Bức tranh lợi nhuận doanh nghiệp chứng khoán dần hé lộ ghi nhận kết quả kinh doanh quý 2/2023 với nhiều khởi sắc.

CTCP Chứng khoán BIDV (HoSE: BSI) trong quý 2/2023 ghi nhận tổng doanh thu hoạt động tăng 24% lên hơn 316 tỷ đồng; lãi trước thuế 154 tỷ đồng, tăng gấp 500 lần so với cùng kỳ năm 2022 khi công ty chứng khoán này chỉ lãi hơn 312 triệu đồng.

Chứng khoán SSI (HoSE: SSI) trong quý 2/2023 có sự tăng trưởng về lợi nhuận. Cụ thể, tổng doanh thu hoạt động trong quý 2/2023 đạt gần 1.575 tỷ đồng, tương đương cùng kỳ năm ngoái. Lợi nhuận trước thuế của công ty đạt gần 656 tỷ đồng, tăng 26,6%.

Chứng khoán VIX (HoSE: VIX) công bố báo cáo tài chính riêng quý 2/2023 với doanh thu hoạt động đạt gần 688 tỷ đồng, tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi đó, lợi nhuận sau thuế gấp 9,7 lần cùng kỳ năm ngoái, đạt gần 566 tỷ đồng.

Chứng khoán Bảo Việt (HNX: BVS) cũng vừa công bố báo cáo tài chính quý 2/2023 với sự sụt cải thiện cả về doanh thu và lợi nhuận. Trong đó, tổng doanh thu hoạt động trong quý 2 của công ty chứng khoán này là 237,3 tỷ đồng, tăng nhẹ 1,2% so với cùng kỳ năm ngoái, lãi trước thuế 96,2 tỷ đồng, gấp gần 4,9 lần so với cùng kỳ năm 2022.

Chứng khoán Sài Gòn Hà Nội (HNX: SHS) trong quý 2/2023 có tổng doanh thu hoạt động đạt 308,4 tỷ đồng, cải thiện so với số âm 64,3 tỷ đồng của cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận kế toán trước thuế quý 2 đạt 173,4 tỷ đồng, trong khi quý 2/2022 báo lỗ 371,9 tỷ đồng.

Lý giải về đà tăng trưởng kết quả kinh doanh của doanh nghiệp chứng khoán, Chứng khoán SSI nhận định, kinh tế Việt Nam có những dấu hiệu khởi sắc trở lại trong quý 2/2023 với nhiều chính sách tháo gỡ khó khăn cho người dân và doanh nghiệp.

Đồng thời, thị trường chứng khoán cũng được hỗ trợ bởi các yếu tố vĩ mô, đặc biệt là nhà đầu tư trong nước bắt đầu quay lại thị trường. VN-Index tăng 11,2%, vượt trội so với các chỉ số trong khu vực Đông Nam Á và ngang bằng với chỉ số chung của các thị trường mới nổi.

Bên cạnh đó, các nhóm cổ phiếu có tính chu kỳ, bao gồm nhóm cổ phiếu tài chính tăng mạnh và phục hồi mạnh từ vùng đáy. Thanh khoản thị trường có sự cải thiện khi giá trị giao dịch bình quân trung bình 6 tháng đầu năm trên toàn thị trường đạt 13.700 tỷ đồng/phiên.

Nhà đầu tư cá nhân mua ròng đạt 9.500 tỷ đồng khớp lệnh trong quý 2/2023. Trong khi đó, khối ngoại đi ngược xu hướng với khối cá nhân trong nước, nhưng cũng chỉ bán ròng nhẹ, với giá trị 302 tỷ đồng trong nửa đầu năm 2023.

Nhận định về triển vọng của doanh nghiệp chứng khoán, Chứng khoán VNDirect cho rằng Việt Nam là một trong những địa điểm đầu tư hấp dẫn nhất đối với ngành dịch vụ tài chính với vốn hóa thị trường trên GDP và số lượng nhà đầu tư chứng khoán vẫn ở mức thấp.

