Chương trình “Nâng cao năng lực xử lý đơn đăng ký sáng chế và nhãn hiệu tại Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam” do JICA tài trợ, được Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt triển khai trong 4 năm (2024 - 2028).

Trong đó, Pha một (được triển khai từ đầu năm 2024 đến tháng 3/2026) tập trung giải quyết các điểm nghẽn trong khâu xử lý đơn đăng ký sáng chế với 3 đầu ra trọng tâm:

Rút ngắn thời gian xử lý: Cải tiến phương pháp quản trị hoạt động thẩm định và thử nghiệm sử dụng các báo cáo tra cứu sáng chế, góp phần giải quyết lượng đơn tồn đọng.

Chuẩn hóa quy trình: Xây dựng và hoàn thiện tài liệu hướng dẫn thẩm định đơn đăng ký sáng chế chuyên ngành công nghệ sinh học và dược phẩm. Bộ tài liệu này đã được Cục Sở hữu trí tuệ chính thức phê duyệt và đưa vào áp dụng từ ngày 10/3/2026.

Nâng cao năng lực nhân sự: Đào tạo chuyên sâu và tổ chức thực địa tại doanh nghiệp cho các thẩm định viên nhằm tăng khả năng khai thác, ứng dụng thông tin sáng chế.

Việc chuẩn hóa và đẩy nhanh các quy trình này đóng vai trò quan trọng trong bối cảnh lượng đơn đăng ký sở hữu trí tuệ tại Việt Nam đang tăng đột biến. Theo số liệu từ Cục Sở hữu trí tuệ, kết thúc năm 2025, cơ quan này đã xử lý 250.916 đơn các loại (tăng 75,1% so với năm 2024) và cấp 83.383 văn bằng bảo hộ (tăng 55,4%).

Đặc biệt, số đơn đăng ký sáng chế của tổ chức, cá nhân Việt Nam tăng 36%, kéo theo số văn bằng sáng chế được cấp tăng vọt 134,2%. Tốc độ này vượt xa mục tiêu tăng trưởng trung bình 16 - 18%/năm theo Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị.

Phát biểu tại hội nghị tổng kết, đại diện Văn phòng JICA Việt Nam, ông Nishikawa Naotaka đánh giá, những kết quả từ Pha một đã tạo nền tảng vững chắc để rút ngắn thời hạn và nâng cao chất lượng thẩm định đơn sáng chế, đặc biệt là trong lĩnh vực y - dược.

Ghi nhận đóng góp này, ông Nguyễn Hoàng Giang, Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ biểu dương và đánh giá cao những kết quả tích cực đã đạt được. Ông nhấn mạnh, sự phối hợp chặt chẽ và hiệu quả giữa các chuyên gia JICA, Ban Quản lý chương trình cùng nhóm công tác về sáng chế đóng vai trò then chốt trong thành công của Pha một.

Nhằm duy trì đà phát triển này, lãnh đạo Cục Sở hữu trí tuệ đề nghị các bên tiếp tục phát huy tinh thần hợp tác, đồng thời khẩn trương xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể để tạo bước đệm vững chắc cho các giai đoạn tiếp theo của chương trình.

Sau khi khép lại Pha một về sáng chế trong tháng 3/2026, chương trình sẽ chính thức bước sang Pha 2, tập trung vào lĩnh vực nhãn hiệu với sự đồng hành của thế hệ chuyên gia JICA mới, kéo dài đến tháng 3/2028.