Ukraine: Nga có dấu hiệu sắp rời nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Lãnh đạo công ty năng lượng hạt nhân quốc gia Ukraine Energoatom cho biết có những dấu hiệu cho thấy lực lượng Nga có thể đang chuẩn bị rời khỏi nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia - nơi mà họ đã kiểm soát ngay từ những ngày đầu xung đột.

Khung cảnh bên ngoài nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia, ngày 24/11. Ảnh: Reuters

"Trong những tuần gần đây, chúng tôi nhận được thông tin rằng có dấu hiệu cho thấy lực lượng Nga có thể đang chuẩn bị rời nhà máy", Reuters dẫn lời ông Petro Kotin, người đứng đầu Energoatom, cho biết trên truyền hình quốc gia Ukraine ngày 27/11.

Ukraine: Nga có dấu hiệu sắp rời nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ảnh 1

Ông Petro Kotin, người đứng đầu công ty năng lượng hạt nhân quốc gia Ukraine Energoatom. Ảnh: Reuters

Quan chức này cho biết: "Đầu tiên, có rất nhiều thông tin trên các phương tiện truyền thông Nga rằng rời bỏ nhà máy Zaporizhzhia và chuyển giao quyền kiểm soát nhà máy cho Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) là điều nên làm".

"Mọi người nhận thấy rằng họ đang thu dọn đồ đạc và lấy đi mọi thứ có thể", ông cho biết.

Theo Reuters, một động thái như vậy sẽ là một sự thay đổi lớn trên chiến trường ở khu vực đông nam Zaporizhzhia - nơi Nga đang kiểm soát một phần và chiến tuyến hầu như không thay đổi trong nhiều tháng qua.

Các cuộc pháo kích liên tục nhắm vào khu vực xung quanh nhà máy điện hạt nhân đã làm dấy lên lo ngại về một thảm họa tồi tệ như Chernobyl năm 1986. Hiện nhà máy này đang không sản xuất điện.

Ukraine: Nga có dấu hiệu sắp rời nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ảnh 2

Lực lượng Nga đã kiểm soát nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia từ hồi tháng 3. Ảnh: Reuters

Khi được hỏi liệu có quá sớm để nói về việc quân đội Nga rời khỏi nhà máy hay không, ông Kotin trả lời: "Còn quá sớm. Chúng tôi chưa thấy chuyện này bây giờ, nhưng họ đang chuẩn bị làm vậy".

Nga và IAEA chưa lập tức bình luận về những tuyên bố này.

Trước đó, hôm 23/11, người đứng đầu IAEA đã gặp một phái đoàn Nga tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ để thảo luận về việc thiết lập một khu vực bảo vệ xung quanh nhà máy Zaporizhzhia, nhằm ngăn chặn thảm họa hạt nhân có thể xảy ra.

Hãng thông tấn Nga RIA dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Ryabkov một ngày sau cuộc họp nói rằng, quyết định về một khu vực bảo vệ cần được đưa ra "khá nhanh chóng".

Zaporizhzhia là nhà máy điện hạt nhân lớn nhất châu Âu và từng cung cấp khoảng 1/5 lượng điện của Ukraine trước khi chiến sự nổ ra. Tuy nhiên, trong thời gian qua, nhà máy này đã nhiều lần buộc phải vận hành bằng máy phát điện dự phòng.

Nhà máy này có 6 lò phản ứng VVER-1000 V-320 làm mát bằng nước và điều tiết bằng nước do Liên Xô thiết kế có chứa Uranium 235. Các lò phản ứng đã ngừng hoạt động nhưng có nguy cơ nhiên liệu hạt nhân có thể quá nóng nếu nguồn điện chạy hệ thống làm mát bị cắt. Pháo kích đã nhiều lần cắt đứt đường dây điện.

Trong khi đó, IAEA đã nhiều lần kêu gọi các bên thiết lập một khu vực an ninh và an toàn hạt nhân xung quanh nhà máy để ngăn chặn các trường hợp khẩn cấp. Tuy nhiên, cho đến nay, các bên vẫn chưa đạt được thỏa thuận nào về việc này.