Trong cấu trúc của Tập đoàn Gelex (mã GEX) hiện tại, hai nền tảng đã được xây dựng tương đối rõ ràng: Gelex Electric (mã GEE) phụ trách lĩnh vực thiết bị điện và Hạ tầng Gelex (Gelex Infra, mã GEL) vận hành lĩnh vực hạ tầng, bất động sản. Trong đó, Gelex Infra có nhiều chuyển động mới thời gian gần đây, thể hiện tham vọng mới của Gelex trong việc mở rộng hoạt động kinh doanh.

Cuối năm 2025, Gelex Infra đấu giá 100 triệu cổ phiếu ra công chúng, huy động khoảng 2.882 tỷ đồng. Đến ngày 6/2/2026, hơn 890 triệu cổ phiếu GEL chính thức niêm yết trên HoSE. Khi các dự án hạ tầng ngày càng lớn, việc để công ty thành viên trực tiếp huy động vốn cổ phần giúp Gelex mở rộng nguồn lực đầu tư và giảm áp lực phải tập trung toàn bộ nhu cầu vốn tại công ty mẹ. Thực tế, không lâu sau khi lên sàn, một phần dòng vốn của Hạ tầng Gelex đã được hướng tới một dự án có quy mô lớn hơn đáng kể so với các khoản đầu tư truyền thống của doanh nghiệp.

Cụ thể, ngày 13/2/2026, chỉ một tuần sau khi GEL niêm yết, Gelex Infra công bố góp vốn với tỷ lệ 20% vào doanh nghiệp thực hiện dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình. Trước đó, danh mục hạ tầng của hệ sinh thái Gelex chủ yếu hiện diện ở khu công nghiệp, năng lượng, nước sạch và bất động sản. Với Gia Bình, doanh nghiệp tham gia trực tiếp vào một dự án hạ tầng giao thông quy mô quốc gia. Dự án sử dụng khoảng 1.960 ha đất tại Bắc Ninh, có tổng vốn đầu tư hơn 196.000 tỷ đồng và được thực hiện bằng vốn ngoài ngân sách.

Theo báo cáo tài chính của Gelex Infra, trong 9 tháng đầu năm 2026, doanh nghiệp đã rót hơn 8.000 tỷ đồng vào CTCP Hạ tầng Hàng không Masterise - đơn vị thực hiện Sân bay Gia Bình. Tại ĐHĐCĐ thường niên của Gelex Infra diễn ra hồi cuối tháng 6/2026, ông Vũ Hoàng Long - Tổng giám đốc CTCP Hạ tầng Hàng không Masterise, đồng thời là đại diện Gelex tại dự án sân bay Gia Bình cho biết, việc tham gia một dự án trọng điểm quốc gia hoàn toàn phù hợp với chiến lược phát triển dài hạn của Gelex.

Theo ông Long, Gelex Infra không tiếp cận sân bay Gia Bình như một khoản đầu tư ngắn hạn mà nhìn nhận đây là một phần của hệ thống hạ tầng chiến lược quốc gia, có vai trò thúc đẩy kết nối, logistics, công nghiệp và phát triển kinh tế của cả khu vực. Vì vậy, công ty cũng không định hướng chỉ đầu tư riêng vào sân bay mà sẽ phát triển tổng thể hệ sinh thái xung quanh, bao gồm logistics, khu công nghiệp và các hạng mục vệ tinh hỗ trợ, với tiến độ triển khai phụ thuộc vào quá trình khai thác thương mại của dự án.

Ngoài dự án sân bay Gia Bình, Gelex vẫn tiếp tục làm dày thêm hệ sinh thái với các hoạt động đầu tư, M&A trong các lĩnh vực khác. Trong đó, bất động sản đang trở thành một mảnh ghép lớn hơn trong danh mục đầu tư của tập đoàn này. Ngoài hệ thống khu công nghiệp và nhà ở xã hội của Viglacera, Gelex bắt đầu tham gia trực tiếp hơn vào bất động sản nhà ở thông qua hợp tác với Frasers Property.

Đầu tháng 2/2026, Gelex Infra công bố thỏa thuận hợp tác đầu tư chiến lược với Frasers Property - tập đoàn bất động sản đến từ Singapore - với trọng tâm phát triển các dự án nhà ở. Theo cấu trúc hợp tác, Frasers Property nắm 51% vốn, Gelex Infra sở hữu 49%. Hai dự án đầu tiên nhanh chóng được đưa vào danh mục triển khai, bao gồm dự án khu nhà ở ANMaison rộng 13,62 ha tại trung tâm Hải Phòng và dự án khu đô thị tích hợp quy mô khoảng 113 ha tại Đồng Nai. Trước đó, hai doanh nghiệp đã cùng phát triển 5 dự án công nghiệp - logistics với tổng diện tích khoảng 100 ha tại Bắc Ninh, Quảng Ninh và Hưng Yên.

M&A thực tế đã đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình thành quy mô hiện nay của Gelex. Viglacera là trường hợp tiêu biểu, từ một khoản đầu tư, đơn vị này trở thành mắt xích lớn trong hệ sinh thái, đưa Gelex bước sâu vào lĩnh vực vật liệu xây dựng, khu công nghiệp và bất động sản.

