Một chợ hải sản tại Tokyo, Nhật Bản, ngày 12/8/2024. Ảnh: Reuters

Trả lời các phóng viên tại Tokyo ngày 20/9, Thủ tướng Nhật Bản cho biết: "Chúng tôi đã truyền đạt rằng chúng tôi sẵn sàng tiến hành giám sát bổ sung đối với nước thải đã qua xử lý và Trung Quốc cho biết họ sẽ bắt đầu xem xét lại các hạn chế nhập khẩu đối với các sản phẩm hải sản của Nhật Bản và sẽ tăng đều đặn lượng nhập khẩu đối với các sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn của Trung Quốc".

Reuters dẫn lời ông Kishida bổ sung thêm rằng các tiêu chí của Trung Quốc mà các sản phẩm của Nhật Bản phải đáp ứng không nhắm vào bất kỳ quốc gia cụ thể nào và áp dụng cho tất cả các mặt hàng nhập khẩu.

Quan chức Bộ Ngoại giao Hiroyuki Namazu cho biết tại một cuộc họp báo sau thông báo của ông Kishida rằng lập trường của Nhật Bản rằng lệnh cấm phải được dỡ bỏ ngay lập tức vẫn không thay đổi. Ông cho biết không có ngày hoặc mốc thời gian rõ ràng nào về thời điểm các hạn chế có thể được dỡ bỏ hoặc những bước nào có thể được thực hiện để việc này có thể xảy ra.

Về phía Trung Quốc, Bộ Ngoại giao nước này tại buổi họp báo thường kỳ ngày 20/9 cho biết sẽ tiếp tục đàm phán với Nhật Bản về vấn đề xử lý nước thải nhiễm phóng xạ từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi. Tuy nhiên, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh khẳng định quốc gia này vẫn giữ nguyên thái độ trong việc kêu gọi Nhật Bản xử lý thỏa đáng các mối quan ngại và sự phản đối của mình với việc xả nước thải nhiễm xạ.

Trước đó ngày 24/8/2023, Trung Quốc ban hành lệnh cấm đối với tất cả sản phẩm hải sản từ Nhật Bản được chế biến dưới bất kỳ hình thức nào với lý do "bảo vệ sức khỏe của người tiêu dùng Trung Quốc và đảm bảo an toàn cho thực phẩm nhập khẩu".

Vào thời điểm đó, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Vương Văn Bân tuyên bố chính phủ Nhật Bản đã “phớt lờ sự phản đối và chất vấn mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế và đơn phương bắt đầu kế hoạch xả thải”.

Ông nói rằng Trung Quốc “mạnh mẽ yêu cầu phía Nhật Bản xem xét mối quan ngại chính đáng của tất cả các bên, ngay lập tức chấm dứt việc xả thải, tham khảo ý kiến đầy đủ với các nước láng giềng và các bên liên quan khác và xử lý vấn đề một cách có trách nhiệm”.

Nhật Bản vẫn luôn khẳng định rằng việc xả nước thải là an toàn trong khi Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cũng đã đưa ra kết luận rằng tác động của việc này đối với con người và môi trường là "không đáng kể".

Trước lệnh cấm, Trung Quốc là thị trường lớn nhất đối với xuất khẩu hải sản của Nhật Bản. Xuất khẩu các sản phẩm nông, lâm nghiệp và thủy sản của Nhật Bản trong nửa đầu năm 2024 đã giảm lần đầu tiên kể từ năm 2020 do lệnh cấm.

Nhật Bản bắt đầu xả nước thải nhà máy điện hạt nhân Fukushima Ngày 24/8, Nhật Bản thông báo Công ty Điện lực Tokyo (TEPCO) bắt đầu tiến hành xả nước thải đã qua xử lý từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima-1 ra biển.

Nhật Bản có thể khiếu nại Trung Quốc lên WTO vì lệnh cấm hải sản Nhật Bản có thể sẽ khiếu nại Trung Quốc lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) về lệnh cấm nhập khẩu của nước này đối với tất cả sản phẩm hải sản sau khi Nhật xả nước thải phóng xạ đã qua xử lý từ nhà máy Fukushima.