Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại lễ kỷ niệm 20 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất của Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam - Ảnh: chinhphu.vn

Ngày 25/8, tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế, Hà Nội, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME) tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.

Tại buổi lễ, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã trao tặng Huân chương Lao động hạng nhất cho Hiệp hội.

Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng trao tặng Huân chương Lao động hạng nhất cho cá nhân Chủ tịch Hiệp hội Nguyễn Văn Thân.

Phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, nhìn lại 20 năm qua, sự lớn mạnh của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa và sự trưởng thành của Hiệp hội gắn liền với tiến trình đổi mới tư duy phát triển, hoàn thiện thể chế và hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa đã phát triển mạnh về số lượng, mở rộng vai trò và đóng góp ngày càng quan trọng đối với nền kinh tế, hiện chiếm gần 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động, hiện diện ở hầu hết ngành, lĩnh vực và địa bàn. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa đã đóng góp hết sức quan trọng vào mở rộng năng lực sản xuất, huy động nguồn lực xã hội, tạo việc làm, thu nhập và sinh kế cho gần 6,5 triệu người lao động, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và bảo đảm an sinh xã hội.

Đặc biệt, nhiều doanh nghiệp đã chủ động đổi mới mô hình kinh doanh, ứng dụng công nghệ số, đẩy mạnh thương mại điện tử. Quan trọng hơn, cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa chính là "vườn ươm" của những doanh nghiệp vừa, những doanh nghiệp và tập đoàn lớn của đất nước.

Tuy nhiên, Thủ tướng cũng nêu rõ, cần nhìn nhận thẳng thắn rằng doanh nghiệp nhỏ và vừa tuy đông nhưng chưa mạnh, tuy năng động nhưng năng lực quản trị tài chính, chất lượng nguồn nhân lực và sức chống chịu còn hạn chế. Số doanh nghiệp làm chủ công nghệ, tham gia sâu vào chuỗi giá trị và vươn ra thị trường quốc tế còn ít.

Liên kết giữa doanh nghiệp nhỏ và vừa với doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, các viện nghiên cứu, trường đại học và ngay chính giữa các doanh nghiệp nhỏ và vừa với nhau còn chưa chặt chẽ. Tỷ lệ tham gia vào các khâu có giá trị gia tăng cao còn thấp.

Thủ tướng nhấn mạnh, môi trường đầu tư kinh doanh, thủ tục hành chính và thực thi chính sách ở một số nơi vẫn còn là điểm nghẽn đối với sự phát triển và hoạt động của các doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp nhỏ và vừa; việc tiếp cận vốn, đất đai và các nguồn lực phát triển còn nhiều khó khăn.

Thủ tướng Lê Minh Hưng trao Huân chương Lao động hạng Nhất tặng Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa - Ảnh: chinhphu.vn

Theo Thủ tướng, để thực hiện thành công mục tiêu tăng trưởng "hai con số", khu vực kinh tế tư nhân cần phát triển lớn hơn về quy mô, cao hơn về năng suất, mạnh hơn về công nghệ, tham gia sâu hơn trong chuỗi giá trị, đáp ứng tốt hơn cho thị trường trong nước và vươn xa hơn trên thị trường khu vực, quốc tế. Trong đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa phải trở thành nền tảng vững chắc và nguồn bổ sung liên tục cho lớp doanh nghiệp vừa và doanh nghiệp lớn.

Trên tinh thần xuyên suốt là: "Nhà nước kiến tạo - Hiệp hội kết nối - doanh nghiệp tiên phong", Thủ tướng đề nghị:

Đối với Chính phủ, các bộ, cơ quan, địa phương, tập trung thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế, cải thiện thực chất hơn nữa môi trường đầu tư kinh doanh; rà soát, loại bỏ các quy định chồng chéo, không cần thiết; đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa quy trình, thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và giảm thực chất chi phí, thời gian tuân thủ của doanh nghiệp, nhất là các thủ tục về thuế, hải quan, tiếp cận đất đai.

Thứ hai, khơi thông và đa dạng hóa nguồn lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhất là vốn, đất đai, mặt bằng sản xuất. Tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận hạ tầng, không gian sản xuất, trung tâm đổi mới sáng tạo và các dịch vụ hỗ trợ dùng chung.

Thứ ba, tạo bước chuyển rõ rệt về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Có cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp nhỏ và vừa quan tâm ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao hiệu quả, tăng năng suất, hỗ trợ và đi thẳng vào nhu cầu thiết thực của doanh nghiệp.

Thứ tư, thúc đẩy liên kết chuỗi và mở rộng thị trường. Có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng mua hàng trong nước, đặt hàng, chuyển giao công nghệ, đào tạo và phát triển nhà cung cấp Việt Nam; hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đáp ứng tiêu chuẩn để tham gia các chuỗi cung ứng.

