Theo AP, lãnh đạo khoảng 40 quốc gia và các quan chức thuộc Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) dự kiến họp trực tuyến trong ngày 16/4 giờ Paris (ngày 17/4 giờ Việt Nam) để bàn về việc hỗ trợ lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, cũng như đưa ra kế hoạch bảo đảm Eo biển Hormuz mở cửa trở lại cho hoạt động vận tải biển sau khi chiến sự Trung Đông kết thúc.

Thủ tướng Anh Keir Starmer sẽ đến Paris để đồng chủ trì hội nghị cùng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. Thủ tướng Đức Friedrich Merz và người đồng cấp Italy Giorgia Meloni cũng sẽ tới Paris để tham dự trực tiếp.

Văn phòng Tổng thống Pháp hiện chưa công bố danh sách cụ thể các quốc gia tham dự cuộc họp. Theo AP, không chỉ các lãnh đạo châu Âu, một số nước từ Trung Đông và châu Á cũng tham dự theo hình thức trực tuyến. Mỹ không tham gia vào hội nghị này của Anh và Pháp.

Văn phòng Thủ tướng Anh hôm 16/4 cho biết thông qua hội nghị, các lãnh đạo sẽ thiết lập một sứ mệnh quốc tế nhằm mở lại Eo biển Hormuz, khẳng định đây sẽ là nhiệm vụ “mang tính phòng thủ thuần túy” và các quốc gia sẽ triển khai lực lượng quân sự phối hợp ngay khi điều kiện cho phép.

Hội nghị cũng sẽ thảo luận về công tác bảo đảm an toàn cho tàu thuyền và thủy thủ đoàn khi lưu thông tại Eo biển Hormuz.

Văn phòng Tổng thống Pháp cho biết các quốc gia tham gia sẽ “đóng góp tùy theo năng lực”, đồng thời nhấn mạnh các phương án bảo đảm lưu thông an toàn qua eo biển sẽ phụ thuộc vào tình hình an ninh sau khi các bên đạt được một lệnh ngừng bắn bền vững.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer. Ảnh: Điện Élysée

Trong bài đăng trên mạng xã hội X hôm 13/4, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết nhiệm vụ bảo đảm an ninh hàng hải tại Eo biển Hormuz sẽ “mang tính phòng thủ thuần túy”, chỉ giới hạn ở các quốc gia không tham chiến.

“Chúng tôi sẽ tổ chức một hội nghị với các quốc gia sẵn sàng cùng tham gia vào một sứ mệnh đa quốc gia mang tính hòa bình, nhằm khôi phục tự do hàng hải tại eo biển này. Sứ mệnh này mang tính chất phòng thủ thuần túy, tách biệt với các bên tham chiến trong xung đột, và dự kiến sẽ được triển khai ngay khi điều kiện cho phép,” ông Macron viết trên mạng xã hội X ngày 13/4.

Thủ tướng Anh Keir Starmer cũng khẳng định việc mở lại Eo biển Hormuz là trách nhiệm toàn cầu, và các quốc gia cần hành động để dòng chảy năng lượng và thương mại thế giới được lưu thông trở lại.

“Việc đóng cửa Eo biển Hormuz đang gây thiệt hại nghiêm trọng. Việc khôi phục hoạt động vận tải biển toàn cầu là rất quan trọng để giảm bớt áp lực về chi phí sinh hoạt. Anh đã triệu tập hơn 40 quốc gia chia sẻ mục tiêu của chúng tôi nhằm khôi phục tự do hàng hải,” ông Starmer viết trên mạng xã hội X ngày 13/4.

Tàu sân bay USS Abraham Lincoln của Mỹ thực hiện phong tỏa hoạt động hàng hải ra vào các cảng của Iran ngày 16/4. Ảnh: X/@CENTCOM

Theo thông báo đăng tải trên mạng xã hội X ngày 12/4 giờ địa phương, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết sẽ bắt đầu triển khai phong tỏa toàn bộ hoạt động hàng hải ra vào các cảng của Iran từ 10h sáng ngày 13/4 giờ miền Đông Mỹ (tức 21h ngày 13/4 giờ Việt Nam), theo lệnh của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Trên mạng xã hội Truth Social, người đứng đầu Nhà Trắng khẳng định mục đích của động thái trên là để gỡ bỏ toàn bộ thủy lôi và mở cửa hoàn toàn Eo biển Hormuz, đồng thời không cho phép Iran thu lợi từ việc kiểm soát eo biển này.

Trước khi chiến sự Trung Đông bùng phát hôm 28/2, Eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 25% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu đi qua, theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA). Khoảng 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu cũng đi qua tuyến hàng hải này.

Iran kêu gọi Liên Hợp Quốc phản ứng việc Mỹ phong tỏa Eo biển Hormuz Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc Saeid Iravani viết thư kêu gọi Liên Hợp Quốc thực hiện trách nhiệm sau khi Mỹ tuyên bố phong tỏa Eo biển Hormuz.

Iran cảnh báo đáp trả nếu Mỹ tiếp tục phong tỏa Eo biển Hormuz Thiếu tướng Ali Abdollahi khẳng định Iran coi việc Mỹ phong tỏa hàng hải là động thái vi phạm lệnh ngừng bắn.

Nga tuyên bố sẵn sàng bù đắp thiếu hụt năng lượng cho các nước Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cho biết Moscow có thể khắc phục tình trạng thiếu hụt năng lượng tại Trung Quốc và các quốc gia khác bị ảnh hưởng bởi việc phong tỏa Eo biển Hormuz.