Chiến dịch “giải tán” ICC được Bộ Ngoại giao Mỹ công bố trong một thông cáo báo chí ngày 13/7 giờ địa phương, kèm với video phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và một bài bình luận đăng trên Wall Street Journal.

Trong phát biểu của mình, Ngoại trưởng Rubio cáo buộc ICC đang "tiến hành một cuộc chiến chống lại Mỹ, không phải bằng đạn hay tên lửa, mà bằng các đạo luật, hiệp ước và sức mạnh của cái gọi là luật pháp quốc tế". Trong bài báo trên tờ Wall Street Journal, ông Rubio viết: "Với việc sử dụng mọi công cụ mà chính phủ có, phối hợp với mọi đồng minh cùng chung mục tiêu, chúng ta sẽ tháo dỡ ICC - từng bước một nếu cần thiết".

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. Ảnh: X/@SecRubio (Tài khoản X của ông Rubio)

ICC hiện chưa bình luận về tuyên bố của Ngoại trưởng Mỹ.

Động thái mới đánh dấu sự leo thang trong lập trường của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đối với ICC. Trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump đã áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm đáp trả cuộc điều tra của ICC về các cáo buộc liên quan đến binh sĩ Mỹ tại Afghanistan. Sau đó, chính quyền Tổng thống Joe Biden đã dỡ bỏ các biện pháp này nhưng vẫn giữ nguyên quan điểm phản đối cuộc điều tra.

Bước sang nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, Washington tiếp tục áp đặt hàng loạt biện pháp trừng phạt đối với các quan chức ICC và các tổ chức từng cung cấp chứng cứ cho Tòa án; đồng thời cảnh báo sẽ xử phạt các tổ chức hỗ trợ các cuộc điều tra nhằm vào Mỹ hoặc các đồng minh của Washington.

ICC được thành lập năm 2002 theo Quy chế Rome nhằm truy tố các cá nhân bị cáo buộc phạm tội ác chiến tranh, tội diệt chủng và tội ác chống lại loài người trong trường hợp quốc gia liên quan không thể hoặc không muốn tự tiến hành xét xử.

Hiện có 125 quốc gia phê chuẩn Quy chế Rome. Mỹ không phải là quốc gia thành viên nên không chịu thẩm quyền tài phán của ICC. Tuy nhiên, theo quan điểm của ICC, công dân Mỹ vẫn có thể bị điều tra và có khả năng bị truy tố nếu hành vi bị cáo buộc xảy ra trên lãnh thổ của một quốc gia thành viên Quy chế Rome.

Thủ tướng đắc cử Hungary tuyên bố sẵn sàng bắt Thủ tướng Israel theo lệnh ICC Thủ tướng đắc cử Hungary Peter Magyar tuyên bố sẽ thực thi lệnh bắt giữ của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) đối với bất kỳ lãnh đạo nào nếu họ đặt chân tới lãnh thổ Hungary, bao gồm Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Mexico từ chối yêu cầu bắt Tổng thống Nga Putin Chính phủ Mexico khẳng định không thể bắt giữ Tổng thống Nga Vladimir Putin theo lệnh của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) trong trường hợp nhà lãnh đạo này đến dự lễ nhậm chức tổng thống tiếp theo của Mexico vào tháng 10.

Tòa án Nga ra lệnh bắt giữ thẩm phán ICC Ngày 11/11, Tòa án quận Basmanny của Moscow đã ban hành lệnh bắt giữ ông Haykel Ben Mahfoudh, một thẩm phán của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) với cáo buộc đã thực hiện bắt giữ trái phép tại Nga.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trừng phạt Tòa án Hình sự Quốc tế Ngày 6/2, Tổng thống Mỹ Donald Trump ký sắc lệnh hành pháp cho phép trừng phạt những người tham gia vào các cuộc điều tra của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC).

Cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte bị bắt tại sân bay Ngày 11/3, cựu Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte bị cảnh sát bắt giữ tại Sân bay Quốc tế Ninoy Aquino theo lệnh của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) liên quan đến vai trò của ông trong một vụ án chống lại loài người mà ông đang bị truy tố.