Ngày 10/10 tại Hà Nội, CTCP iPOS công bố báo cáo thị trường kinh doanh ẩm thực tại Việt Nam 6 tháng đầu năm 2025. Ảnh: Hà Anh/Mekong ASEAN.

Trong khuôn khổ sự kiện Vietnam F&B Summit 2025 diễn ra ngày 10/10, CTCP iPOS công bố báo cáo thị trường kinh doanh ẩm thực tại Việt Nam 6 tháng đầu năm 2025.

Theo báo cáo, doanh thu nửa đầu năm nay chỉ đạt 406,1 nghìn tỷ đồng, gần như không thay đổi so với cùng kỳ năm ngoái. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ áp lực chi phí đầu vào tăng mạnh. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân nửa đầu năm tăng 3,27%, trong đó nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 3,69%, giá thịt lợn tăng tới 12,75%, còn thực phẩm nói chung tăng 4,15%.

Không chỉ nguyên liệu, các khoản chi cho nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng cũng tăng 5,73%, khiến chi phí đầu vào của toàn ngành tăng mạnh trên diện rộng.

Áp lực này khiến biên lợi nhuận toàn ngành bị thu hẹp đáng kể. Phần lớn doanh nghiệp không còn nhiều dư địa cho các chương trình khuyến mại hay kích cầu tiêu dùng. Doanh thu vì thế chỉ tăng nhẹ, phản ánh tâm lý thắt chặt chi tiêu của cả người bán lẫn người mua. Dự báo, trong 6 tháng cuối năm 2025, doanh thu toàn ngành nhiều khả năng chỉ tăng tối đa 9,6% so với nửa đầu năm.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng, sau đợt thanh lọc lần thứ nhất trong nửa đầu năm 2024, thị trường F&B tiếp tục chứng kiến làn sóng thanh lọc lần hai diễn ra mạnh mẽ hơn trong năm nay. Tính đến ngày 30/6/2025, Việt Nam chỉ còn khoảng 299.900 cửa hàng F&B, tương đương hơn 50.000 cửa hàng phải đóng cửa trong nửa đầu năm nay. Riêng tại Hà Nội và TP HCM, số lượng cửa hàng sụt giảm trên 11%, phản ánh sự chững lại rõ nét ở cả hai đầu tàu của thị trường.

Ở cấp độ doanh nghiệp, báo cáo ghi nhận sự phân hóa sâu sắc. Khoảng 34,77% doanh nghiệp duy trì doanh thu ổn định và 19,21% tăng trưởng trên 5%, nâng tổng số doanh nghiệp “đi đúng hướng” lên khoảng 54%, cao hơn đáng kể so với 40,2% của cùng kỳ năm 2024. Tuy nhiên, 17,9% doanh nghiệp lại ghi nhận mức sụt giảm nghiêm trọng (doanh thu giảm trên 20%), tăng so với 14,3% của năm 2024.

Báo cáo mô tả hiện tượng “mở nhanh - đóng nhanh - học nhanh” đang lan rộng, đặc biệt ở nhóm cửa hàng nhỏ. Nhiều mô hình thử nghiệm chỉ tồn tại 2–3 tháng rồi rút lui vì thiếu năng lực tài chính hoặc chưa tìm được tệp khách hàng phù hợp.

“Nếu 2024 là giai đoạn hồi phục nửa vời, thì 2025 trở thành năm sàng lọc thực thụ, khi chỉ những thương hiệu có khả năng thích ứng, tối ưu mô hình và nắm bắt xu hướng mới có thể trụ lại lâu dài,” ông Nguyễn Đỗ Anh Quân, Giám đốc nhãn hàng của CTCP iPOS.vn nhận định.

