Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chủ trì cuộc họp ứng phó với bão số 10 (bão Bualoi). Ảnh: VGP.

Bão tiếp tục mạnh lên, di chuyển dọc bờ biển

Theo báo cáo nhanh của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong sáng ngày 27/9, bão số 10 đang nằm trên khu vực giữa biển Đông với cường độ cấp 11 - 12, giật cấp 15.

Bão tiếp tục di chuyển rất nhanh so với dự báo ban đầu (khoảng 35 - 40 km/giờ, gần gấp đôi tốc độ trung bình), cường độ bão mạnh, phạm vi ảnh hưởng rộng, có thể gây tác động tổng hợp của nhiều loại hình thiên tai như gió mạnh, mưa lớn, lũ, lũ quét, sạt lở đất và ngập lụt ven biển.

Ông Hoàng Đức Cường, Phó cục trưởng Cục Khí tượng - Thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, so với bão số 9 trước đó, bão số 10 không chịu tác động của không khí lạnh, nhiệt độ mặt biển hiện ở mức cao (29°C), hoàn lưu rộng và mạnh, gió mùa Tây Nam cũng đang hoạt động mạnh, bổ sung ẩm dồi dào, vì vậy, bão sẽ tiếp tục mạnh lên, không có dấu hiệu giảm nhiều trước khi đổ bộ.

Khi áp sát vùng biển cách Đà Nẵng khoảng 200 km (rạng sáng 28/9), bão số 10 có khả năng đạt cường độ mạnh nhất, cấp 13 - 14, giật cấp 15 - 16; vào đến bờ vẫn còn cấp 11 - 12, ven biển cấp 12 - 13.

Dự báo từ chiều ngày 28/9, khu vực ven biển từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế, trọng tâm từ Nghệ An đến Bắc Quảng Trị bắt đầu có gió mạnh cấp 6 - 7, sau tăng dần lên cấp 12 khi bão đổ bộ vào đêm 28/9 đến rạng sáng 29/9. Trên biển, gió mạnh cấp 8 - 9, vùng gần tâm bão cấp 12 - 13 từ sáng sớm 28/9, sóng cao 5 - 7 m.

Đáng chú ý, bão số 10 có thể trùng thời điểm triều cường (4 - 8h sáng) khiến nước dâng do bão ở vùng từ Bình Định đến Hà Tĩnh đạt 1 - 2 m, riêng khu vực Thanh Hóa - Nghệ An cao hơn; kết hợp triều cường và sóng lớn, nguy cơ uy hiếp đê kè, vùng nuôi trồng thủy sản ven biển là rất lớn.

Ông Hoàng Đức Cường, Phó cục trưởng Cục Khí tượng - Thủy văn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường). Ảnh: VGP.

Hoàn lưu rộng của bão cũng gây mưa trên phạm vi cả nước từ chiều 28/9 đến 30/9, lượng mưa phổ biến 100–300 mm, riêng Thanh Hóa – Hà Tĩnh 400 mm, cục bộ 600 mm, nguy cơ ngập úng, lũ quét, sạt lở đất rất cao. Sau khi vào bờ, bão suy yếu thành áp thấp nhiệt đới, tiếp tục gây mưa lớn tại Lào, nước lũ có thể dồn về khu vực Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, từ 17h ngày mai (28/9), gió mạnh cấp 6 sẽ ảnh hưởng từ Thanh Hóa đến Quảng Trị, vì vậy các địa phương phải cấm biển ngay từ trưa nay (27/9).

Một số nơi như Thanh Hóa đã chủ động cấm biển từ 6h sáng. Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã thông báo, kiểm đếm, hướng dẫn cho 67.970 phương tiện/286.677 lao động, trong đó có 143 phương tiện/1.335 lao động hoạt động tại khu vực giữa biển Đông bao gồm đặc khu Hoàng Sa, hướng dẫn tàu thuyền di chuyển an toàn, chủ yếu về phía Nam.

Về trên đất liền, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh yêu cầu cấp bách là di dân khỏi vùng nguy hiểm phải hoàn tất trước 17h ngày mai (28/9), tránh tình trạng bà con di dời muộn khi bão đã vào, bảo đảm nhu yếu phẩm tại chỗ do nguy cơ chia cắt.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp đề nghị các địa phương cũng phải tập trung gia cố đê điều xung yếu. Ảnh: VGP.

Các địa phương cũng phải tập trung gia cố đê điều xung yếu: Thái Bình (đê kè Đồ Minh), Ninh Bình (đê Cồn Tròn, Hải Thạnh, Tịnh Long), Thanh Hóa (đê Quảng Nam, đê biển Hải Bình), Nghệ An (Huỳnh Thọ, Long Thuận), Hà Tĩnh (Hội Thống, Cẩm Nhượng, Nghèn), Quảng Trị (đê Vĩnh Thái).

Về hồ chứa, lưu vực sông Mã còn dung tích cắt lũ, nhưng lưu vực sông Cả (Nghệ An, Hà Tĩnh) hầu hết hồ thủy điện đã đầy nước. Một số hồ như Bản Vẽ, Khe Bố, Hố Hô phải xả ngay để giảm nguy cơ "lũ chồng lũ". Hồ Ngàn Trươi còn khả năng cắt lũ cho Bắc Hà Tĩnh. Lưu vực sông Hương hiện ổn định.

