NATO hứa hỗ trợ Ukraine gia nhập khối trong tương lai

Các nhà lãnh đạo NATO ngày 11/7 khẳng định Ukraine có thể được gia nhập liên minh quân sự vào một thời điểm nào đó trong tương lai, khi các nước đồng minh đồng ý và Kiev đạt được các điều kiện nhất định.

Các lãnh đạo NATO tại Hội nghị thượng đỉnh NATO, Vilnius, Lithuania, ngày 11/7. Ảnh: Reuters

Reuters đưa tin, trong tuyên bố chung của NATO về ngày họp đầu tiên của thượng đỉnh NATO, các lãnh đạo khẳng định rằng "tương lai của Ukraine là ở trong NATO" và cho biết sự hội nhập toàn diện châu Âu - Đại Tây Dương đã vượt ra khỏi yêu cầu về Kế hoạch hành động để trở thành thành viên của liên minh.

NATO cũng nhất trí loại bỏ yêu cầu Kiev phải thực hiện Kế hoạch Hành động Thành viên (MAP). "Chúng tôi sẽ hỗ trợ Ukraine thực hiện cải cách trên con đường hướng tới tư cách thành viên trong tương lai. Chúng tôi sẵn sàng gửi lời mời Ukraine tham gia liên minh khi các đồng minh đồng ý và các điều kiện được đáp ứng", tuyên bố nhấn mạnh.

NATO hứa hỗ trợ Ukraine gia nhập khối trong tương lai ảnh 1

Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg. Ảnh: AP

Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg cho biết: "Các đồng minh đã đồng ý các yếu tố để đưa Ukraine đến gần hơn với NATO".

"Đầu tiên là một chương trình hỗ trợ nhiều năm mới dành cho Ukraine. Tạo điều kiện chuyển đổi các tiêu chuẩn, đào tạo và học thuyết từ thời Liên Xô sang NATO. Giúp xây dựng lại lĩnh vực an ninh và quốc phòng của Ukraine. Hỗ trợ các nhu cầu quan trọng như nhiên liệu, thiết bị rà phá bom mìn, và vật tư y tế", ông Stoltenberg nói.

"Thứ hai là thành lập một Hội đồng NATO - Ukraine mới. Đây sẽ là một diễn đàn để tham vấn về khủng hoảng và ra quyết định, nơi chúng ta sẽ gặp nhau một cách bình đẳng", ông nói, cho biết thêm rằng cuộc họp khai mạc của Hội đồng sẽ được tổ chức vào ngày 12/7 và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky sẽ tham dự.

Tuy nhiên, NATO không đưa ra lời mời gia nhập chính thức nào cho Ukraine, cũng không nêu rõ Kiev cần đáp ứng những điều kiện nào để trở thành thành viên. Tuyên bố chung cho thấy sự chia rẽ trong nội bộ các thành viên về tương lai gia nhập khối của Ukraine, theo Reuters.

NATO hứa hỗ trợ Ukraine gia nhập khối trong tương lai ảnh 2

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Ảnh: Reuters

Ngay sau đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky bày tỏ sự thất vọng khi NATO không đưa ra mốc thời gian cụ thể để Kiev trở thành thành viên, gọi đây là động thái "chưa từng có và vô lý".

"Chúng tôi coi trọng các đồng minh. Chúng tôi coi trọng vấn đề an ninh chung, cũng như đánh giá cao về cuộc thảo luận cởi mở. Ukraine có đại diện tại Hội nghị thượng đỉnh NATO ở Vilnius, vì đó là sự tôn trọng. Nhưng chúng tôi cũng xứng đáng nhận được sự tôn trọng", ông Zelensky bình luận.

Ông cũng thừa nhận rằng dường như các lãnh đạo NATO "không có sự sẵn sàng về việc Ukraine gia nhập NATO hay đưa Ukraine trở thành thành viên của khối".

Ukraine đã chính thức nộp đơn xin gia nhập khối quân sự Bắc Đại Tây Dương (NATO) hồi cuối tháng 9/2022. Tổng thống Zelensky đã nhiều lần bày tỏ hy vọng nước này có thể được gia nhập khối quân sự khi cuộc chiến kết thúc, đồng thời kêu gọi khối quân sự này cần đẩy nhanh quy trình xét duyệt và phê chuẩn.

Tuy nhiên, vấn đề tư cách thành viên NATO của Ukraine đã gây ra tranh luận, khi một số lãnh đạo lo ngại kịch bản xung đột trực tiếp với Nga.

Nga cũng nhiều lần cảnh báo rằng viễn cảnh Ukraine gia nhập NATO sẽ là một trong những lằn ranh đỏ của nước này. Từ trước khi chiến sự nổ ra, Moscow đã nhiều lần yêu cầu phương Tây phải đảm bảo sự ràng buộc về mặt pháp lý để Ukraine không bao giờ được gia nhập vào khối quân sự này. Đồng thời Nga muốn Ukraine cam kết trung lập, không cho phép nước ngoài đặt căn cứ quân sự do việc NATO mở rộng về phía biên giới của Nga được nước này coi như một mối đe dọa tới an ninh quốc gia.