|
|
| Ảnh minh hoạ: Thu Thảo/Mekong ASEAN. |
Theo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 5 và 5 tháng đầu năm 2026 của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố ngày 3/6, trong mức tăng 0,29% của chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5/2026 so với tháng trước (MoM), có 10 loại hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính tăng giá, riêng nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống có chỉ số giá giảm.
Dẫn đầu đà tăng là nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng với mức tăng 0,96% MoM, đóng góp 0,22 điểm phần trăm vào mức tăng CPI chung. Động lực chính đẩy chỉ số giá nhóm này đi lên là giá điện sinh hoạt tăng 2,38% và giá nước sinh hoạt tăng 1,41% do thời tiết nắng nóng kéo dài làm nhu cầu làm mát gia tăng ở nhiều địa phương.
Nhóm giao thông đứng thứ hai với mức tăng 0,83% MoM, chịu tác động trực tiếp từ việc giá xăng trong nước được điều chỉnh tăng 2,12% trong kỳ theo diễn biến giá thế giới.
Ở chiều ngược lại, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống là nhóm duy nhất có chỉ số giá giảm, với mức giảm 0,14% MoM. Nguyên nhân chính tác động làm chỉ số giá nhóm hàng thiết yếu này hạ nhiệt là do nguồn cung lúa vụ đông xuân đang thu hoạch dồi dào, kéo theo giá gạo giảm, cùng với việc nhiều loại trái cây vào vụ thu hoạch làm giảm giá quả tươi.
Bình quân 5 tháng đầu năm 2026, CPI tăng 4,31% so với cùng kỳ năm trước (YoY). Nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tiếp tục là yếu tố cốt lõi làm tăng CPI chung, với mức tăng 6,64%, chủ yếu do chi phí thuê nhà, giá điện sinh hoạt và vật liệu bảo dưỡng nhà ở duy trì ở mức cao.
Kế tiếp là nhóm giao thông với mức tăng 5,22% YoY, xuất phát từ việc giá nhiên liệu tăng 8,88%.
Nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống cũng ghi nhận mức tăng 4,77% YoY do nguồn cung thịt lợn hạn chế trong dịp Lễ, Tết, chi phí chăn nuôi cao và giá dịch vụ ăn ngoài gia đình đắt đỏ hơn.
Mặt khác, nhóm thông tin và truyền thông là nhóm duy nhất ghi nhận mức giảm 0,06% trong 5 tháng đầu năm nhờ nguồn cung thiết bị công nghệ dồi dào và sự cạnh tranh gia tăng giữa các nhà phân phối.
Cục Thống kê cũng chỉ ra, lạm phát cơ bản tháng 5/2026 tăng 0,34% so với tháng trước và tăng 4,67% so với cùng kỳ năm trước. Bình quân 5 tháng đầu năm 2026, lạm phát cơ bản tăng 4,04% YoY. Mức tăng lạm phát cơ bản này thấp hơn mức tăng của CPI bình quân chung, nguyên nhân là do danh mục tính toán lạm phát cơ bản đã loại trừ các mặt hàng có biên độ biến động giá lớn như xăng dầu, gas và thực phẩm.
Bên cạnh hàng hóa tiêu dùng, thị trường tài sản và ngoại tệ trong nước 5 tháng đầu năm 2026 cũng chứng kiến nhiều biến động.
Chỉ số giá vàng tháng 5/2026 giảm 4,11% so với tháng trước do áp lực chốt lời và tâm lý thị trường ổn định hơn. Dù vậy, tính bình quân 5 tháng đầu năm, chỉ số giá vàng vẫn neo ở mức tăng rất cao là 65,97% so với cùng kỳ năm 2025.
Chỉ số giá đô la Mỹ tháng 5/2026 tăng nhẹ 0,02% so với tháng trước, qua đó ghi nhận mức tăng bình quân 1,99% YoY trong 5 tháng đầu năm 2026.