Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng - Ảnh: quochoi.vn

Đại biểu lo ngại duy trì room tín dụng có nguy cơ tạo cơ chế xin - cho

Tiếp tục phiên chất vấn đối với nhóm ngành ngân hàng, tài chính, kế hoạch và đầu tư ngày 6/11, đại biểu Hà Sỹ Đồng - Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị giơ biển tranh luận về vấn đề điều hành mức tăng trưởng tín dụng và đề nghị Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết việc duy trì room tín dụng thì có nguy cơ tạo cơ chế xin - cho, nảy sinh các tiêu cực khác hay không?

Đại biểu Hà Sỹ Đồng - Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị

Trả lời chất vấn, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng cho biết, thời gian qua, NHNN đã phân tích đánh giá, tổ chức tọa đàm với chuyên gia, đại biểu Quốc hội, các tổ chức tín dụng. Qua đó, các đại biểu đều thống nhất rằng, với đặc thù kinh tế Việt Nam vốn phụ thuộc vào vốn tín dụng của ngân hàng rất lớn. Hiện dư nợ tín dụng trên GDP vẫn trên 120%/GDP, đang ở mức cảnh báo khuyến nghị theo các tổ chức quốc tế.

"Vì vậy, nếu bỏ chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng, tức bỏ room tín dụng, thì có thể tín dụng sẽ tăng rất mạnh. Thực tế ở giai đoạn trước đây có thời điểm tín dụng tăng 30%/năm, cá biệt năm 2007 tăng 53,8%/năm. Điều này gây ra rủi ro với hệ thống ngân hàng", Thống đốc nhận định.

Thống đốc NHNN cho biết thêm, vừa qua, Thủ tướng có nhiều hội nghị phát triển thị trường vốn để phân khúc khác như trái phiếu doanh nghiệp dẫn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp. Nhờ vậy, ngân hàng sẽ chỉ cung cấp vốn ngắn hạn và lưu động. Khi đó bỏ chỉ tiêu này thì sẽ thuận lợi, bà Hồng nói.

Để tránh tùy ý khi phân bổ chỉ tiêu tín dụng, hàng năm NHNN có chỉ tiêu định hướng và có nguyên tắc chung.

"Không thể tùy ý cấp cho từng tổ chức tín dụng, mà dựa theo xếp hạng với tiêu chí rõ ràng. