Chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tri thức là dòng chảy của thời đại

Đây là nhận định của Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà khi đánh giá và giao nhiệm vụ cho Bộ Công Thương trong Hội nghị tổng kết công tác năm 2023 và triển khai nhiệm vụ năm 2024 của ngành công thương, sáng 20/12.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2023 và triển khai nhiệm vụ năm 2024 của ngành công thương. Ảnh: Bộ Công Thương
Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2023 và triển khai nhiệm vụ năm 2024 của ngành công thương. Ảnh: Bộ Công Thương

Nhắc lại lời của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Nền kinh tế có bốn trụ cột: Công - Nông - Thương - Trí”, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà khẳng định, Bộ Công Thương đã đảm nhận hai lĩnh vực quan trọng và một đất nước có phát triển hay không tùy thuộc vào sự phát triển nền công nghiệp và thương mại.

Phó Thủ tướng đánh giá, những tháng đầu năm 2023, khi cạnh tranh toàn cầu, xung đột, dịch bệnh căng thẳng, toàn ngành công nghiệp chứng kiến sự suy giảm mạnh với tốc độ tăng trưởng âm 6,3%, riêng công nghiệp chế biến, chế tạo giảm 6,9 %. Đây là điều chưa từng xảy ra trong cùng kỳ suốt 20 năm qua, cho thấy “trận bão” quét qua gây tổn hại rất lớn.

Trong bối cảnh đó, với quyết tâm của cả hệ thống chính trị, cả nước đã đạt 10/15 chỉ tiêu kế hoạch đề ra, tăng trưởng GDP năm 2023 dự kiến trên 5,5%; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 683 tỷ USD, trong đó xuất siêu khoảng 26 tỷ USD; an ninh lương thực được đảm bảo, sản lượng gạo ước đạt 28 triệu tấn, xuất khẩu trên gần 8 triệu tấn; thị trường lao động phục hồi tích cực; đã có trên 220.000 doanh nghiệp đăng ký mới và quay trở lại hoạt động; đón khoảng 13 triệu lượt khách du lịch quốc tế.

Nhiều tổ chức quốc tế có uy tín đánh giá cao kết quả và dự báo Việt Nam sẽ phục hồi nhanh trong thời gian tới. Trong tháng 12 vừa qua, Tổ chức xếp hạng tín nhiệm Fitch Rating đã nâng mức xếp hạng tín nhiệm quốc gia dài hạn của Việt Nam từ mức BB lên mức BB+.

Với triển vọng ổn định, giá trị thị trường thương hiệu quốc gia Việt Nam đạt 431 tỷ USD, tăng một bậc lên thứ 32/100 các thương hiệu quốc gia mạnh nhất thế giới.

Trong thành công chung của cả nước có sự đóng góp quan trọng, toàn diện của ngành công thương trên nhiều mặt như nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, phát triển các ngành, lĩnh vực sản xuất, thương mại cụ thể, trong đó có vấn đề liên quan đến đảm bảo nguồn vật liệu, cung ứng nguồn nhiên liệu quan trọng huyết mạch của nền kinh tế.

Đại diện nhiều bộ ngành, địa phương và hệ thống thương vụ Việt Nam tại nước ngoài tham dự hội nghị tổng kết ngành công thương. Ảnh: Bộ Công Thương
Đại diện nhiều bộ ngành, địa phương và hệ thống thương vụ Việt Nam tại nước ngoài tham dự hội nghị tổng kết ngành công thương. Ảnh: Bộ Công Thương

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cũng đề nghị phải thẳng thắn nhận diện những tồn tại, bất cập để khắc phục, sửa đổi trong thời gian tới.

Trước hết, Bộ Công Thương cần đổi mới tư duy, quan điểm, chính sách. Nếu không đổi mới thì không thể dẫn dắt kinh tế tuần hoàn và ngành năng lượng từ nâu sang xanh. Không đổi mới sẽ không thể tận dụng được xu thế hội nhập.

Việc thu hút đầu tư phải có tiêu chí cụ thể để lựa chọn ngành công nghiệp đáp ứng được các yêu cầu. Điều này đòi hỏi thể chế, chính sách, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và phòng chống phòng vệ thương mại theo cách khác dựa trên cơ sở khoa học, dựa trên tiêu chí mà hiện nay thế giới đã đặt ra.

