Nhà Trắng ngày 3/4 công bố yêu cầu trên trong bản đề xuất ngân sách 92 trang trình lên Quốc hội, kèm theo bản tóm tắt nêu rõ những ưu tiên của chính quyền Mỹ đối với các cơ quan liên bang.

Theo Reuters, đề xuất này sẽ tăng chi tiêu của Lầu Năm Góc năm nay lên gần 1.500 tỷ USD, cao hơn 40% so với năm ngoái. Nếu được thông qua nguyên trạng, đây sẽ là mức tăng kỷ lục trong lịch sử hiện đại của nước này.

Tổng thống Donald Trump đề nghị Quốc hội phê duyệt hơn 1.100 tỷ USD ngân sách quốc phòng thông qua quy trình phân bổ ngân sách tiêu chuẩn, đồng thời phân bổ thêm hơn 350 tỷ USD bằng cơ chế bỏ phiếu đặc biệt để không cần đến ủng hộ từ phe Dân chủ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Nhà Trắng

Theo Reuters và AFP, cuộc xung đột với Iran có thể tiêu tốn tới 2 tỷ USD mỗi ngày.

Để bù đắp một phần chi phí, ông Trump đề xuất cắt giảm khoảng 73 tỷ USD chi tiêu ngoài quốc phòng thông qua việc “cắt giảm hoặc loại bỏ các chương trình mang tính ý thức hệ, bị lạm dụng và lãng phí, đồng thời chuyển giao trách nhiệm cho chính quyền bang và địa phương”.

Mỹ đề xuất cắt giảm ngân sách của nhiều cơ quan: Bộ Nông nghiệp (giảm 19%), Bộ Y tế (giảm 12,5%), Cơ quan Bảo vệ Môi trường (giảm 52%). Nhà Trắng cũng đề xuất cắt 23% ngân sách của NASA.

Ngoài ra, gần 30 chương trình của Bộ Tư pháp bị đề xuất loại bỏ; ngân sách cho năng lượng xanh cũng bị cắt giảm; và khoản tài trợ 315 triệu USD cho Quỹ Quốc gia vì Dân chủ có thể bị loại bỏ.

Theo AFP, kế hoạch này không mang tính ràng buộc, nhưng đóng vai trò định hướng chính sách khi Quốc hội Mỹ bắt đầu xây dựng luật chi tiêu.

Một chiếc E-2D Advanced Hawkeye chuẩn bị cất cánh từ tàu sân bay USS Abraham Lincoln trong chiến dịch quân sự nhằm vào Iran. Ảnh: X/@CENTCOM

Theo Reuters, nhiều nghị sĩ đảng Cộng hòa bày tỏ thái độ cởi mở trước phương án ngân sách do Tổng thống đưa ra, nhất là khi họ đang ráo riết thúc đẩy tăng chi tiêu cho quốc phòng và thắt chặt thực thi luật di trú.

Tuy nhiên, kế hoạch vẫn có thể bị phản đối ngay trong chính nội bộ đảng, khi một số nghị sĩ lo ngại về tình trạng thâm hụt ngân sách liên bang ngày càng trầm trọng. Mỹ hiện đối mặt với mức thâm hụt hàng năm xấp xỉ 2.000 tỷ USD, trong khi tổng nợ công đã vượt ngưỡng 39.000 tỷ USD. Thực trạng trên khiến dư địa ngân sách cho các khoản chi tiêu mới trở nên hạn hẹp.

Trong khi đó, các nghị sĩ đảng Dân chủ đã bày tỏ sự phản đối với đề xuất tăng ngân sách quốc phòng trên.

“Sau khi thông qua các đợt cắt giảm ngân sách y tế lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ, tất cả chỉ để tài trợ cho việc giảm thuế cho các tỷ phú và cấp cho ICE (Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ) nhiều tiền hơn hầu hết các quân đội, giờ đây ông Trump lại muốn Quốc hội cắt giảm ngân sách của hàng chục chương trình hỗ trợ gia đình để ông ta có thể gửi con cái của người khác đi chiến đấu trong một cuộc xung đột ở nước ngoài,” bà Patty Murray, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ tại Ủy ban Phân bổ Ngân sách Thượng viện, viết trên mạng xã hội X ngày 4/4.

Châu Âu tăng ngân sách quốc phòng sau khi Mỹ đình chỉ viện trợ Ukraine Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho rằng việc tăng ngân sách quốc phòng là vô cùng cần thiết trong bối cảnh phức tạp hiện nay.

Thượng viện Mỹ thông qua dự luật ngân sách quốc phòng khổng lồ Ngày 17/12, Thượng viện Mỹ đã thông qua dự luật ngân sách quốc phòng trị giá 901 tỷ USD cho năm tài khóa 2026, bao gồm các khoản hỗ trợ dành cho Ukraine và châu Âu.

Mỹ thông qua gói chi tiêu quốc phòng kỷ lục, cấp 800 triệu USD cho Ukraine Gói ngân sách quốc phòng được Tổng thống Mỹ Donald Trump thông qua lên tới 901 tỷ USD, trong đó bao gồm 800 triệu USD viện trợ quân sự cho Ukraine trong hai năm tới.