Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida tại văn phòng ngày 1/10/2024. Ảnh: AP

Ngày 27/9, ông Shigeru Ishiba chính thức đắc cử vị trí Chủ tịch đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền sau khi đánh bại bà Sanae Takaichi – Bộ trưởng An ninh Kinh tế đương nhiệm và đồng thời là người đang cạnh tranh để trở thành nữ lãnh đạo đầu tiên của Nhật Bản – trong cuộc bầu cử vòng hai.

Tới cuối ngày 1/10, ông Ishiba dự kiến sẽ trở thành Thủ tướng tiếp theo của Nhật Bản trong một cuộc bỏ phiếu của Quốc hội do liên minh cầm quyền của LDP chiếm ưu thế tại đây. Do đó trong một cuộc họp nội các vào buổi sáng cùng ngày, AP dẫn lời Chánh văn phòng Nội các Yoshimasa Hayashi cho biết ông Kishida cùng các bộ trưởng của ông đã từ chức.

Ông Hayashi nhận định: "Chúng tôi hy vọng chính quyền tiếp theo sẽ theo đuổi một chính sách ngoại giao tích cực và mạnh mẽ trong khi coi trọng các trụ cột chính của Nhật Bản như đạt được một Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở".

Trước đó vào ngày 30/9 khi công bố kế hoạch triệu tập một cuộc bầu cử quốc hội vào 27/10, ông Ishiba cho biết: "Tôi tin rằng điều quan trọng là phải để chính quyền mới nhận được sự đánh giá của công chúng càng sớm càng tốt”. Cựu Bộ trưởng Môi trường Shinjiro Koizumi, người đứng thứ 3 trong cuộc đua giành quyền lãnh đạo LDP, dự kiến sẽ được bổ nhiệm làm người đứng đầu Ủy ban bầu cử của LDP.

Trong trong gian tiến hành tranh cử, ông Ishiba từng đưa ra nhiều chính sách mà ông tuyên bố sẽ theo đuổi một khi ông đắc cử. Các chính sách này bao gồm các biện pháp đưa Nhật Bản thoát khỏi tình trạng giảm phát và đạt được mức tăng lương thực tế, đồng thời giải quyết các thách thức như tỷ lệ sinh và dân số giảm của Nhật Bản cũng như khả năng phục hồi sau thiên tai.

Ông cũng ủng hộ luật cho phép phụ nữ đã kết hôn giữ lại họ của mình mà không phải đổi sang họ của chồng cũng như ủng hộ việc Nhật Bản giảm sự phụ thuộc vào năng lượng hạt nhân để hướng tới năng lượng tái tạo.

Đối với vấn đề đối ngoại, ông Ishiba theo đuổi việc thành lập một phiên bản tại châu Á của liên minh quân sự NATO cũng như thúc đẩy nhiều thảo luận hơn giữa các đối tác khu vực về việc sử dụng vũ khí răn đe hạt nhân của Mỹ. Ông cũng đề xuất một liên minh an ninh Nhật Bản – Mỹ bình đẳng hơn, bao gồm việc quản lý chung các căn cứ của Mỹ tại Nhật Bản và có các căn cứ của Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản tại Mỹ.

Trong một bài báo gửi Viện Hudson, ông Ishiba đã nêu quan điểm của mình trong việc đề xuất kết hợp các nhóm an ninh và ngoại giao hiện có, chẳng hạn như Quad và các khuôn khổ song phương và đa phương khác liên quan đến Mỹ, Australia, New Zealand, Hàn Quốc và Philippines.

LDP đã có nhiệm kỳ gần như không bị gián đoạn khi lãnh đạo Nhật Bản kể từ Thế chiến II. Các thành viên đảng có thể đã coi quan điểm trung dung hơn của Ishiba là rất quan trọng trong việc đẩy lùi những thách thức từ phe đối lập có khuynh hướng tự do và giành được sự ủng hộ của cử tri khi đảng đang chao đảo vì những vụ bê bối tham nhũng khiến uy tín của Kishida giảm sút.