Thứ hai, cần có các biện pháp không để xảy ra thiếu nguyên - nhiên - vật liệu, trong đó có xăng dầu, khí đốt, điện năng, hay các nguồn năng lượng sơ cấp.

Thứ ba, về sản xuất công nghiệp, Phó Thủ tướng đặt câu hỏi, “chúng ta chỉ đạt mục tiêu 2,3%, ở đây phải xem lại thống kê. Liệu đến năm 2030 là chúng ta có thể trở thành một nước có thu nhập trung bình được hay không? Công nghiệp chế biến chỉ tăng 3,1%. Trong khi đây đang là nền tảng cho các ngành công nghiệp khác”.

Một số ngành công nghiệp chủ lực như xe máy, tivi, thép... đều giảm và cũng giảm khá sâu. Có lĩnh vực giảm đến 43% như công nghiệp điện tử. Theo Phó Thủ tướng, nguyên nhân có cả khách quan, chủ quan, đây là lúc xem xét lại chiến lược thúc đẩy sản xuất công nghiệp, thị trường tiêu dùng.

Các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp ưu tiên, công nghiệp mũi nhọn được nêu trong Nghị quyết 29 như công nghệ thông tin, cơ khí chế tạo, công nghiệp phụ trợ, công nghiệp năng lượng, năng lượng xanh còn nhiều vấn đề cần phải tiếp tục nghiên cứu, xem xét.

Ngoài ra, Phó Thủ tướng cũng đặt ra vấn đề: “Trong thời gian tới, nếu lựa chọn ngành công nghiệp bán dẫn, chúng ta có phân biệt được, tiếp cận được và hiểu được ngành công nghiệp này để nắm bắt được từng khâu, chuỗi giá trị ở trong đó để lựa chọn đầu tư? Hay cũng chỉ là gia công như sản xuất giày dép và may mặc?”

Thứ tư, xuất khẩu vẫn còn phụ thuộc nhiều vào khối FDI. Ngành công thương am hiểu về kỹ thuật, có thể cung cấp đầu vào làm cơ sở để Bộ Kế hoạch và Đầu tư tính toán chính sách thu hút đầu tư cho đất nước. Việt Nam có 16 FTA đã ký kết và cần lựa chọn, xây dựng cho mình những chiến lược vừa thu hút FDI vừa xây dựng những ngành công nghiệp nền tảng.

Trong bối cảnh năm 2024 còn rất nhiều khó khăn, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhận định, sự cạnh tranh sẽ ngày càng trở nên tinh vi, khốc liệt hơn, sẽ đi vào các mục tiêu toàn cầu, biện pháp thuế quan bằng kỹ thuật, nếu Việt Nam không làm chủ và chủ động được thì không thể đi theo xu thế lớn của thời đại và sẽ bị đứng ngoài cuộc chơi.

Chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tri thức là dòng chảy của thời đại

“Nếu muốn đi cùng các nước trên thế giới, chúng ta phải có những tư tưởng mang tính chất đột phá, phải nắm những cơ hội, lựa chọn những thuận lợi trong thách thức. Tôi đề nghị ngành công thương giúp Chính phủ hoạch định chính sách hội nhập, thể chế hóa, đảm bảo tính thống nhất và tiêu chuẩn hóa sản phẩm, tránh những hàng rào kỹ thuật phi thuế quan".

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà
Xuất nhập khẩu Việt Nam với APEC đạt hơn 800 tỷ USD sau 10 tháng

Xuất nhập khẩu Việt Nam với APEC đạt hơn 800 tỷ USD sau 10 tháng

Lũy kế 10 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa giữa Việt Nam với các nền kinh tế thành viên APEC đạt 825 tỷ USD, chiếm 82% tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam với thế giới.
Có gì trong Tuyên bố chung về thương mại Mỹ - Thái Lan vừa ký?

Có gì trong Tuyên bố chung về thương mại Mỹ - Thái Lan vừa ký?

