Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến. Ảnh: VGP

Tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 10 diễn ra chiều ngày 8/11, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Phùng Đức Tiến đã có những chia sẻ liên quan giải pháp, nguồn lực để phòng, chống ngập úng cho sản xuất nông nghiệp và hỗ trợ ngập úng đô thị, khu dân cư tập trung trước tình hình biến đổi khí hậu, thiên tai phức tạp thời gian qua.

Cụ thể, Thứ trưởng Tiến cho biết nguồn lực phòng, chống ngập úng cho sản xuất nông nghiệp và hỗ trợ ngập úng đô thị, khu dân cư tập trung đã được xác định trong các quy hoạch thủy lợi phòng chống thiên tai và một số đề án tại các vùng thủy lợi lớn.

"Việc chống ngập úng trong nội vùng các thành phố, đô thị, khu công nghiệp không thuộc chức năng của Bộ Nông nghiệp và Môi trường mà thuộc thẩm quyền của Bộ Xây dựng," Thứ trưởng chia sẻ, tuy nhiên, lãnh đạo Bộ NN&MT khẳng định, Bộ đã có quy hoạch phòng chống thiên tai được Thủ tướng phê duyệt, là căn cứ pháp lý trên cơ sở đánh giá hiện trạng để có quy hoạch này.

Hàng năm, trước mùa mưa bão, Bộ NN&MT đều có văn bản gửi địa phương về việc chuẩn bị công tác phòng chống ngập úng, giải quyết các vấn đề về môi trường. Sau bão, Bộ cũng có văn bản chỉ đạo giải quyết các vấn đề môi trường và sản xuất nông nghiệp.

Về quy hoạch, các đề án về công trình thủy lợi được xây dựng dựa trên điều kiện địa hình, khí tượng thủy văn, mưa lũ từng vùng qua tổng kết trong nhiều năm.

Đối với khu vực miền núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ, nguyên nhân do nước tập trung ở các vùng núi cao, chảy tràn bờ các dòng sông, gây ngập trên diện rộng. Do vậy giải pháp tập trung vào tăng khả năng tiêu thoát úng, đắp đê bảo vệ các vùng, khu đô thị quan trọng.

Đối với vùng Đồng bằng sông Hồng, ngập úng do mưa, nên giải pháp là xây dựng các trạm bơm tiêu thoát nước chủ động ra sông. Đồng thời tăng cường gia cố hệ thống đê điều bảo vệ vùng.

Đối với vùng Đồng bằng sông Cửu Long rộng lớn, tình trạng ngập do lũ từ thượng nguồn, tập trung chủ yếu tràn về biên giới Campuchia. Giải pháp là hoàn thiện hệ thống thuỷ lợi để kiểm soát lũ nội đồng.

Với đề án phòng chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn ở vùng Đồng bằng Sông Cửu Long đến năm 2035, tầm nhìn 2050, hiện Đảng ủy Bộ NN&MT đã có 2 tờ trình lên Chính phủ.

Đề án xác định các công trình mang tính đa mục tiêu để củng cố, nâng cấp cơ sở hạ tầng phòng chống lụt, sụt lún, sạt lở bờ sông, bờ biển, ngập úng và hạn hán, xâm nhập mặn. Đồng thời đề xuất hoàn thiện pháp luật về cơ chế chính sách quản lý Nhà nước đối với hạn hán, xâm nhập mặn; xây dựng cơ sở dữ liệu; nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo.

Nguồn lực để thực hiện đề án được xác định cụ thể trong các quy hoạch và kế hoạch đầu tư công trung hạn và các nhiệm vụ mục tiêu thường xuyên cho Bộ NN&MT, các Bộ liên quan.

Đề án phát triển tổng thể hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải phục vụ đa mục tiêu và bảo vệ môi trường bao gồm đề xuất giải pháp phát triển tổng thể, công tác thủy lợi theo hướng hiện đại, phục vụ đa mục tiêu. Đáng chú ý là các giải pháp giải quyết tình trạng ngập úng cho khu vực liên quan Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng.

Bộ NN&MT đã có công văn, báo cáo Thủ tướng về việc thực hiện đề án, đề xuất cụ thể, phân giao nhiệm vụ cho cơ quan liên quan. Bộ cũng đề xuất đầu tư trong kế hoạch trung hạn 2026-2030 công trình về quản lý.

Về vốn thực hiện, lãnh đạo Bộ NN&MT cho biết, đầu tiên là ngân sách theo phân cấp, các tỉnh thành, các Bộ ngành trên cơ sở được phân cấp lập dự án, phê duyệt và sử dụng nguồn ngân sách Nhà nước. Thứ hai là những nguồn hỗ trợ quốc tế. Thứ ba là vốn vay thương mại. Thứ tư là nguồn cộng đồng và xã hội.

"Chúng ta phải tập trung cả 4 nguồn lực này mới giải quyết được vấn đề lớn xảy ra ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế - xã hội," Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nói.