Đối với sản xuất, vùng ảnh hưởng còn khoảng 45.000 ha lúa có thể thu hoạch khẩn cấp, tập trung tại Thanh Hóa (35.000 ha) và Nghệ An (10.000 ha). Lực lượng vũ trang được đề nghị hỗ trợ bà con gặt trong hôm nay và ngày mai.

Bão số 10 được dự báo có thể gây ngập lụt diện rộng, sạt lở đất tại miền núi Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, đồng thời có mưa lớn cả từ phía Lào. Các địa phương phải chuẩn bị phương châm "4 tại chỗ", lương thực, thực phẩm và phương án ứng phó.

17h ngày 27/9 dừng toàn bộ hoạt động trên biển

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh, sau cơn bão số 9 vừa qua vốn được quốc tế đánh giá là siêu bão trên Biển Đông, Việt Nam tiếp tục phải đối diện với cơn bão số 10, được dự báo là rất mạnh, nguy hiểm và khó đoán định. Khác với bão số 9, bão số 10 sau khi đi qua Philippines không suy yếu mà tiếp tục tăng cường độ, có khả năng đi thẳng vào đất liền nước ta với tốc độ rất nhanh 35 - 40 km/giờ. Hoàn lưu bão trải dài dọc bờ biển, ảnh hưởng đến cả Bắc Bộ và Trung Bộ.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chỉ đạo đến 17h ngày 27/9 dừng toàn bộ hoạt động trên biển, "tuyệt đối không được để chậm trễ". Ảnh: VGP.

Khẳng định tinh thần chỉ đạo là phòng ngừa từ sớm, chủ động tuyệt đối, Phó Thủ tướng yêu cầu các địa phương phải thực hiện nghiêm các mốc thời gian: Trước 12h trưa 27/9 phải kiểm soát tuyệt đối tàu thuyền trên biển, đến 17h ngày 27/9 dừng toàn bộ hoạt động trên biển, "tuyệt đối không được để chậm trễ".

Về công tác sơ tán người dân, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các địa phương xác định chính xác khu vực gió mạnh, vùng trọng yếu ven biển, đê điều xung yếu, kết hợp triều cường và nước biển dâng để ra quyết định sơ tán người dân sớm, an toàn.

Các phương án phải tính đến tình huống đê kè bị vỡ, chủ động gia cố, chuẩn bị vật tư, đất đá, phương tiện và huy động lực lượng theo phương châm "4 tại chỗ". Danh sách các đơn vị, tổ chức, cá nhân có máy móc, thiết bị cần được lập rõ ràng, tránh tình trạng khi bão vào thì lúng túng, không huy động kịp.

Đối với hồ chứa, thủy điện, thủy lợi, Phó Thủ tướng giao Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp kiểm tra chặt chẽ, xác định rõ trách nhiệm đơn vị quản lý và Trưởng Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự của địa phương. "Không thể để đến lúc hồ đầy nước, phải xả mới lo xử lý. Trách nhiệm phải rõ, thẩm quyền phải xác định ngay từ đầu".

Về lực lượng, phương tiện, Phó Thủ tướng nêu rõ, các địa phương, lực lượng ứng phó bão số 10 phải chuẩn bị đầy đủ phương án "4 tại chỗ". Đối với các vùng núi, vùng sâu, vùng xa, "4 tại chỗ" càng quan trọng: lương thực, nước, thuốc men, thông tin liên lạc phải được chuẩn bị từ trước.

Hướng đi của bão Bualoi hồi 14h ngày 27/9. Ảnh: Trung tâm Dự báo Khí tượng thủy văn Quốc gia.

Các địa phương phải khoanh vùng nguy cơ, có kịch bản kết nối thông tin, giao thông, cứu hộ, huy động máy móc, lực lượng cụ thể. Các quân khu phối hợp với địa phương thực hiện kiểm tra sông suối, hồ nhỏ có nguy cơ sạt lở, lũ quét để có phương án xử lý trước. "Danh mục và phương án huy động phải cụ thể, rõ đầu mối liên hệ," Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng cũng đặc biệt lưu ý công tác thông tin, dự báo và truyền thông. Đây là nhiệm vụ cực kỳ quan trọng. Cơ quan dự báo phải cung cấp thông tin khoa học, chính xác, kèm khuyến cáo cụ thể để người dân hiểu, không chủ quan, cũng không hoang mang. "Thông tin phải đến tận tay ngư dân, người dân vùng xung yếu. Không chỉ qua báo, đài mà cả tin nhắn điện thoại, hệ thống quốc phòng, biên phòng, cảnh sát biển.

Các doanh nghiệp viễn thông, quân đội, Viettel, VNPT phải bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt, kể cả trong tình huống mất điện diện rộng.

Về trách nhiệm điều hành, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia có trách nhiệm điều phối liên tỉnh, liên ngành. Địa phương là nơi trực tiếp tổ chức thực hiện. Quân đội, Công an, các lực lượng tại chỗ phải nắm chắc địa bàn, được trang bị đầy đủ, sẵn sàng.

"Ngay sau cuộc họp này, các đồng chí khẩn trương triển khai nhiệm vụ cụ thể. Trách nhiệm phải gắn với từng cấp, từng ngành, từng cá nhân cụ thể," Phó Thủ tướng nói và đề nghị các đoàn công tác của Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia trực tiếp xuống kiểm tra, đôn đốc công tác ứng phó với bão số 10 tại các địa phương trọng điểm, "ít hội họp, nhiều hiện trường", nắm chắc tình hình, có kịch bản sẵn sàng để triển khai ngay khi cần.