Hơn 75% doanh nghiệp F&B tập trung vào khách hàng là nhân viên văn phòng

Báo cáo cho thấy nhân viên văn phòng (chiếm tỷ lệ 75,7%) và sinh viên (chiếm 58,3%) tiếp tục là hai nhóm khách hàng trọng điểm mà phần lớn doanh nghiệp F&B tập trung phục vụ. Đây là nhóm khách hàng quen thuộc, chi tiêu đều đặn và dễ tiếp cận, nhưng mức độ cạnh tranh vô cùng khốc liệt. Doanh nghiệp F&B tập trung vào các nhóm này phải liên tục đổi mới sản phẩm, tối ưu chi phí và khai thác trải nghiệm để giữ thị phần.

Ở chiều ngược lại, các nhóm trung niên – doanh nhân (chiếm tỷ lệ 41,5%) và gia đình (41%) lại ít được ưu tiên, dù đây là tệp khách có sức chi tiêu ổn định, biên lợi nhuận tốt và mức cạnh tranh thấp hơn nhiều. Với họ, sự tiện lợi, an toàn và trải nghiệm cao cấp là những yếu tố then chốt, mở ra cơ hội cho các mô hình dịch vụ hướng đến chất lượng và cảm xúc hơn là giá cả.

Hai nhóm khách hàng là lao động tự do (21,2%) và học sinh (28,7%) vẫn còn nhiều dư địa phát triển. Nhóm lao động tự do đang ngày càng cần những không gian linh hoạt để làm việc, gặp gỡ và sáng tạo – một thói quen tiêu dùng mới đang hình thành mạnh trong đô thị.

Trong khi đó, học sinh, sinh viên, đặc biệt nhóm trung học và đại học, tiếp tục gắn bó với trà sữa, đồ ăn nhanh và không gian tụ tập, mở ra cơ hội mở rộng thị phần ở các khu vực gần trường học và đại đô thị mới.

Mô hình cafe kết hợp co-working lên ngôi

Về xu hướng tiêu dùng, nửa đầu năm 2025, TP HCM và Hà Nội chứng kiến sự nở rộng của các mô hình cafe kết hợp co-working (làm việc chung), với hai dạng chính: thuần làm việc và “lai” lifestyle-working.

Nửa đầu năm 2025, TP HCM và Hà Nội chứng kiến sự nở rộng của các mô hình cafe kết hợp co-working. Ảnh minh hoạ: Hà Anh/Mekong ASEAN.

Tệp khách hàng chính của các quán co-working cafe bao gồm lao động tự do, doanh nghiệp nhỏ, sinh viên và nhân viên văn phòng. Điểm chung của các quán này là tận dụng tối đa không gian để kéo dài thời gian khai thác, nhiều nơi mở cửa 24/7, cung cấp phòng họp riêng, cabin cá nhân, gói hội viên tháng hoặc giờ linh hoạt. Nhờ vậy, tỷ lệ lấp đầy chỗ ngồi được duy trì liên tục, không chỉ trong vài khung giờ cao điểm như quán cà phê truyền thống.

Không chỉ bán đồ uống, các mô hình này còn mở rộng cấu trúc doanh thu bằng cách bán đồ ăn nhanh, thu phí chỗ ngồi theo giờ hoặc gói ngày, thậm chí bán gói dịch vụ (phí không gian kèm đồ uống). Nhờ đó, giá trị chi tiêu bình quân mỗi khách hàng tăng đến 50% so với quán cà phê thông thường.

Mô hình cafe co-working vì thế được xem là biểu hiện rõ ràng nhất của sự dịch chuyển hành vi tiêu dùng F&B, từ ăn uống sang tìm kiếm không gian, năng suất, trải nghiệm. Đây có thể sẽ là hướng phát triển bền vững tiếp theo của ngành trong giai đoạn hậu thanh lọc.

Tuy nhiên, theo báo cáo, mô hình này cũng đòi hỏi quy trình vận hành phức tạp, nhân sự nhiều ca, giám sát yên tĩnh, an ninh và vệ sinh chặt chẽ. Chi phí nhân sự vì thế cao hơn đáng kể so với các mô hình F&B truyền thống.