Mỹ và Thái Lan xác nhận cơ bản hoàn tất đàm phán thương mại đối ứng, song mức thuế cuối cùng và thời điểm ký thỏa thuận vẫn chưa được công bố.
Ấn Độ khởi xướng chống bán phá giá sản phẩm nhôm từ Việt Nam

Ấn Độ khởi xướng chống bán phá giá sản phẩm nhôm từ Việt Nam

Ấn Độ khởi xướng điều tra chống bán phá giá với sản phẩm nhôm đùn có xuất xứ hoặc nhập khẩu từ Việt Nam, Trung Quốc, Malaysia và Thái Lan.
Xuất khẩu bánh kẹo sang Lào tăng gấp hơn 2 lần so với cùng kỳ

Xuất khẩu bánh kẹo sang Lào tăng gấp hơn 2 lần so với cùng kỳ

Trong 10 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu bánh kẹo và các sản phẩm từ ngũ cốc sang Lào đạt 16,9 triệu USD, gấp hơn 2 lần cùng kỳ năm trước - điểm sáng hiếm hoi khi kim ngạch xuất khẩu chung giảm 35%.
Việt Nam xuất khẩu mặt hàng nào nhiều nhất sang ASEAN

Việt Nam xuất khẩu mặt hàng nào nhiều nhất sang ASEAN

10 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã thu về gần 40 tỷ USD từ xuất khẩu hàng hóa sang ASEAN, Thái Lan tiếp tục là thị trường lớn nhất trong khối.
Ngành thép Việt Nam trước yêu cầu chuyển từ sản lượng sang chất lượng

Ngành thép Việt Nam trước yêu cầu chuyển từ sản lượng sang chất lượng

Ngành thép Việt Nam đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi, từ chạy theo sản lượng sang nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả. Áp lực cạnh tranh, chi phí đầu vào và tiêu chuẩn môi trường cũng đặt ra bài toán nâng sức cạnh tranh trên toàn chuỗi giá trị.
Việt Nam mời gọi tỉnh Leningrad (Nga) mở rộng hợp tác

Việt Nam mời gọi tỉnh Leningrad (Nga) mở rộng hợp tác

Tỉnh Leningrad (Liên bang Nga) có nhiều điều kiện thuận lợi để trở thành một trong những đối tác địa phương quan trọng với Việt Nam.
VEFTA tạo động lực mới cho thương mại Việt Nam - Na Uy

VEFTA tạo động lực mới cho thương mại Việt Nam - Na Uy

Việc ký kết VEFTA sau hơn 14 năm đàm phán mở ra cơ hội mới cho hợp tác thương mại và đầu tư Việt Nam – Na Uy.
10 tháng, Việt Nam xuất siêu 414 triệu USD sang Campuchia

10 tháng, Việt Nam xuất siêu 414 triệu USD sang Campuchia

Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam - Campuchia đạt 10,39 tỷ USD trong 10 tháng đầu năm 2026, tăng 9,3% so với cùng kỳ năm trước.
Quốc hội thông qua dự án luật sửa 4 luật lĩnh vực công thương

Quốc hội thông qua dự án luật sửa 4 luật lĩnh vực công thương

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 luật trong lĩnh vực công thương tập trung tháo gỡ vướng mắc về thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường quản lý cạnh tranh trên môi trường số.
Những mặt hàng xuất khẩu sang Nga tăng trưởng mạnh sau 10 tháng

Những mặt hàng xuất khẩu sang Nga tăng trưởng mạnh sau 10 tháng

10 tháng đầu năm 2026, Việt Nam xuất khẩu hàng hóa sang Nga đạt hơn 1,8 tỷ USD, trong đó nhiều mặt hàng tăng mạnh như xăng dầu, sắt thép.
Khai mạc Hội chợ nông nghiệp quốc tế 2026 tại Hà Nội

Khai mạc Hội chợ nông nghiệp quốc tế 2026 tại Hà Nội

Khoảng 100 gian hàng quốc tế cùng các gian hàng đến từ 26 địa phương của Việt Nam đã quy tụ về hội chợ năm nay.
Lần đầu tiên Malaysia có gian hàng tại Triển lãm Quốc tế thực phẩm Việt Nam

Lần đầu tiên Malaysia có gian hàng tại Triển lãm Quốc tế thực phẩm Việt Nam

Tại Vietnam Foodexpo 2026, Malaysia tham dự với khu gian hàng quốc gia cùng gian hàng bang Penang, quy tụ nhiều doanh nghiệp tiêu biểu trong lĩnh vực thực phẩm.
Những lưu ý cốt lõi khi khai thác Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA

