Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Minh Hùng phát biểu tại buổi họp báo. Ảnh: Phùng Nguyện.

Phát biểu tại buổi họp báo, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng Nguyễn Minh Hùng cho biết, lễ hội mùa xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc năm 2026 là sự kiện văn hóa truyền thống có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tưởng niệm 692 năm ngày viên tịch của Đệ tam Tổ Trúc Lâm Huyền Quang tôn giả (1334 - 2026). Sự kiện được tổ chức từ ngày 26/2 - 11/3 (từ mùng 10 - 23 tháng Giêng âm lịch).

Đặc biệt, lễ hội năm nay được tổ chức trong bối cảnh quần thể di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc vừa được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới, đánh dấu bước phát triển mới và đặt ra yêu cầu cao hơn trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản.

Quang cảnh buổi họp báo. Ảnh: Phùng Nguyện.

“Vì vậy, thành phố xác định rõ nhiệm vụ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức tổ chức; nâng cao chất lượng các nghi lễ, hoạt động văn hóa, nghệ thuật và dịch vụ du lịch; bảo đảm tổ chức trang trọng, bài bản, chuyên nghiệp, xứng tầm giá trị đặc biệt của di sản, từng bước xây dựng thương hiệu lễ hội mang tầm vóc quốc gia và quốc tế”, ông Nguyễn Minh Hùng khẳng định.

Ông Đỗ Thanh Bình, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Hải Phòng phát biểu tại buổi họp báo. Ảnh: Phùng Nguyện.

Công tác chuẩn bị đã được triển khai từ sớm, bài bản, đồng bộ. Ban Tổ chức đã hoàn thiện thiết kế tổng thể các nghi lễ trọng tâm gồm lễ tưởng niệm, khai hội, chương trình nghệ thuật đặc sắc “Côn Sơn, Kiếp Bạc - Mạch nguồn Di sản”, lễ rước nước, lễ tế trời đất tại Ngũ Nhạc linh từ; tổ chức tuần văn hóa, du lịch và xúc tiến thương mại; trưng bày chuyên đề “Khoảnh khắc di sản”…

Đồng thời, xây dựng phương án bảo đảm an ninh trật tự, phân luồng giao thông, bố trí bãi đỗ xe, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện phục vụ đại biểu và nhân dân về dự lễ hội.

Trước khi tham dự họp báo, đoàn đại biểu tham quan, trải nghiệm các điểm di tích, cảnh quan tại Côn Sơn. Ảnh: Phùng Nguyện.

Điểm nhấn nổi bật của lễ hội năm nay là, việc gắn kết chặt chẽ Lễ tưởng niệm 692 năm ngày viên tịch của Đệ tam Tổ Trúc Lâm Huyền Quang tôn giả với Khai hội mùa xuân và chương trình nghệ thuật quy mô lớn, được đầu tư công phu, hiện đại nhưng vẫn bảo đảm chiều sâu văn hóa truyền thống.

Các nghi lễ được tổ chức trang nghiêm, chuẩn mực; các hoạt động nghệ thuật được dàn dựng bài bản, làm nổi bật tư tưởng, tinh thần của Thiền phái Trúc Lâm và giá trị đặc sắc của di sản Côn Sơn - Kiếp Bạc.

Đoàn đại biểu dâng hương tại chùa Côn Sơn. Ảnh: Phùng Nguyện.

Sự kiện Tuần Văn hóa, Du lịch và Xúc tiến Thương mại kéo dài 12 ngày, tổ chức tại khu vực phía trước Hồ Bán Nguyệt với không gian trên 10.000 m2, tạo cảnh quan lễ hội hài hòa, thuận lợi cho các hoạt động quy mô lớn.

Bên cạnh đó, việc xây dựng không gian Phật giáo Trúc Lâm là nội dung mới có ý nghĩa sâu sắc, góp phần gìn giữ, giới thiệu và lan tỏa tư tưởng Thiền phái Trúc Lâm; đồng thời mở rộng kết nối tuyến du lịch: Côn Sơn - Kiếp Bạc - Thanh Mai, với Yên Tử và Chùa Vĩnh Nghiêm, hình thành chuỗi giá trị du lịch văn hóa - tâm linh đặc sắc của khu vực.

Đoàn đại biểu tham quan nhà tổ chùa Côn Sơn. Ảnh: Phùng Nguyện.

Theo ông Đỗ Thanh Bình, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Hải Phòng, kỳ lễ hội năm nay được tổ chức với nhiều điểm mới, đặc sắc, nổi bật cả về quy mô, nội dung và phương thức tổ chức, thể hiện rõ định hướng nâng tầm lễ hội xứng tầm di sản thế giới.

Không gian lễ hội sẽ được mở rộng trên phạm vi toàn khu di sản Côn Sơn - Kiếp Bạc, gắn kết chặt chẽ với việc quảng bá các giá trị nổi bật toàn cầu của di sản thế giới, trong đó tập trung vào 5 điểm di tích thành phần trên địa bàn thành phố Hải Phòng.

