Iran cho phép 20 tàu Pakistan đi qua Eo biển Hormuz

Ngoại trưởng Pakistan thông báo Iran đã đồng ý cho phép 20 tàu treo cờ nước này đi qua Eo biển Hormuz, động thái mà Islamabad đánh giá là một bước tiến đáng kể hướng tới hòa bình và ổn định trong khu vực.

“Tôi rất vui mừng thông báo một tin tuyệt vời: Chính phủ Iran đã đồng ý cho phép thêm 20 tàu treo cờ Pakistan đi qua Eo biển Hormuz; mỗi ngày sẽ có 2 tàu đi qua tuyến đường này,” Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar viết trên mạng xã hội X ngày 28/3, theo Al Jazeera.

Ông Dar nhận định đây là “một cử chỉ mang tính xây dựng và đáng hoan nghênh” từ phía Iran, đồng thời nhấn mạnh quyết định này là “dấu hiệu báo trước về hòa bình” và sẽ góp phần mang lại ổn định trong khu vực.

Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar. Ảnh: Anadolu

Đáng chú ý, nhà ngoại giao Pakistan đã trực tiếp gắn thẻ hàng loạt quan chức trong bài đăng, gồm Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Điều này được xem là một tín hiệu cho thấy Islamabad - vốn đang tích cực thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột, không chỉ coi thỏa thuận này là hiệp ước vận tải song phương đơn thuần giữa Pakistan và Iran.

“Đối thoại, ngoại giao và các biện pháp xây dựng lòng tin như vậy là con đường duy nhất để tiến lên phía trước,” ông Dar khẳng định.

Thông báo trên được đưa ra chỉ vài giờ trước thềm cuộc họp dự kiến của Ngoại trưởng các nước Pakistan, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập, diễn ra tại Islamabad trong 2 ngày 29-30/3. Trước đó, Ngoại trưởng Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đã tới thủ đô Pakistan vào ngày 28/3.

Eo biển Hormuz là một trong những tuyến hàng hải nhộn nhịp và có tầm ảnh hưởng lớn nhất thế giới, với trung bình 20 triệu thùng dầu thô và các sản phẩm dầu được vận chuyển mỗi ngày trong năm 2025, tương đương khoảng 25% tổng thương mại dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.

Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) và Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ước tính khoảng 80% lượng dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) đi qua Eo biển Hormuz được vận chuyển tới châu Á.

Tuy nhiên, kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran bùng phát hôm 28/2, hoạt động lưu thông tàu thuyền qua Eo biển Hormuz gần như bị tê liệt. Ước tính khoảng 2.000 tàu đang bị mắc kẹt ở hai đầu tuyến đường thủy hẹp này, đẩy giá giá dầu toàn cầu vượt mốc 100 USD/thùng, tăng khoảng 40%.

“Eo biển Hormuz không chỉ là điểm nghẽn dầu mỏ. Đó là van động mạch chủ của nền sản xuất toàn cầu hóa và giống như bất kỳ chiếc van nào, khi nó trục trặc, toàn bộ hệ tuần hoàn sẽ sụp đổ,” cựu Bộ trưởng Qatar Mohammed Al-Hashemi nhận định trong một bài viết trên Al Jazeera tuần này.

Trong bối cảnh đó, Iran cho biết các tàu của những quốc gia được coi là “thân thiện” hoặc trong các trường hợp đặc biệt có thể được phép đi qua eo biển nếu phối hợp với Tehran, đồng thời được lực lượng vũ trang nước này đảm bảo an toàn. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 25/3 cũng nêu rõ các nước như Trung Quốc, Nga, Pakistan, Iraq và Ấn Độ nằm trong nhóm này.

Ngược lại, các tàu bị coi là có liên quan đến các bên đối địch hoặc trực tiếp tham gia vào cuộc xung đột sẽ không được phép quá cảnh. Theo đó, tàu của Mỹ, Israel và một số quốc gia vùng Vịnh không được tự do đi lại qua tuyến đường thủy này.

Theo Al Jazeera, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã biến eo biển này thành một trạm kiểm soát trên thực tế. Các tàu muốn đi qua phải nộp thông tin hàng hóa, danh sách thủy thủ đoàn và điểm đến cho các bên trung gian được IRGC phê duyệt, nhận mã thông hành và được hộ tống qua vùng lãnh hải Iran.

Ít nhất hai tàu đã trả phí để được phép đi qua Eo biển Hormuz, với mức giá được cho là khoảng 2 triệu USD mỗi lượt, thanh toán bằng Nhân dân tệ (CNY). Quốc hội Iran đang xúc tiến hợp pháp hóa cơ chế này như một nguồn thu tiềm năng cho ngân sách Nhà nước.

Pakistan sẵn sàng làm trung gian đàm phán Mỹ - Iran

Thủ tướng Shehbaz Sharif cho biết Pakistan sẵn sàng trở thành nước chủ nhà tổ chức cuộc đàm phán Mỹ - Iran.

Iran: Tàu ‘không thù địch’ có thể an toàn đi qua Eo biển Hormuz

Iran đã thông báo tới Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) rằng các tàu “không thù địch” có thể an toàn đi qua Eo biển Hormuz nếu phối hợp với giới chức nước này.

Tàu Thái Lan an toàn vượt qua Eo biển Hormuz

Tàu chở dầu thuộc tập đoàn Bangchak Corporation hôm 23/3 an toàn đi qua Eo biển Hormuz sau cuộc đàm phán giữa Ngoại trưởng Thái Lan Sihasak Phuangketkeow và Đại sứ Iran tại Bangkok.

Iran điểm tên các nước ‘thân thiện’ được đi qua Eo biển Hormuz

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết tàu thuyền của các quốc gia thân thiện như Trung Quốc, Nga, Pakistan, Iraq, Ấn Độ có thể di chuyển an toàn qua Eo biển Hormuz.