Thách thức của Gelex hiện tại không chỉ nằm ở việc tìm kiếm tài sản để đầu tư mà còn ở khả năng tạo giá trị sau đầu tư. Quy mô tài sản lớn hơn cũng đồng nghĩa nhu cầu vốn tăng lên, kéo theo bài toán cân bằng giữa chi phí tài chính và lợi nhuận thu về.

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý 3/2026, tổng tài sản của Gelex tại thời điểm cuối tháng 9/2026 đạt gần 83.400 tỷ đồng, tăng gần 10.000 tỷ đồng so với đầu năm; trong khi tổng nợ phải trả ở mức gần 48.335 tỷ đồng, tăng hơn 5.000 tỷ đồng. Trong cơ cấu nợ phải trả, vay nợ tài chính chiếm hơn 33.400 tỷ đồng, tăng hơn 4.600 tỷ đồng sau 9 tháng. Doanh nghiệp phải trả 1.552 tỷ đồng tiền lãi vay trong 9 tháng đầu năm nay, tăng 82% so với cùng kỳ năm ngoái (YoY).

Chính Gelex đã dự toán việc mở rộng đầu tư sẽ ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh khi đặt mục tiêu doanh thu năm 2026 ở mức 44.712 tỷ đồng, tăng 13% so với năm trước; song lợi nhuận trước thuế hợp nhất dự kiến giảm 22%, ở mức 3.615 tỷ đồng.

May mắn là Gelex có “điểm tựa” khá vững chắc từ mảng sản xuất. Điều này giúp kết quả kinh doanh của doanh nghiệp vẫn tích cực. Năm 2025, tập đoàn đạt 39.513 tỷ đồng doanh thu thuần, tăng 17% so với năm 2024; lợi nhuận trước thuế đạt 4.621 tỷ đồng, tăng 11%.

9 tháng đầu năm nay, Gelex đạt tổng doanh thu 39.158 tỷ đồng, tăng 40% YoY; lợi nhuận trước thuế đạt 3.931 tỷ đồng, tăng 14% YoY. Mức tăng trưởng lợi nhuận khiêm tốn hơn doanh thu chủ yếu do các chi phí tăng mạnh. Ngoài chi phí lãi vay như đã kể trên, chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp cũng tăng 12% so với cùng kỳ năm trước, lên mức 2.782 tỷ đồng.

Trong cơ cấu doanh thu 9 tháng đầu năm 2026 của Gelex, mảng thiết bị điện đóng góp chủ đạo với tỷ trọng 66,7%, đạt 26.132 tỷ đồng; tiếp đến là mảng vật liệu xây dựng, đóng góp 18%, tương ứng đạt 7.137 tỷ đồng. Mảng khu công nghiệp và bất động sản mang về hơn 4.800 tỷ đồng doanh thu, chiếm tỷ trọng 12,2%; trong khi mảng hạ tầng tiện ích thu về 996 tỷ đồng, chiếm 2,5% tổng doanh thu toàn tập đoàn.

Nhìn từ Gelex, có thể thấy một chuyển động đáng chú ý của khu vực doanh nghiệp tư nhân Việt Nam: Khi quy mô nền kinh tế và nhu cầu đầu tư hạ tầng tăng lên, doanh nghiệp không còn chỉ đứng ở vai trò nhà cung cấp sản phẩm, dịch vụ mà bắt đầu tham gia sâu hơn vào quá trình kiến thiết đất nước.

Từ thiết bị điện, Gelex đã bước đầu thành công trong việc mở rộng sang khu công nghiệp, năng lượng, nước sạch, bất động sản và hiện nay là hạ tầng hàng không; đồng thời từng bước đưa các nền tảng kinh doanh lớn tiếp cận thị trường vốn độc lập. IPO Hạ tầng GELEX và khoản đầu tư vào sân bay Gia Bình là hai dấu mốc đáng chú ý của quá trình này. Một bên mở rộng khả năng huy động vốn, một bên cho thấy quy mô của những nơi dòng vốn đang được đưa tới.

Nhưng quy mô lớn hơn không mặc nhiên đồng nghĩa với hiệu quả cao hơn. Khi tổng tài sản tăng nhanh và những dự án mới cần thời gian dài để tạo dòng tiền, năng lực lựa chọn dự án, kiểm soát đòn bẩy và phân bổ vốn sẽ ngày càng quyết định chất lượng tăng trưởng.

Câu chuyện của Gelex trong giai đoạn tới có lẽ không còn nằm ở việc doanh nghiệp có thể mở rộng sang bao nhiêu lĩnh vực. Thước đo quan trọng hơn là mỗi đồng vốn được huy động và đầu tư thêm sẽ tạo ra hiệu quả như thế nào. Đó cũng là phép thử lớn hơn đối với doanh nghiệp khi chuyển từ một tập đoàn có nền tảng sản xuất công nghiệp sang mô hình tập đoàn đầu tư.