Chiều 18/12, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 chủ trì Hội nghị sơ kết 1 năm triển khai chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 57; 5 năm thực hiện Chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhà nước; 4 năm triển khai Đề án 06.

Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 57 ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 76 ngày 15/5/2021 ban hành Chương trình tổng thể cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2021 - 2030; Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 06 ngày 6/1/2022 về việc phê duyệt Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến 2030.

Theo đánh giá tại Hội nghị, đây là hệ thống các chủ trương, văn bản có ý nghĩa chiến lược, vừa là nền tảng, vừa là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội nhanh và bền vững; đồng thời là lời hiệu triệu mạnh mẽ đối với cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Thời gian qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt, triển khai đồng bộ chuyển đổi số quốc gia và cải cách hành chính trên hầu hết các lĩnh vực; Đề án 06 được triển khai quyết liệt từ Trung ương đến cơ sở, nhận được sự đồng tình, ủng hộ của người dân và doanh nghiệp.

Tại Hội nghị, các đại biểu đã tập trung đánh giá thẳng thắn, khách quan, minh chứng bằng số liệu cụ thể các hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, cải cách hành chính và Đề án 06 năm 2025 và giai đoạn 2021-2025; làm rõ những kết quả nổi bật, đáng khích lệ cần nhân rộng trong thời gian tới; nhận diện những tồn tại, hạn chế, yếu kém, vướng mắc, rào cản, điểm nghẽn, nhất là về thể chế, cơ chế, chính sách, huy động nguồn lực; chỉ rõ những nội dung còn chậm tiến độ (xác định rõ trách nhiệm của Bộ, ngành, địa phương).

Đồng thời, xác định nguyên nhân khách quan, chủ quan, rút ra các bài học kinh nghiệm; chia sẻ những kinh nghiệm hay, bài học quý, cách làm sáng tạo trong lãnh đạo, chỉ đạo điều hành, tổ chức thực hiện, công tác phối hợp, huy động nguồn lực; xác định rõ các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm mang tính tăng tốc, bứt phá, xoay chuyển tình thế, chuyển đổi trạng thái; khơi thông những điểm nghẽn còn ách tắc trong tổ chức triển khai thực hiện.

Hạ tầng số đã có bước "nhảy vọt"

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính khái quát những kết quả nổi bật đạt được. Thứ nhất, công tác lãnh đạo, chỉ đạo điều hành được triển khai quyết liệt, tổ chức thực hiện đồng bộ với quyết tâm cao từ Trung ương đến cơ sở. Trong giai đoạn 2021 – 2025, Thủ tướng Chính phủ đã thành lập, kiện toàn các tổ chức phối hợp liên ngành và ban hành nhiều công điện, chỉ thị, thông báo kết luận để chỉ đạo triển khai.

Thứ hai, thể chế, cơ chế, chính sách liên quan đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, cải cách hành chính và Đề án 06 được tập trung hoàn thiện, tháo gỡ các điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho phát triển.

Thứ ba, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số có bước phát triển mạnh mẽ, lan tỏa tới hầu hết các ngành, lĩnh vực. Hình thành hệ sinh thái “Nhà nước – Nhà trường – Nhà khoa học – Nhà doanh nghiệp”; ban hành danh mục các nhóm và sản phẩm công nghệ chiến lược; chỉ số đổi mới sáng tạo của Việt Nam duy trì trong nhóm 50 quốc gia dẫn đầu.

Hạ tầng số có bước “nhảy vọt”, phủ sóng 5G tới gần 59% dân số; tốc độ Internet vào nhóm 20 quốc gia hàng đầu thế giới; Trung tâm dữ liệu quốc gia số một được vận hành; năng lực kết nối quốc tế được tăng cường.

Chính phủ số tiếp tục được đẩy mạnh; dịch vụ công trực tuyến chuyển mạnh từ bị động sang chủ động phục vụ người dân, doanh nghiệp dựa trên dữ liệu. Kinh tế số tăng trưởng nhanh; thương mại điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt được phổ cập rộng khắp; quản lý thuế, hóa đơn điện tử triển khai quyết liệt, hiệu quả.

Thứ tư, triển khai Đề án 06 mang lại hiệu quả thiết thực; cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư phát huy hiệu quả; nền tảng VNeID được sử dụng rộng rãi với nhiều tiện ích phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Thứ năm, nhân lực số phát triển cả về số lượng và chất lượng; phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai sâu rộng.

Thứ sáu, cải cách hành chính được triển khai quyết liệt, gắn chặt với chuyển đổi số; việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy đạt kết quả quan trọng; thủ tục hành chính tiếp tục được cắt giảm, đơn giản hóa.

Bên cạnh kết quả đạt được, Thủ tướng thẳng thắn chỉ rõ những hạn chế, bất cập như: tỷ trọng kinh tế số chưa đạt mục tiêu đề ra; nguồn lực đầu tư cho khoa học công nghệ còn hạn chế; nhiều nhiệm vụ triển khai chậm tiến độ; hạ tầng số ở vùng sâu, vùng xa còn khó khăn; cải cách thủ tục hành chính và số hóa chưa đáp ứng yêu cầu; an ninh mạng còn tiềm ẩn nhiều rủi ro; nhân lực chất lượng cao chưa đáp ứng yêu cầu.

