Cơ quan trẻ em Liên Hợp Quốc Unicef cảnh báo 243 triệu trẻ em trên khắp Thái Bình Dương và Đông Á có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi nắng nóng. Ảnh: Straits Times

Tính tới hiện tại, nắng nóng cực đoan đã ảnh hưởng phần lớn các quốc gia trong khu vực Nam Á cũng như Đông Nam Á. Chính phủ Thái Lan đã đưa ra cảnh báo về tình hình nghiêm trọng trong bối cảnh nhiệt độ tại tỉnh Lampang đạt ngưỡng 44,2 độ C trong khi chính phủ các quốc gia khác từ Campuchia, Myanmar, Việt Nam tới Ấn Độ và Bangladesh đều dự báo nhiệt độ đạt trên 40 độ C.

Miền bắc Nhật Bản cũng bị ảnh hưởng khi nhiệt độ tại Sapporo vào tháng 4 vừa qua đã vượt ngưỡng 25 độ C vào thời điểm sớm nhất trong năm từng được ghi nhận. Do thời tiết cực đoan, Philippines và Bangladesh đều đã đình chỉ các lớp học trực tiếp.

Về phần nguyên nhân, các chuyên gia nhận định biến đổi khí hậu đang gây ra những đợt nắng nóng thường xuyên, dữ dội và kéo dài hơn so với trong quá khứ, trong khi Tổ chức Khí tượng Thế giới cho biết châu Á cũng đang nóng lên nhanh hơn mức trung bình toàn cầu. Những tháng trước mùa mưa hay gió mùa trong khu vực thường nóng nhưng nhiệt độ vào năm 2024 lại cao hơn nhiều so với mức trung bình tại nhiều quốc gia.

Hãng tin AFP dẫn lời Tiến sĩ Milton Speer, nhà khí tượng học và nhà nghiên cứu khách mời tại Đại học Công nghệ Sydney, nhận định hiện tượng El Nino cũng góp phần vào việc gia tăng nhiệt độ của khu vực châu Á. Ông cho biết nhiệt độ bề mặt nước biển trong khu vực hiện cao hơn vài độ C so với bình thường giúp giữ nhiệt độ cao hơn mức trung bình trong đất liền qua đêm. Vì vậy, nhiệt độ ban ngày bắt đầu tăng lên từ nền nhiệt cao hơn đó.

Ngoài ra, các yếu tố khác tác động tới tình trạng nhiệt độ cao còn bao gồm nạn phá rừng làm giảm bóng râm và tăng diện tích bề mặt khô, cũng như hiệu ứng đảo nhiệt đô thị, nơi các kết cấu bê tông, kính và thép hấp thụ thay vì phản xạ nhiệt.

Những người nào sẽ bị ảnh hưởng?

Nhiệt độ cao ảnh hưởng không chỉ tới trẻ em mà còn tới người già và những người nghèo. Trẻ em, người già và những người có bệnh lý hoặc khuyết tật từ trước có khả năng chịu sốc nhiệt lớn hơn trong khi những người sống trong cảnh nghèo đói thường thiếu các giải pháp làm mát tại nhà hoặc buộc phải làm việc trong điều kiện nhiệt độ cực đoan.

Trong tháng 5, Cơ quan trẻ em Liên Hợp Quốc Unicef cảnh báo 243 triệu trẻ em trên khắp Thái Bình Dương và Đông Á có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi nắng nóng. AFP dẫn lời chuyên gia y tế của văn phòng khu vực Đông Á và Thái Bình Dương của Unicef Salwa Aleryani cho biết: “Trẻ em tiếp xúc với nhiệt độ cao có thể dẫn tới một số vấn đề nghiêm trọng như bệnh tim mạch, suy nội tạng, rối loạn chức năng cơ và thần kinh”.

Nắng nóng sẽ kéo dài bao lâu?

Nắng nóng ở Bangladesh dự kiến sẽ không suy giảm cho tới sớm nhất là ngày 2/5. Trong khi đó tại Thái Lan, các chuyên gia cảnh báo lượng mưa hàng năm có thể đến vào cuối tháng 5, muộn hơn vài tuần so với bình thường.

Nhìn chung, tiến sĩ Speer nhận định xu hướng nóng lên sẽ tiếp tục ngay cả khi gió mùa trong khu vực đến mang theo nhiệt độ thấp hơn do “các đại dương và bầu khí quyển đang dần nóng lên do sự nóng lên toàn cầu”.