Nhân dịp đầu năm mới, Mekong ASEAN đã có dịp trò chuyện cùng Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Phạm Thanh Hà về những chính sách, giải pháp trong điều hành chính sách tiền tệ năm 2025 và một số định hướng năm 2026.

Mekong ASEAN: Thưa Phó Thống đốc, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu có nhiều biến động, kinh tế Việt Nam đi qua năm 2025 với những kết quả ấn tượng, GDP đạt mục tiêu Quốc hội và Chính phủ đề ra. Nhìn lại năm 2025, ông đánh giá như thế nào về công tác điều hành chính sách tiền tệ góp phần đạt các mục tiêu tăng trưởng kinh tế?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Năm 2025 là một năm đầy khó khăn, thách thức đối với điều hành kinh tế vĩ mô nói chung và công tác điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) nói riêng khi kinh tế, tài chính toàn cầu tiếp tục biến động phức tạp, khó lường, nhiều vấn đề vượt ngoài dự báo; bất ổn địa chính trị, cộng hưởng với chính sách thuế quan từ các quốc gia lớn, càng làm gia tăng tính bất định của kinh tế toàn cầu. Cùng với các sức ép từ bên ngoài, nền kinh tế Việt Nam cũng đối mặt với nhiều thách thức nội tại.

Trong bối cảnh đó, bám sát chủ trương của Đảng, các Nghị quyết của Quốc hội, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN luôn kiên định, chủ động, linh hoạt trong điều hành chính sách tiền tệ để cân bằng nhiều mục tiêu quan trọng: kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, ổn định thị trường tiền tệ, ngoại hối, duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng với chi phí phù hợp.

Đồng thời, chính sách tiền tệ cũng được điều hành với sự phối hợp chặt chẽ cùng chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác, phản ứng nhanh nhạy, theo sát với diễn biến kinh tế thế giới và trong nước. Song song với đó, các giải pháp điều hành tín dụng được thực hiện hiệu quả, hướng dòng vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng kinh tế theo chỉ đạo của Chính phủ, kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.

Với việc triển khai đồng bộ các giải pháp điều hành chính sách tiền tệ, mặt bằng lãi suất cho vay tiếp tục có xu hướng giảm (đến ngày 30/11/2025, lãi suất cho vay bình quân của các giao dịch phát sinh mới ở mức 6,96%/năm, tương đương so với cuối năm 202), doanh nghiệp và người dân đang tiếp cận vốn vay với lãi suất thấp hơn trước đây.

Thị trường ngoại tệ hoạt động thông suốt, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế được đáp ứng đầy đủ, kịp thời; tỷ giá USD/VND diễn biến linh hoạt.

Qua đó, ngành ngân hàng đã đóng góp tích cực vào kết quả phát triển kinh tế- xã hội của đất nước. Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định; lạm phát được kiểm soát (tính chung cả năm 2025, CPI tăng 3,31% so với năm trước, đạt mục tiêu Quốc hội đề ra); tăng trưởng GDP quý sau cao hơn quý trước, cả năm 2025 ước đạt 8,02%, thuộc nhóm dẫn đầu thế giới; các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm.

Mekong ASEAN: Tín dụng năm 2025 tăng trưởng tích cực, xin Phó Thống đốc cho biết thêm các giải pháp tín dụng đối với ngành, lĩnh vực được triển khai ra sao nhằm hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng, đồng thời tăng khả năng tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng, góp phần hỗ trợ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Nhằm nắm bắt các vướng mắc và kịp thời có giải pháp tháo gỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trong quan hệ tín dụng ngân hàng, NHNN đã đẩy mạnh triển khai chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp; đồng thời tổ chức thành công 13 Hội nghị “Đẩy mạnh tín dụng ngân hàng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế” tại các tỉnh để kịp thời có những định hướng chỉ đạo điều hành và triển khai các giải pháp phù hợp với nhu cầu, tình hình thực tế của ngân hàng, doanh nghiệp, nền kinh tế.

Đặc biệt, năm 2025, trước diễn biến thiên tai phức tạp gây thiệt hại nặng nề tại nhiều địa phương, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã kịp thời chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai đồng bộ các giải pháp hỗ trợ đồng bào bị ảnh hưởng bởi thiên tai, bão, lũ như cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giảm lãi suất, cho vay mới khôi phục sản xuất.

Việc triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp trên đã góp phần thúc đẩy tăng trưởng tín dụng, đáp ứng kịp thời nhu cầu vốn tín dụng cho nền kinh tế. Theo đó, tăng trưởng tín dụng các tháng năm 2025 đều tăng cao hơn so với cùng kỳ năm 2024 và duy trì xu hướng tháng sau cao hơn tháng trước, đến ngày 31/12, dư nợ tín dụng nền kinh tế đạt trên 18,58 triệu tỷ đồng, tăng 19,01% so với cuối năm 2024.

Trong đó, cơ cấu tín dụng tiếp tục tập trung vào lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên theo chủ trương của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; một số lĩnh vực có tốc độ tăng trưởng cao (đến cuối tháng 10/2025, tín dụng cho công nghiệp hỗ trợ tăng trên 27%, doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao tăng trên 30%) hoặc chiếm tỷ trọng lớn (nông nghiệp, nông thôn chiếm 22,42%, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm 19,11%).

Mekong ASEAN: Trong năm 2025, thiên tai (bão lũ) diễn biến phức tạp. Xin Phó Thống đốc cho biết rõ hơn ngành ngân hàng đã triển khai những chính sách, chương trình hỗ trợ đặc biệt nào để giúp đỡ người dân và doanh nghiệp tại các khu vực bị ảnh hưởng khôi phục sản xuất và ổn định đời sống?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Thời gian qua, ngành ngân hàng luôn chủ động, tích cực trong việc ủng hộ, tháo gỡ khó khăn cho người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi thiên tai.

