếu phối hợp với giới chức nước này. |
Tàu chở dầu thuộc tập đoàn Bangchak Corporation hôm 23/3 an toàn đi qua Eo biển Hormuz sau cuộc đàm phán giữa Ngoại trưởng Thái Lan Sihasak Phuangketkeow và Đại sứ Iran tại Bangkok. |
Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tối 24/3 có cuộc điện đàm với người đồng cấp Iran Seyed Abbas Araghchi, theo đề nghị từ phía Tehran. |
Tổng thống Donald Trump khẳng định Iran đang đàm phán và rất muốn đạt được một thỏa thuận với Mỹ. |