Những lưu ý cốt lõi khi khai thác Hiệp định thương mại Việt Nam - EFTA

Để khai thác hiệu quả Hiệp định VEFTA, doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam cần lưu ý ưu đãi thuế quan không đồng đều giữa các nước thành viên, tiêu chuẩn kỹ thuật không giảm và các rào cản phi thuế quan vẫn hiện hữu.
Hàng trăm doanh nghiệp thực phẩm quốc tế quy tụ về Vietnam Foodexpo 2026

Hàng trăm doanh nghiệp thực phẩm quốc tế quy tụ về Vietnam Foodexpo 2026

Sáng 11/11, tại TP HCM, Triển lãm Quốc tế Công nghiệp Thực phẩm Việt Nam 2026 (Vietnam Foodexpo 2026) chính thức khai mạc.
Bộ Công Thương sắp tổ chức đoàn giao thương sang Trung Quốc

Bộ Công Thương sắp tổ chức đoàn giao thương sang Trung Quốc

Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên (Bộ Công Thương) dự kiến tổ chức Chương trình xúc tiến thương mại và đầu tư Việt Nam – Trung Quốc (Thâm Quyến).
Mặt hàng nào Việt Nam xuất khẩu nhiều nhất sang Nhật Bản

Mặt hàng nào Việt Nam xuất khẩu nhiều nhất sang Nhật Bản

10 tháng đầu năm 2026, Việt Nam xuất khẩu hàng hóa sang Nhật Bản đạt 26,2 tỷ USD, trong đó 7 mặt hàng có trị giá từ 1 tỷ USD trở lên.
Sắp có khu trưng bày riêng cho hàng Việt tại Malaysia

Sắp có khu trưng bày riêng cho hàng Việt tại Malaysia

Dự kiến khu trưng bày sản phẩm mẫu của Việt Nam tại Malaysia sẽ được hoàn thiện vào đầu tháng 12/2026.
4 doanh nghiệp đủ điều kiện đấu giá nhập khẩu đường năm 2026

4 doanh nghiệp đủ điều kiện đấu giá nhập khẩu đường năm 2026

Bộ Công Thương sẽ tổ chức đấu giá 139.000 tấn hạn ngạch thuế quan nhập khẩu đường năm 2026.
Doanh nghiệp Việt ký loạt hợp tác tại Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc

Doanh nghiệp Việt ký loạt hợp tác tại Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc

Đoàn doanh nghiệp Việt tại Hội chợ CIIE 2026 (5 – 10/11) đã mang về những biên bản ghi nhớ (MOU) và cơ hội xuất khẩu lớn ngay trong những ngày đầu sự kiện.
Điều tra chống bán phá giá với thép không gỉ cán nguội từ Trung Quốc, Indonesia

Điều tra chống bán phá giá với thép không gỉ cán nguội từ Trung Quốc, Indonesia

Ngày 6/11, Bộ Công Thương ban hành quyết định về việc điều tra áp dụng biện pháp chống bán phá giá đối với một số sản phẩm thép không gỉ cán nguội có xuất xứ từ Trung Quốc, Indonesia.
Mỹ ban hành thuế chống bán phá giá tôm nhập khẩu từ Việt Nam

Mỹ ban hành thuế chống bán phá giá tôm nhập khẩu từ Việt Nam

Hai bị đơn bắt buộc chịu mức thuế từ 6,36% – 10,71%, thuế suất riêng rẽ cho 27 công ty là 7,59%, thuế toàn quốc là 25,76%.
Chuyên gia hiến kế tăng giá trị nông sản Việt

Chuyên gia hiến kế tăng giá trị nông sản Việt

Sở hữu tài nguyên nông nghiệp phong phú, song nông sản Việt vẫn đang loay hoay trong bài toán nâng cao giá trị và khẳng định thương hiệu.
Nhiều doanh nghiệp Việt tham gia Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc

Nhiều doanh nghiệp Việt tham gia Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc

Tại Thượng Hải, Hội chợ Nhập khẩu Quốc tế Trung Quốc lần thứ 9 (CIIE 2026) diễn ra từ ngày 5 – 10/11, thu hút doanh nghiệp của 180 quốc gia, vùng lãnh thổ tham dự.
Nhận diện cơ hội giao thương từ Hiệp định thương mại Việt Nam – Israel

Nhận diện cơ hội giao thương từ Hiệp định thương mại Việt Nam – Israel

Hiệp định VIFTA giai đoạn hiện tại tiếp tục mở ra những cơ hội giao thương cho doanh nghiệp Việt Nam, không chỉ với Israel mà còn với các thị trường khu vực Trung Đông – Bắc Phi.
Dư địa mở rộng giao thương, đầu tư Việt Nam - Israel