Phân tích nguyên nhân, Thủ tướng nhấn mạnh: ở một số nơi quyết tâm chưa đủ mạnh, hành động chưa đủ quyết liệt; vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu chưa được phát huy đầy đủ.

“Những nơi nào làm tốt là nhờ sự quan tâm, quyết liệt, sát sao của người đứng đầu và ngược lại,” Thủ tướng nêu rõ, đồng thời yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm đối với các Bộ, ngành, địa phương không hoàn thành nhiệm vụ.

Không có con đường nào khác ngoài đột phá khoa học công nghệ

Thủ tướng khẳng định, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là xu thế tất yếu, là lựa chọn chiến lược, ưu tiên hàng đầu trong đầu tư phát triển.

“Chúng ta muốn tăng trưởng kinh tế hai con số, muốn bộ máy hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, muốn đất nước bắt kịp, tiến cùng và vượt lên thì không có con đường nào khác là đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh,” Thủ tướng nhấn mạnh.

Theo đó, cần tạo đột phá về thể chế số, hạ tầng số và nhân lực số; gắn chặt chuyển đổi số với cuộc cách mạng sắp xếp, tinh gọn bộ máy; lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, chủ thể và mục tiêu phục vụ.

“Đảng đã lãnh đạo, Chính phủ thống nhất, Quốc hội đồng hành, nhân dân ủng hộ thì chỉ bàn làm, không bàn lùi,” Thủ tướng nhấn mạnh tinh thần hành động quyết liệt, làm việc nào dứt việc đó.

Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục hoàn thiện thể chế, đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, phát triển hạ tầng dữ liệu, bảo đảm an ninh mạng; nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến, cắt giảm thủ tục hành chính rườm rà; phát triển nguồn nhân lực số; đẩy mạnh hợp tác quốc tế và học hỏi kinh nghiệm tốt.

Cụ thể, Bộ Khoa học và Công nghệ được giao tập trung xây dựng, trình Chính phủ để trình Quốc hội ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường và Luật Bưu chính (sửa đổi); đồng thời xây dựng, trình kế hoạch năm 2026 của Ban Chỉ đạo, hoàn thành trước ngày 15/1/2026. Bộ cũng có trách nhiệm giao nhiệm vụ cho doanh nghiệp, tổ chức khoa học công nghệ, trường đại học, viện nghiên cứu phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược trong Danh mục Công nghệ chiến lược.

Bộ Công an xây dựng, trình Chính phủ ban hành Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của Trung tâm Dữ liệu quốc gia trong tháng 1/2026; nghiên cứu, tham mưu ban hành Nghị định về cơ chế đột phá cho hoạt động của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu với các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp khởi nghiệp, hoàn thành trong Quý I/2026.

Đồng thời, khẩn trương phối hợp các Bộ, ngành trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về phát triển công dân số trong quý 1/2026; phối hợp Văn phòng Chính phủ xây dựng Chương trình triển khai Đề án 06 giai đoạn 2026 – 2030, trình Thủ tướng ban hành trong tháng 1/2026; triển khai nền tảng VNeID trở thành nền tảng số quốc gia phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Bộ Nội vụ được giao xây dựng Kế hoạch hoạt động trọng tâm cải cách hành chính Nhà nước giai đoạn 2026 – 2030, trọng tâm là cải cách thủ tục hành chính, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành trong tháng 1/2026.

Về chuyển đổi số quốc gia và triển khai Đề án 06, Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương khẩn trương phối hợp với Bộ Công an đăng ký, sử dụng hạ tầng tập trung tại Trung tâm Dữ liệu quốc gia; Bộ Công an đề xuất phương án xây dựng các Trung tâm Dữ liệu quốc gia mới theo lộ trình.

Đồng thời, đẩy mạnh phát triển hạ tầng viễn thông, phủ sóng 5G băng thông rộng, Internet vệ tinh Starlink; quy hoạch hạ tầng năng lượng, năng lượng xanh cho các trung tâm dữ liệu; rà soát, phân loại dữ liệu, xây dựng lộ trình hoàn thiện và đưa vào sử dụng ngay các cơ sở dữ liệu, đặc biệt là 12 cơ sở dữ liệu trọng yếu.

Về dịch vụ công trực tuyến và cải cách thủ tục hành chính, Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương rà soát, chuẩn hóa toàn diện quy trình thủ tục hành chính, bảo đảm thống nhất trên toàn quốc; triệt để khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia để thay thế hồ sơ giấy.

Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp các Bộ, ngành rà soát, chuẩn hóa quy trình, hồ sơ thủ tục hành chính các cấp, tổng hợp báo cáo cấp có thẩm quyền.

Bộ Công an và Bộ Quốc phòng chủ trì bảo đảm an ninh mạng; Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tài chính hướng dẫn, xử lý dứt điểm các vướng mắc về tài chính, kinh phí, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Về phát triển nguồn nhân lực, các Bộ, ngành, địa phương triển khai đào tạo, nâng cao năng lực chuyển đổi số cho cán bộ, công chức, viên chức và người dân; tiếp tục đẩy mạnh đào tạo trực tuyến trên nền tảng “Bình dân học vụ số”.

Thủ tướng khẳng định, Chính phủ cam kết sẽ luôn kiến tạo, đồng hành, dỡ bỏ mọi điểm nghẽn để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và cải cách hành chính thực sự trở thành động lực phát triển trong kỷ nguyên mới.