“Có dự án gần 1.000 căn nhưng không bán được căn nào”
Tại hội thảo “Chiến lược phát triển và đầu tư bất động sản sau Nghị quyết 21 và những cập nhật chính sách”, ông Nguyễn Anh Quê, Chủ tịch HĐQT CTCP Tập đoàn Đầu tư và Phát triển G6 (G6 Group), cho biết doanh nghiệp đang phát triển một số dự án nhà ở xã hội tại Phú Thọ, đồng thời phát triển và phân phối khoảng 12 dự án tại các tỉnh miền Trung và miền Bắc.
Theo ông Quê, những năm gần đây, nhiều rào cản về thủ tục phát triển nhà ở xã hội đã từng bước được tháo gỡ. Thời gian thực hiện một số thủ tục từ lựa chọn chủ đầu tư, quy hoạch đến triển khai dự án được rút ngắn, tạo điều kiện để nguồn cung tăng lên.
Tuy nhiên, ông cho rằng khi bài toán “có dự án để xây” dần được giải quyết, thị trường lại xuất hiện một vấn đề khác: xây xong có bán được hay không?
 |
| Ông Nguyễn Anh Quê, Chủ tịch HĐQT G6 Group chia sẻ tại sự kiện. Ảnh: BTC. |
“Hiện nay, có tình trạng nhiều dự án nhà ở xã hội hoàn thành nhưng không bán được căn nào hoặc bán rất chậm,” ông cho biết.
Chủ tịch G6 Group dẫn một số trường hợp cụ thể như tại một dự án ở khu vực ngoại thành Quy Nhơn, sau khi mở bán từ tháng 3, số lượng giao dịch mới chỉ hơn 20 căn. Một dự án khác được triển khai từ năm 2021 với 4 tòa nhà nhưng đến nay chưa bán xong 2 tòa.
Tại Phổ Yên (Thái Nguyên), nơi tập trung nhiều khu công nghiệp, tình trạng hấp thụ chậm cũng xuất hiện ở một số dự án. Theo chia sẻ của ông Quê, một dự án quy mô khoảng 1.000 căn bán được 14 căn, một dự án khác cùng quy mô bán được khoảng 60 căn, trong khi một dự án gần 1.000 căn gần như chưa có giao dịch.
Những trường hợp này đặt ra nghịch lý: một địa phương có nhu cầu nhà ở lớn không đồng nghĩa mọi dự án nhà ở xã hội tại đó đều có sức mua tương ứng. Bởi với người mua, giá bán chỉ là một phần của bài toán.
GS.TS Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, cho rằng vị trí là một trong những yếu tố quyết định khả năng hấp thụ của nhà ở xã hội.
Theo ông, nếu dự án nằm quá xa nơi làm việc, người có nhu cầu thực tế vẫn có thể không lựa chọn, dù giá nhà thấp hơn đáng kể so với khu vực trung tâm. Đặc biệt với người lao động, khoảng cách từ nhà đến nơi làm việc kéo theo hàng loạt chi phí khác như đi lại, thời gian di chuyển, học hành của con cái và tiếp cận các dịch vụ thiết yếu.
| |
| “Nếu nhà ở nằm quá xa, người dân có thể không chấp nhận. Họ có thể lựa chọn một căn nhà chật chội trong nội thành để được sống gần nơi làm việc và phù hợp với nhu cầu của mình". | |
| GS.TS Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam. |
Không chỉ xây đủ, phải xây đúng nơi có nhu cầu
Từ thực tế trên, bài toán phát triển nhà ở xã hội đang đứng trước một yêu cầu mới: chuyển từ mục tiêu tăng số lượng sang nâng hiệu quả sử dụng nguồn cung.
Bà Hoàng Thu Hằng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Nhà và Thị trường Bất động sản, Bộ Xây dựng, cho rằng nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê cần được đặt trong mối liên hệ với khu dân cư, hạ tầng xã hội và giao thông.
Theo bà, một số dự án nhà ở xã hội tại các khu vực xa trung tâm Hà Nội có thể gặp khó khăn nếu phần lớn người có nhu cầu vẫn làm việc ở khu vực nội đô.
Do đó, khi đánh giá hiệu quả phát triển nhà ở xã hội, không nên chỉ nhìn vào số lượng dự án được triển khai hay số căn hộ được xây dựng, mà cần quan tâm đến khả năng đưa các căn hộ đó vào sử dụng thực tế, trong đó có tỷ lệ lấp đầy.
Đây cũng là điểm mà GS.TS Hoàng Văn Cường lưu ý khi bàn về mục tiêu phát triển nhà ở xã hội. Theo ông, mục tiêu số lượng cần gắn với nhu cầu thực tế của người dân, thay vì chỉ hoàn thành về mặt thống kê.