Năm 2025, trước những ảnh hưởng, thiệt hại do các cơn bão, mưa lũ gây ra, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, ngành ngân hàng đã chủ động triển khai quyết liệt, kịp thời với tinh thần trách nhiệm cao nhất các giải pháp hỗ trợ người dân, doanh nghiệp bị ảnh hưởng.

Về phía NHNN đã ban hành 5 văn bản chỉ đạo các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và NHNN Khu vực khẩn trương rà soát, đánh giá tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh, khả năng trả nợ của khách hàng vay vốn bị ảnh hưởng bởi các đợt bão, mưa lũ lớn để kịp thời áp dụng biện pháp hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho khách hàng như: Cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi, phí cho khách hàng bị thiệt hại theo các quy định hiện hành; xây dựng và triển khai các chương trình, gói tín dụng với lãi suất thấp hơn lãi suất cho vay thông thường để khôi phục sản xuất, kinh doanh.

Đồng thời giảm lãi suất cho vay từ 0,5%-2%/năm đối với dư nợ hiện hữu của khách hàng bị thiệt hại bởi bão, lũ; cuối cùng là thực hiện xử lý nợ đối với khách hàng bị thiệt hại về vốn vay theo quy định...

Trong năm 2025, ngành đã dành hơn 2.300 tỷ đồng để thực hiện các chương trình an sinh xã hội, trong đó nổi bật là chương trình ủng hộ đồng bào và các địa phương khắc phục hậu quả bão lũ; chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát do Thủ tướng Chính phủ phát động.

Riêng đối với Ngân hàng Chính sách xã hội, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Ngân hàng Chính sách xã hội đã trình Chính phủ ban hành các Quyết định quy định chính sách giảm lãi suất cho vay 2%/năm trong 3 tháng (từ tháng 10 đến tháng 12/2025) đối với khoảng 4 triệu khách hàng bị ảnh hưởng do bão, lũ tại 26 tỉnh, thành phố với số tiền lãi hỗ trợ khách hàng dự kiến khoảng 1.466 tỷ đồng.

Có thể thấy, các giải pháp hỗ trợ khách hàng bị ảnh hưởng bởi bão, mưa lũ sau bão của ngành ngân hàng đã được triển khai kịp thời, đồng bộ và phát huy hiệu quả. Thông qua các biện pháp như cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi vay, cho vay mới,..., ngành ngân hàng đã góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực của thiên tai đối với đời sống nhân dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Những hỗ trợ này không chỉ giúp người dân, doanh nghiệp ổn định tâm lý, khắc phục khó khăn trước mắt, mà còn tạo điều kiện để khôi phục sản xuất, kinh doanh, từng bước phục hồi kinh tế - xã hội tại các địa bàn bị ảnh hưởng, qua đó thể hiện vai trò đồng hành, chia sẻ của hệ thống ngân hàng đối với nền kinh tế.

Mekong ASEAN: Năm 2026, bối cảnh thế giới được dự báo sẽ có những diễn biến khó lường. Phó Thống đốc có thể chia sẻ những định hướng, giải pháp trong điều hành chính sách tiền tệ của NHNN?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Năm 2026, kinh tế thế giới và khu vực được dự báo tiếp tục đối mặt với nhiều rủi ro như tăng trưởng thấp, biến động địa chính trị, chính sách tiền tệ của các nước lớn khó dự đoán, cùng xu hướng phân mạnh thương mại toàn cầu, biến đổi khí hậu và quá trình chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ…. Nền kinh tế Việt Nam với độ mở cao sẽ chịu tác động trực tiếp, trong khi yêu cầu tăng trưởng kinh tế cao đi đôi với duy trì ổn định kinh tế vĩ mô.

Trong bối cảnh đó, điều hành chính sách tiền tệ của NHNN sẽ tiếp tục kiên định ưu tiên mục tiêu kiểm soát lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững; đồng thời phát huy bài học kinh nghiệm từ giai đoạn 2021-2025 để có quyết định điều hành đồng bộ các công cụ và giải pháp với thời điểm và liều lượng hợp lý, phù hợp với bối cảnh thực tiễn.

Chính sách tiền tệ tiếp tục tăng cường phối hợp với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác để giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, củng cố các cân đối lớn của nền kinh tế, đặc biệt trong giai đoạn đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số chưa tăng nhanh năng suất lao động – động lực chính cho tăng trưởng.

Đồng thời, NHNN tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả, hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng kinh tế theo chỉ đạo của Chính phủ; kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; tăng cường rà soát, đơn giản hóa thủ tục cấp tín dụng, áp dụng chuyển đổi số vào quy trình cấp tín dụng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng, đảm bảo chặt chẽ, an toàn.

Bên cạnh đó, thể chế pháp luật ngân hàng cũng tiếp tục được hoàn thiện để đảm bảo cơ sở pháp lý đồng bộ, thuận lợi cho điều hành chính sách tiền tệ, thúc đẩy phát triển thị trường tiền tệ và hội nhập quốc tế.

Song song với đó, NHNN cũng chú trọng thực hiện các giải pháp như nâng cao năng lực thanh tra, giám sát, kiểm tra các lĩnh vực rủi ro, nợ xấu, đảm bảo an toàn và lành mạnh hệ thống tổ chức tín dụng, thúc đẩy chuyển đổi số, tăng cường năng lực quản trị và bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống thanh toán.

Những giải pháp này sẽ tạo nền tảng ổn định, hỗ trợ điều hành chính sách tiền tệ hiệu quả, duy trì thanh khoản, ổn định tỷ giá, đồng thời đảm bảo niềm tin của người dân, doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Mekong ASEAN: Xin cảm ơn Phó Thống đốc!