Cũng theo VNDirect, Ngân hàng Nhà nước đã thực hiện giảm lãi suất điều hành lần thứ 4 kể từ giữa tháng 3/2023 nhằm mục đích vực dậy thị trường vốn.

Ngành dịch vụ tài chính là một trong những ngành được hưởng lợi nhiều nhất khi lãi suất giảm (do lãi suất cho vay margin thấp hơn), góp phần thúc đẩy hoạt động giao dịch.

Với chi phí vốn thấp hơn, các công ty sẽ có nhiều dư địa để giảm lãi suất cho vay margin, giúp đẩy mạnh hoạt động giao dịch chứng khoán cũng như gia tăng doanh thu cho các công ty môi giới.

Ngoài ra, dòng tiền sẽ dịch chuyển từ kênh tiền gửi tiết kiệm sang các kênh tài sản khác; trong đó có kênh thị trường chứng khoán, thúc đẩy giá trị giao dịch và gia tăng doanh thu phí giao dịch cho các công ty chứng khoán.

Dư nợ margin tăng vọt trong quý 2

Báo cáo kết quả kinh doanh quý 2 của các doanh nghiệp chứng khoán cho thấy, mảng tự doanh và cho vay ký quỹ (margin) đóng vai trò phần lớn vào lợi nhuận của doanh nghiệp.

Thống kê của FiinTrade từ báo cáo tài chính quý 2/2023 của 40 công ty chứng khoán đang niêm yết và chưa niêm yết đại diện 96% tổng vốn chủ sở hữu của ngành chứng khoán cho thấy dư nợ cho vay giao dịch ký quỹ (margin) toàn thị trường ở mức 143.500 tỷ đồng tại thời điểm cuối quý 2/2023, tăng 24.400 tỷ đồng, tương đương mức tăng 20,5% so với cuối quý 1/2023 và tăng 0,9% so với cùng kỳ năm 2022.

So với thời điểm dư nợ margin đạt đỉnh, dư nợ cuối tháng 6/2023 thấp hơn khoảng 41.000 tỷ đồng.

Trong 6 tháng đầu năm, tổng dư nợ cho vay margin tăng 28.400 tỷ đồng trong khi năm 2022, các các công ty chứng khoán đã cắt gần 60.800 tỷ đồng cho vay margin tương đương khoảng 70% lượng margin được cấp mới trong năm 2021.

Diễn biến về dư nợ cho vay margin trong Q2/2023 xuất phát từ tâm lý giao dịch tích cực hơn của nhà đầu tư cá nhân khi các yếu tố tiêu cực đã diễn ra và được phản ánh vào các nhịp điều chỉnh của thị trường trong giai đoạn trước đó. Trên thực tế, nhà đầu tư cá nhân là bên mua ròng gần 9.500 tỷ đồng trong quý 2 này sau khi bán ròng với giá trị tương đương trong quý 1 trước đó.

Dư nợ cho vay margin tăng giúp cải thiện thanh khoản. Với dư nợ cho vay margin tăng 20,5% so với quý trước, giá trị giao dịch bình quân phiên trên HoSE và HNX trong quý 2/2023 tăng mạnh 43%, chủ yếu tăng ở nhóm cổ phiếu vốn hóa vừa VNMID tăng 64,5% và vốn hóa nhỏ VNSML tăng 53%.

Tỷ lệ đòn bẩy tăng nhưng không hàm ý rủi ro gia tăng. Theo FiinTrade, tỷ lệ đòn bẩy tại thời điểm cuối tháng 6/2023 ở mức 7,4%, mức cao nhất trong 3 quý gần đây và cao hơn đáng kể so với tỷ lệ đòn bẩy tại thời điểm dư nợ cho vay margin đạt đỉnh (6,8%), nhưng không thực sự hàm ý rủi ro gia tăng. Tỷ lệ đòn bẩy là hệ số giữa Dư nợ margin và Tổng giá trị vốn hóa tính theo free-float của các cổ phiếu niêm yết trên hai sàn HoSE và HNX.