Thứ năm,thiết lập các cơ chế để các doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chủ động ngay từ khâu thiết kế đề xuất chính sách, kiến nghị, phản ánh vướng mắc với Chính phủ, với các bộ, ngành, cơ quan và địa phương. Những nội dung này, Chính phủ cũng đã giao Bộ Tài chính nghiên cứu hình thức để các doanh nghiệp trao đổi, phản ánh kịp thời các kiến nghị, vướng mắc với Chính phủ, các cơ quan và địa phương có liên quan.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, Chính phủ đề nghị:

Thứ nhất, cần nuôi dưỡng khát vọng lớn và chủ động tự nâng cấp mình. Doanh nghiệp siêu nhỏ cần phấn đấu trở thành doanh nghiệp nhỏ; doanh nghiệp nhỏ phải lớn lên thành doanh nghiệp vừa; doanh nghiệp vừa phải có khát vọng trở thành doanh nghiệp lớn và vươn ra khu vực, thế giới. Chính sách của Nhà nước và sự hỗ trợ của Hiệp hội là quan trọng, nhưng không thể thay thế nỗ lực tự thân của chính cộng đồng doanh nghiệp.

Thứ hai, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và chất lượng nguồn nhân lực làm động lực để nâng cao năng suất; chủ động tái cấu trúc, nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính, chuẩn hóa quy trình, xây dựng thương hiệu và quản trị rủi ro. Muốn tiếp cận vốn tốt hơn, thị trường lớn hơn và đối tác chất lượng hơn, trước hết doanh nghiệp phải nâng mức độ minh bạch, uy tín và năng lực sản xuất của chính mình.

Ba là, thay đổi tư duy cạnh tranh theo hướng tăng cường hợp tác, liên kết; chủ động tham gia cụm liên kết ngành, chuỗi cung ứng, liên kết với doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp FDI, viện trường; khai thác hiệu quả mạng lưới của Hiệp hội để mở rộng thị trường và tiếp cận nguồn lực. Trong nền kinh tế hiện đại, hợp tác cũng là một phương thức cạnh tranh và là con đường để doanh nghiệp nhỏ tạo ra sức mạnh lớn.

Chủ tịch Hiệp hội Nguyễn Văn Thân phát biểu tại sự kiện - Ảnh: chinhphu.vn

Phát biểu đáp từ, Chủ tịch VINASME Nguyễn Văn Thân khẳng định, Hiệp hội sẽ chú trọng xây dựng đội ngũ doanh nhân Việt Nam có bản lĩnh, trí tuệ, đạo đức kinh doanh và tinh thần trách nhiệm xã hội. Một cộng đồng doanh nghiệp mạnh không chỉ được đo bằng quy mô vốn hay doanh thu, mà còn bằng năng lực đổi mới, văn hóa kinh doanh, sự tuân thủ pháp luật và những đóng góp thiết thực cho xã hội, cộng đồng và đất nước.

Thời gian tới, ông Thân cho biết Hiệp hội xác định ba định hướng phát triển lớn.

Thứ nhất là chuyển mạnh từ "hỗ trợ doanh nghiệp" sang "kiến tạo năng lực phát triển, năng lực cạnh tranh dài hạn". Hiệp hội sẽ ra mắt và vận hành nền tảng dùng chung cho cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh mang tên VINASME, từng bước hình thành một hệ sinh thái số phục vụ hội viên, doanh nghiệp và hộ kinh doanh; tăng cường kết nối thông tin, tri thức, thị trường, tài chính, công nghệ, đối tác và các nguồn lực phát triển, góp phần đưa hoạt động của Hiệp hội từ phương thức truyền thống sang phương thức số, từ phản ứng với nhu cầu sang chủ động dự báo và kiến tạo cơ hội cho doanh nghiệp.

Thứ hai là đưa các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước vào thực tế, thực chất, đồng hành cùng mục tiêu phát triển của đất nước. "Chúng tôi xác định rõ mục tiêu cuối cùng là góp phần tạo ra một môi trường kinh doanh thuận lợi hơn, để doanh nghiệp dám đầu tư, dám đổi mới, dám mở rộng sản xuất kinh doanh và dám vươn ra thị trường quốc tế," Chủ tịch Nguyễn Văn Thân nhấn mạnh.

Thứ ba là xây dựng Hiệp hội mạnh về chất lượng – tức là nâng cao chất lượng hội viên, mở rộng và nâng tầm quan hệ đối tác trong nước và quốc tế; xây dựng đội ngũ Hiệp hội chuyên nghiệp, trách nhiệm và hiệu quả.