Cụ thể, tuần văn hóa, du lịch và xúc tiến thương mại được tổ chức tại không gian phía trước hồ Bán Nguyệt, tạo cảnh quan lễ hội hài hòa, thuận lợi cho việc tổ chức các nghi lễ và hoạt động văn hóa nghệ thuật quy mô lớn. Hoạt động trưng bày, giới thiệu các sản phẩm OCOP, nông sản tiêu biểu, tinh hoa làng nghề, du lịch và ẩm thực đặc sắc.

Trong đó, khu làng nghề truyền thống có 24 gian hàng trưng bày trên 500 sản phẩm tiêu biểu như gốm Chu Đậu, làng nghề vàng bạc Châu Khê, làng nghề gỗ mỹ nghệ Đông Giao, làng nghề mộc bản Thanh Liễu…

Khu sản phẩm OCOP và nông sản có 24 gian hàng quy tụ hơn 30 chủ thể với trên 150 sản phẩm đạt tiêu chuẩn chất lượng, đặc biệt vào thời điểm mùa xuân - mùa khởi đầu cho một chu kỳ sản xuất mới, cũng là thời điểm nhiều nông sản thế mạnh của thành phố bước vào vụ thu hoạch cuối đông - xuân như hành, tỏi, cà rốt, sắn dây…

Đoàn đại biểu tham quan, trải nghiệm các điểm di tích, cảnh quan tại Côn Sơn. Ảnh: Phùng Nguyện.

Khu du lịch - dịch vụ - ẩm thực có 24 gian với sự tham gia của nhiều doanh nghiệp tiêu biểu như Pullman Hải Phòng, khu du lịch quốc tế Đồi Rồng, Tập đoàn Nam Cường… cùng các đơn vị ẩm thực như Hải Đăng Group. Không gian được bố trí khoa học, cung cấp đầy đủ thông tin về tour tuyến, dịch vụ, góp phần quảng bá hình ảnh và thu hút du khách, nhà đầu tư. Tổng thể tạo nên không gian trang trọng, thân thiện và giàu tính trải nghiệm.

Trong lễ hội, việc xây dựng không gian Phật giáo Trúc Lâm nhằm gìn giữ, giới thiệu và lan tỏa tinh thần, tư tưởng Thiền phái Trúc Lâm gắn với các giá trị lịch sử - văn hóa của Côn Sơn. Không gian này góp phần quảng bá hình ảnh di sản Trúc Lâm nói chung và dấu ấn Trúc Lâm tại Hải Phòng nói riêng, đồng thời mở rộng tuyến du lịch Côn Sơn - Kiếp Bạc - Thanh Mai kết nối Yên Tử - Vĩnh Nghiêm.

Ngoài ra, việc lần đầu tổ chức “Ngày hội sách Di sản” tại khu Di sản thế giới Côn Sơn - Kiếp Bạc là bước đổi mới trong cách tiếp cận và phát huy giá trị di sản, đưa di sản đến với cộng đồng thông qua con đường tri thức.

Đoàn đại biểu tham quan, trải nghiệm các điểm di tích, cảnh quan tại di tích đền Kiếp Bạc như bãi cọc mới phát lộ. Ảnh: Phùng Nguyện.

Tại đền Kiếp Bạc, lễ dâng hương khai hội mùa xuân gắn với kỷ niệm 741 năm trận Vạn Kiếp và lễ tế kỳ phúc được tổ chức theo hướng nâng cao tính trang nghiêm, chuẩn mực và chiều sâu lịch sử.

Giải Bán Marathon “Côn Sơn, Kiếp Bạc - Hành trình di sản thế giới” năm 2026, tổ chức ngày 7/3 (19 tháng Giêng âm lịch) với số lượng khoảng 800 vận động viên, thi đấu 3 cự ly gồm 5km, 10km, 21km.

“Những hoạt động mới được triển khai trong khuôn khổ lễ hội không chỉ làm phong phú nội dung và hình thức tổ chức mà còn thể hiện rõ định hướng đổi mới trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản, không chỉ góp phần tôn vinh các bậc tiền nhân, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc mà còn là dịp quan trọng để quảng bá hình ảnh di sản thế giới, thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa - tâm linh bền vững, khẳng định vị thế của Côn Sơn - Kiếp Bạc trong hệ thống di sản văn hóa Việt Nam và thế giới”, ông Đỗ Thanh Bình cho biết thêm.

Trước đó, đoàn các đại biểu thành phố Hải Phòng và đại diện các cơ quan thông tấn, báo chí trung ương và địa phương đã đến tham quan, trải nghiệm và dâng hương tại các điểm di tích, cảnh quan khu Côn Sơn - Kiếp Bạc.