Hai nhà lãnh đạo Nga và Ukraine nhiều lần khẳng định muốn có các cuộc đàm phán để đi đến thỏa thuận hòa bình. Ảnh: AFP

"Chúng tôi cởi mở với các cuộc đàm phán. Tôi hoàn toàn đồng ý với quan điểm rằng các giải pháp ngoại giao, hòa bình là cần thiết. Nhưng hai bên cần thiết phải có ý chí để thực hiện điều đó. Chúng tôi khẳng định lại rằng chúng tôi đã sẵn sàng đàm phán để ký các thỏa thuận chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine và mang lại hòa bình. Nhưng chúng tôi không thấy phản ứng nào từ Kiev", TASS dẫn tuyên bố của người đứng đầu Thượng viện Nga Valentina Matviyenko.

Bà Matviyenko nhắc lại rằng, trước khi tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine hồi cuối tháng 2, Nga đã hội đàm với các đối tác phương Tây và Mỹ, yêu cầu đảm bảo an ninh chung, không thể chia cắt trên lục địa châu Âu như "cam kết trong tất cả các văn kiện quốc tế".

Chủ tịch Hội đồng Liên bang Nga Valentina Matviyenko. Ảnh: TASS

"Rất tiếc, chúng tôi không nhận được phản hồi thích đáng. Sau khi Ukraine nói rằng họ muốn trở thành một cường quốc hạt nhân và khi chúng tôi thấy đất nước họ tràn ngập vũ khí, bao gồm cả vũ khí tấn công, chúng tôi biết rằng họ đang lên kế hoạch cho cuộc tấn công vũ trang thứ 3 vào các khu vực Donetsk và Lugansk. Theo lẽ tự nhiên, chúng tôi không còn lối thoát nào khác, không còn lựa chọn nào khác để đảm bảo an ninh cho chúng tôi", bà nhấn mạnh.

Theo vị quan chức Nga này, Moscow và Kiev từng tiến rất gần đến việc ký một thỏa thuận hòa bình, tuy nhiên các lực lượng bên ngoài đã khiến điều đó không thể trở thành hiện thực.

"Chúng tôi đã từng đàm phán về thỏa thuận hòa bình với Ukraine. Khi đó, chúng tôi đã rút quân khỏi Kiev, Kharkov và lẽ ra một thỏa thuận có thể chấp nhận được đối với cả Ukraine và Nga trên thực tế đã sẵn sàng. Điều quan trọng nhất của thỏa thuận là Ukraine sẽ trở thành một quốc gia trung lập, như Áo và cam kết phi hạt nhân hóa. Ukraine cũng thúc đẩy các điều kiện thỏa thuận của riêng họ. Tuy nhiên, thật đáng tiếc, các lực lượng từ bên ngoài đã không cho phép ký thỏa thuận này", bà Matviyenko nói thêm.

Trước đó, Tổng thống Ukraine Vladimir Zelensky hôm 23/5 tuyên bố, Tổng thống Nga Vladimir Putin quan chức Nga duy nhất mà ông sẵn sàng gặp để thảo luận về cách thức chấm dứt xung đột giữa hai quốc gia. Ông Zelensky tiếp tục tái khẳng định mong muốn với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan rằng ông muốn gặp Tổng thống Putin.

Tuần trước, trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Pháp và Đức, Tổng thống Putin cũng khẳng định "Nga sẵn sàng nối lại đối thoại với Ukraine". Trưởng đoàn đàm phán Nga Vladimir Medinsky nhấn mạnh rằng: "Nga chưa bao giờ khước từ những cuộc đàm phán, kể cả đàm phán cấp cao. Vấn đề là cần có sự chuẩn bị nghiêm túc cho một cuộc gặp cấp cao giữa hai tổng thống".

Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine Andriy Yermak luôn nhấn mạnh quan điểm Ukraine không bao giờ nhượng bộ lãnh thổ trong các thỏa thuận. Ảnh: The Odessa Journal

Tuy nhiên, ông Andriy Yermak, Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine vẫn nhắc lại lập trường của Kiev: "Cuộc chiến phải chấm dứt bằng việc khôi phục hoàn toàn chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Ukraine". Vị quan chức nêu quan điểm, Kiev sẽ không nhất trí với bất cứ thỏa thuận ngừng bắn nào đòi hỏi phải nhượng bộ lãnh thổ.

Trong một diễn biến liên quan, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan hôm 30/5 cho biết đã đề xuất với Tổng thống Nga về mong muốn tổ chức vòng đàm phán hòa bình mới giữa Nga và Ukraine tại Istanbul và đại diện của Liên Hợp Quốc có thể tham dự.

"Đây là thời điểm cần thiết phải có những bước đi để giảm thiểu các tác động tiêu cực của cuộc chiến và xây dựng lòng tin bằng cách khôi phục càng sớm càng tốt nền tảng hòa bình giữa Nga và Ukraine", ông Erdogan cho biết.

Kể từ khi chiến sự giữa Nga và Ukraine nổ ra vào hồi cuối tháng 2, Thổ Nhĩ Kỳ luôn thể hiện rõ ràng lập trường trung lập. Ankara đã từ chối tham gia các biện pháp trừng phạt của phương Tây đối với Moscow, duy trì quan hệ với cả hai bên và cố gắng đảm nhận vai trò trung gian hòa giải trong cuộc xung đột.