Ảnh minh họa: Lê Hồng Nhung - Mekong ASEAN

Theo số liệu sơ bộ của Tổng cục Hải quan, 11 tháng đầu năm 2023, Việt Nam xuất khẩu hàng nông, thủy sản sang Trung Quốc đạt 6,96 tỷ USD, chiếm 12% tổng kim ngạch hàng hóa xuất khẩu sang Trung Quốc.

Trong đó, thủy sản, rau quả và sắn là 3 mặt hàng có trị giá xuất khẩu đạt từ 1 tỷ USD trở lên, lần lượt là 1,24 tỷ USD, 3,4 tỷ USD và 1,05 tỷ USD. So với cùng kỳ năm trước, kim ngạch xuất khẩu thủy sản và sắn lần lượt giảm 14,9% và 7,7%, ngược lại xuất khẩu rau quả lại tăng tới 149%.

11 tháng đầu năm 2023, Trung Quốc là thị trường xuất khẩu rau quả lớn nhất của Việt Nam, chiếm 65% tổng trị giá. Sau giai đoạn đóng cửa thị trường do đại dịch Covid-19, từ đầu năm 2023 Trung Quốc mở cửa trở lại, giao thương giữa hai nước thông suốt đã góp phần tăng kim ngạch xuất khẩu rau quả.

Ngoại trừ tháng 1 giảm 5,2%, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang Trung Quốc liên tục ghi nhận tăng trưởng 2 con số trở lên trong năm 2023. Đáng chú ý, giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 10, trị giá xuất khẩu mặt hàng luôn tăng trưởng 3 con số, riêng tháng 5 và 6 lần lượt ở mức +409% và +490%.

Về hàng thủy sản, Trung Quốc là thị trường xuất khẩu lớn thứ ba của Việt Nam với 1,24 tỷ USD (sau Mỹ với 1,44 tỷ USD và Nhật Bản với 1,39 tỷ USD), tương ứng chiếm 15,1% trị giá. Nhìn chung, tình hình xuất khẩu thủy sản trong năm 2023 không mấy lạc quan, dẫn đến tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang Trung Quốc giảm 14,9%. Ba tháng có mức giảm lớn nhất lần lượt là tháng 1 với -57%, tháng 4 với -38% và tháng 3 với -36%.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), Trung Quốc nhiều khả năng có xu hướng nhập khẩu mạnh trong quý cuối năm 2023 để bù đắp cho mùa tiêu dùng cao điểm tháng 12 và tháng 1, tháng 2 năm sau.

Là thị trường xuất khẩu sắn lớn nhất (đạt 1,05 tỷ USD, chiếm tới 90%) nên kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc giảm 7,7% đã góp phần kéo tổng kim ngạch xuất khẩu sắn của Việt Nam ra thế giới giảm 7,3%.

Tình hình xuất khẩu sắn và sản phẩm từ sắn sang Trung Quốc có xu hướng sụt giảm từ đầu năm đến giữa năm 2023. Mức giảm sâu nhất diễn ra trong tháng 3 với -53% và tháng 6 với -50%. Bắt đầu từ tháng 8, xuất khẩu sắn sang thị trường này bắt đầu có sự phục hồi khi tăng 7,9% vào tháng 8, tiếp tục tăng 2 con số vào tháng 9 và 10 với lần lượt +50% và +40%.