“Đơn giản là không có bất kỳ cơ sở nào để phát động một chiến dịch quân sự quy mô lớn như vậy với mục tiêu thay đổi chế độ nước khác. Điều đáng lo ngại là chúng ta đã giải phóng những yếu tố trong khu vực mà giờ đây không thể kiểm soát được,” Thượng nghị sĩ Dân chủ Adam Schiff ngày 2/3 chia sẻ trên mạng xã hội X phần trả lời của ông trong cuộc phỏng vấn trên chương trình ABC This Week.

Theo ông Adam Schiff, Tổng thống Donald Trump chưa hề đưa ra một lập luận thuyết phục nào với người dân Mỹ, chưa hề chứng minh rõ ràng được mối đe dọa từ Iran và cũng chưa hề tìm kiếm sự phê chuẩn từ Quốc hội khi phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Tehran.

“Quốc hội mới là cơ quan có quyền tuyên chiến, chứ không phải Tổng thống. Tôi sẽ cùng với các Thượng nghị sĩ Tim Kaine, Rand Paul, Thượng nghị sĩ Schumer yêu cầu bỏ phiếu về Nghị quyết Quyền lực Chiến tranh để làm rõ: Quốc hội chưa cho phép sử dụng quân đội theo cách này,” Thượng nghị sĩ Schiff viết.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Adam Schiff tại California ngày 26/1. Ảnh: X/@SenAdamSchiff

Theo hãng thông tấn Al Jazeera, nghị quyết mà ông Adam Schiff đề cập có tên đầy đủ là Nghị quyết Quyền hạn Chiến tranh (War Powers Resolution) do chính ông cùng hai Thượng nghị sĩ Tim Kaine và Rand Paul đề xuất. Nghị quyết yêu cầu tổng thống “phải có được sự chấp thuận của Quốc hội Mỹ đối với các cuộc tấn công trong tương lai”.

Tuy nhiên Al Jazeera nhận định rằng nghị quyết trên khả năng cao sẽ không được ký thành luật bởi Tổng thống Mỹ Donald Trump hoàn toàn có thể sử dụng quyền phủ quyết của tổng thống để bác nghị quyết này một khi nó được Lưỡng viện Mỹ trình lên.

Trên thực tế, Điều 1 - Mục 8 của Hiến pháp Mỹ quy định chỉ Quốc hội mới có quyền tuyên chiến. Trong khi đó, Tổng thống Mỹ theo Điều 2 - Mục 8 là “Tổng tư lệnh lực lượng vũ trang”, có quyền chỉ huy quân đội nhưng không có quyền tự mình tuyên chiến lâu dài nếu không có sự cho phép của Quốc hội. Tổng thống Mỹ có thể đưa quân vào vùng xung đột nhưng phải thông báo cho Quốc hội trong vòng 48 giờ và phải rút lực lượng sau 60 ngày nếu không được Quốc hội phê chuẩn.

Máy bay Mỹ được phóng từ tàu sân bay USS Gerald R. Ford để tham gia chiến dịch quân sự tại Trung Đông. Ảnh: X/@CENTCOM

Quân đội Mỹ và Israel sáng 28/2 giờ địa phương phát động chiến dịch tấn công phủ đầu Iran, nhắm vào các cơ sở quốc phòng và tình báo. Chiến dịch khiến Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, Bộ trưởng Quốc phòng Aziz Nasrizadeh và một số lãnh đạo quân sự Iran thiệt mạng.

Theo tuyên bố của Tổng thống Donald Trump trên mạng xã hội Truth Social, chiến dịch quân sự được tiến hành nhằm xóa sổ ngành công nghiệp tên lửa của Iran và ngăn Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân.

“Các hoạt động của họ trực tiếp gây nguy hiểm cho Mỹ, cho binh sĩ của chúng ta, các căn cứ của chúng ta ở nước ngoài và các đồng minh trên toàn thế giới,” ông Trump nói trong tuyên bố được đăng ngày 28/2.

Người đứng đầu Nhà Trắng cũng cho rằng trong suốt 47 năm qua, Iran đã tiến hành các chiến dịch nhắm vào Mỹ, quân đội Mỹ và người dân vô tội tại nhiều quốc gia từ Lebanon đến Yemen, Syria và Iraq.

Về phía Iran, Ngoại trưởng Abbas Araghchi ngày 1/3 giờ địa phương cho biết ông “không hiểu tại sao” chính quyền Mỹ tấn công Iran ngay giữa quá trình đàm phán hạt nhân.

“Một thỏa thuận đã ở trong tầm tay. Chúng tôi rời cuộc đàm phán ở Geneva (Thụy Sỹ) với sự hiểu biết rằng sẽ chốt được thỏa thuận vào lần gặp tiếp theo. Những người muốn phá hoại con đường ngoại giao đã đạt được mục đích của họ. Nhưng chính ông Trump, một lần nữa, là người cuối cùng đã ra lệnh ném bom,” ông Araghchi viết trên mạng xã hội.

Nhà ngoại giao Iran cũng khẳng định Tehran chỉ đang thực hiện quyền tự vệ của mình theo Hiến chương Liên hợp quốc khi đáp trả bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) nhằm vào lãnh thổ Israel cùng hàng loạt căn cứ Mỹ tại nhiều nước Trung Đông.

Israel không kích thủ đô Lebanon để đáp trả Hezbollah Quân đội Israel đã không kích thủ đô Beirut của Lebanon sau khi lực lượng Hezbollah tiến hành cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái nhằm vào miền bắc Israel.

Thái Lan lập đơn vị chuyên trách ứng phó với tình hình Trung Đông Bộ Ngoại giao Thái Lan tối 1/3 tổ chức họp báo khẩn nhằm cập nhật tình hình an ninh đang xấu đi nhanh chóng tại khu vực Trung Đông, sau chiến dịch tấn công Iran của Mỹ và Israel.

Israel thả hơn 2.000 quả bom xuống Iran trong vòng 30 giờ Quân đội Israel cho biết các máy bay chiến đấu của không quân nước này đã thả hơn 2.000 quả bom nhằm vào hàng trăm mục tiêu của Iran kể từ khi xung đột bùng phát vào sáng 28/2.