Dư địa mở rộng giao thương, đầu tư Việt Nam - Israel

Với kim ngạch xuất khẩu sang Israel vượt một tỷ USD trong 10 tháng đầu năm 2026, Israel đang mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam, song cũng đặt ra những yêu cầu mới về khả năng tiếp cận và thích ứng.
Những nhóm hàng nông lâm thủy sản xuất siêu trong 10 tháng

Những nhóm hàng nông lâm thủy sản xuất siêu trong 10 tháng

10 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu nhóm hàng nông lâm thủy sản đạt 107,14 tỷ USD, tăng 8,3% so với cùng kỳ năm trước.
Đại sứ EU Julien Guerrier: ‘Không gian hợp tác Việt Nam - EU còn rất lớn’

Đại sứ EU Julien Guerrier: ‘Không gian hợp tác Việt Nam - EU còn rất lớn’

Đại sứ Julien Guerrier cho rằng, cơ hội mở rộng hợp tác giữa Việt Nam - EU còn rất lớn, các lĩnh vực tiềm năng bao gồm năng lượng tái tạo, AI, hàng không & vũ trụ, cảng biển, kinh tế xanh…
Hỗ trợ chuyên sâu 100 doanh nghiệp Việt đầu tư ra nước ngoài

Hỗ trợ chuyên sâu 100 doanh nghiệp Việt đầu tư ra nước ngoài

Đây là một trong những mục tiêu của Chương trình Go Global được Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại Vũ Bá Phú chia sẻ tại sự kiện sáng 4/11.
Xuất khẩu sang ASEAN đạt gần 40 tỷ USD sau 10 tháng

Xuất khẩu sang ASEAN đạt gần 40 tỷ USD sau 10 tháng

Việt Nam xuất khẩu hàng hóa sang ASEAN đạt 39,1 tỷ USD, là thị trường lớn thứ 4 trong 10 tháng đầu năm 2026.
Việt Nam xuất siêu hơn 7 tỷ USD trong tháng 10/2026

Việt Nam xuất siêu hơn 7 tỷ USD trong tháng 10/2026

Kết quả này đánh dấu tháng thứ 2 liên tiếp Việt Nam đạt thặng dư thương mại hàng hóa trong năm 2026.
Indonesia tận dụng các FTA để thúc đẩy xuất khẩu ca cao chế biến

Indonesia tận dụng các FTA để thúc đẩy xuất khẩu ca cao chế biến

Indonesia đang tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) để mở rộng thị trường xuất khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành chế biến ca cao.
Top 10 mặt hàng xuất nhập khẩu Việt Nam – Hàn Quốc 3 quý năm 2026

Top 10 mặt hàng xuất nhập khẩu Việt Nam – Hàn Quốc 3 quý năm 2026

Lũy kế 3 quý đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam – Hàn Quốc ở mức 94,8 tỷ USD, các mặt hàng dẫn đầu tiếp tục thuộc nhóm điện tử.
Diễn đàn Kinh tế, thương mại Việt Nam – EU sẽ diễn ra vào ngày 4/11

Diễn đàn Kinh tế, thương mại Việt Nam – EU sẽ diễn ra vào ngày 4/11

Diễn đàn do Bộ Công Thương phối hợp với Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, Hội đồng Kinh doanh EU – ASEAN (EU-ABC) và Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu (EuroCham) tổ chức.
30 doanh nghiệp Malaysia sắp đến Việt Nam giao thương

30 doanh nghiệp Malaysia sắp đến Việt Nam giao thương

Tại triển lãm Vietnam Foodexpo 2026 sắp diễn ra tại TP HCM, 30 doanh nghiệp từ Malaysia sẽ đến xúc tiến giao thương, tìm kiếm đối tác tiềm năng.
Hơn 100 doanh nghiệp Halal sẽ tham dự Vietnam Foodexpo 2026 tại TP HCM

Hơn 100 doanh nghiệp Halal sẽ tham dự Vietnam Foodexpo 2026 tại TP HCM

Triển lãm Quốc tế Công nghiệp Thực phẩm Việt Nam 2026 sẽ có quy mô lớn nhất từ trước tới nay, thu hút hơn 500 doanh nghiệp trong và ngoài nước tham dự.
Xem thêm