Số liệu từ Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) mới công bố cho biết, tháng 8/2026, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 1,14 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm trước.

Lũy kế 8 tháng đầu năm 2026, Việt Nam thu về 8 tỷ USD từ xuất khẩu mặt hàng này, tăng 11,8% so với cùng kỳ năm 2025.

Về thị trường, tính đến cuối tháng 8/2026, Trung Quốc & Hong Kong tiếp tục là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất với 2,03 tỷ USD, tăng 33,4% so với cùng kỳ năm trước (YoY) và chiếm 25% tỷ trọng.

Trong khi đó, kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang Mỹ lại gần như đi ngang trong kỳ, ở mức 1,24 tỷ USD.

Về cơ cấu mặt hàng, lũy kế 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu tôm đạt 3,2 tỷ USD, tăng 12,3% so với cùng kỳ năm trước. Kim ngạch xuất khẩu cá tra cũng tăng 9% YoY, lên 1,5 tỷ USD.

Ngoài hai mặt hàng chủ lực trên, các nhóm hàng thủy sản xuất khẩu khác cũng tăng mạnh như mực và bạch tuộc tăng 14,5% YoY, lên mức 524 triệu USD; cua, ghẹ và giáp xác khác cũng tăng 34,2% YoY, đạt 304,9 triệu USD.

Kim ngạch xuất khẩu nhuyễn thể có vỏ tăng 30,8% so với 8 tháng đầu năm 2025, lên 209,6 triệu USD. Cá ngừ xuất khẩu trong kỳ tăng nhẹ 0,5% YoY, ở mức 622,2 triệu USD.

Triển vọng cuối năm 2026

Theo VASEP, từ tháng 9 đến cuối năm 2026, nhu cầu thực phẩm cho lễ hội tăng và chu kỳ bổ sung tồn kho của các thị trường có thể giữ kim ngạch xuất khẩu thủy sản ở mức cao. Tuy nhiên, rủi ro chính sách sẽ quyết định cơ cấu tăng trưởng của ngành.

Cụ thể, với tôm, kết quả thuế chống bán phá giá xuất khẩu tôm sang Mỹ dự kiến sẽ được công bố vào cuối tháng 9/2026 cùng thuế Điều 301 sẽ chi phối đơn hàng xuất sang Mỹ, đồng thời tác động lên giá chào hàng và tốc độ chuyển hướng thị trường của các doanh nghiệp tôm Việt.

Với cá tra, kết quả POR21 (đợt rà soát hành chính lần thứ 21 đối với lệnh thuế chống bán phá giá cá tra, cá basa đông lạnh của Việt Nam) không thuận lợi khiến triển vọng tại Mỹ kém lạc quan hơn. Trong khi đó, EU và Trung Quốc tiếp tục là hai thị trường bù đắp sự sụt giảm cho mặt hàng này.

Kết quả cuối cùng POR21 thuế chống bán phá giá cá tra Việt Nam so với POR20. Nguồn bảng biểu: VASEP

Đối với cá ngừ, mực, bạch tuộc và hải sản khai thác khác, thẻ vàng IUU, hệ thống CATCH (hệ thống quản lý thông tin về khai thác thủy sản của EU) và yêu cầu truy xuất nguồn gốc sâu hơn sẽ hạn chế khả năng tận dụng đơn hàng của các doanh nghiệp nhóm này.

Dù vậy, VASEP cũng cho rằng, nếu nhu cầu từ thị trường Trung Quốc & Hong Kong duy trì ở mức như hiện tại cùng đơn hàng mùa cao điểm không gián đoạn, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam năm nay có thể vượt mốc 12 tỷ USD.

Trong khi đó, dự báo về thị trường thế giới các tháng cuối năm 2026, báo cáo công bố tháng 7/2026 của KBSV cho rằng, nguồn cung cá thịt trắng toàn cầu ở phân khúc cao và trung cấp như cá tuyết và cá minh thái có xu hướng giảm nhẹ, khiến giá cả các loài này neo cao, trong khi cá tra vẫn là lựa chọn thay thế phù hợp nhờ chi phí thấp hơn so với đối thủ cạnh tranh.

Bối cảnh lạm phát cao và tăng trưởng kinh tế kém khả quan càng thúc đẩy xu hướng dịch chuyển tiêu dùng sang các loài cá giá rẻ như cá tra và cá rô phi.

Đối với ngành tôm, KBSV kỳ vọng thị phần của tôm Việt trên thị trường vẫn vững chắc nhờ khả năng chế biến sâu, giúp tạo lợi thế khác biệt so với tôm thô từ Ấn Độ và Ecuador; đồng thời đây cũng là nhóm hàng được các thị trường cao cấp ưa chuộng.

Chi phí nuôi cũng được kỳ vọng ổn định hơn nếu xung đột tại Trung Đông hạ nhiệt, qua đó giảm áp lực giá bột cá và bột đậu nành – hai yếu tố đầu vào quan trọng của thức ăn chăn nuôi tôm. Đây sẽ là một trong những động lực hỗ trợ biên lợi nhuận của các doanh nghiệp tôm trong nửa sau năm 2026.