Mỹ mở chiến dịch hỗ trợ tàu qua Eo biển Hormuz

Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ bắt đầu chiến dịch ‘Dự án Tự do’ (Project Freedom), hỗ trợ các tàu đi qua Eo biển Hormuz.

“Các quốc gia trên khắp thế giới, phần lớn không liên quan đến cuộc xung đột Trung Đông đang diễn ra, đã đề nghị Mỹ hỗ trợ giải phóng các tàu của họ đang bị mắc kẹt tại Eo biển Hormuz, trong một vấn đề mà họ hoàn toàn không liên quan. Họ chỉ đơn thuần là những bên trung lập và vô tội!

Vì lợi ích của Iran, Trung Đông và cả Mỹ, chúng tôi đã thông báo với các quốc gia này rằng chúng tôi sẽ dẫn đường để các tàu của họ rời khỏi các vùng biển bị hạn chế một cách an toàn, để họ có thể tiếp tục hoạt động bình thường,” Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 3/5 giờ địa phương.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Nhà Trắng

Theo ông Trump, chiến dịch dẫn đường cho tàu hàng qua Eo biển Hormuz này mang tên “Dự án Tự do” (Project Freedom), sẽ bắt đầu vào sáng thứ Hai 4/5 theo giờ Trung Đông.

“Việc điều chuyển tàu chỉ nhằm giải cứu các cá nhân, doanh nghiệp và quốc gia hoàn toàn không làm gì sai, họ chỉ là nạn nhân của hoàn cảnh. Đây là một cử chỉ nhân đạo của Mỹ, các quốc gia Trung Đông, và đặc biệt là dành cho Iran. Nhiều tàu trong số này đang cạn kiệt lương thực và các nhu yếu phẩm cần thiết để duy trì điều kiện sinh hoạt an toàn, vệ sinh cho thủy thủ đoàn đông đảo,” nhà lãnh đạo Mỹ viết.

Tổng thống Donald Trump cho rằng động thái này sẽ góp phần thể hiện thiện chí từ tất cả các bên đã đối đầu căng thẳng trong suốt những tháng qua.

“Tôi được biết các đại diện của mình đang có những cuộc thảo luận rất tích cực với Iran, và những cuộc thảo luận này có thể dẫn đến một kết quả tích cực cho tất cả các bên,” ông Trump chia sẻ, đồng thời cảnh báo nếu quá trình nhân đạo này bị cản trở dưới bất kỳ hình thức nào, sự cản trở đó sẽ buộc phải được xử lý bằng biện pháp cứng rắn.

Theo thông báo của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), sự hỗ trợ quân sự của Mỹ cho Dự án Tự do sẽ bao gồm các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường, hơn 100 máy bay trên bộ và trên biển, nhiều thiết bị bay không người lái cùng khoảng 15.000 binh sĩ.

“Tác động hỗ trợ của chúng tôi đối với nhiệm vụ mang tính phòng thủ này là rất quan trọng đối với an ninh khu vực và nền kinh tế toàn cầu, trong khi chúng tôi vẫn duy trì lệnh phong tỏa hải quân,” Đô đốc Brad Cooper, Tư lệnh CENTCOM, cho biết trong thông báo.

Reuters cho biết hiện chưa rõ chiến dịch của Mỹ sẽ hỗ trợ những quốc gia nào hoặc sẽ được triển khai theo cách thức ra sao.

Phía Iran chưa đưa ra bình luận về chiến dịch “Dự án Tự do” này.

Các khí tài được CENTCOM sử dụng tại Trung Đông. Ảnh: X/@CENTCOM

Theo tuyên bố của Tổng thống Donald Trump trên mạng xã hội Truth Social, Mỹ hiện ngừng bắn với Iran “đến khi đề xuất của phía Iran được đưa ra và các cuộc thảo luận được kết thúc theo một cách nào đó”. Dù vậy, ông khẳng định rằng quân đội Mỹ vẫn duy trì lệnh phong tỏa hàng hải tại Eo biển Hormuz, đồng thời giữ trạng thái sẵn sàng đầy đủ.

“Chúng tôi kiểm soát hoàn toàn Eo biển Hormuz. Không một con tàu nào có thể ra vào mà không có sự chấp thuận của Hải quân Mỹ. Tuyến đường này đã bị ‘phong tỏa hoàn toàn’, cho đến khi Iran sẵn sàng đạt được một thỏa thuận!” Tổng thống Mỹ Donald Trump viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 23/4.

Về phía Iran, Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei cho biết Tehran sẽ chấm dứt việc các thế lực thù địch lợi dụng Vịnh Ba Tư và Eo biển Hormuz.

“Những thế lực bên ngoài từ cách xa hàng nghìn kilomet, đang tham lam tiến hành các hành động xâm phạm tại Vịnh Ba Tư và Biển Oman, không có chỗ đứng ở đây, ngoại trừ dưới đáy biển. Iran, với việc trân trọng ân huệ quản lý thực tế Eo biển Hormuz, sẽ bảo đảm an ninh tại Vịnh Ba Tư và chấm dứt việc các thế lực thù địch lợi dụng tuyến đường thủy này,” ông Mojtaba Khamenei viết trong thông điệp được đăng tải trên mạng xã hội X và phát trên Truyền hình Nhà nước Iran tối 30/4.

Gián đoạn Eo biển Hormuz, LHQ cảnh báo hệ lụy kinh tế nghiêm trọng

Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cảnh báo cuộc khủng hoảng Trung Đông đang đẩy kinh tế toàn cầu tiến gần tới suy thoái, trong bối cảnh tình trạng gián đoạn tại Eo biển Hormuz tiếp diễn sang tháng thứ 3.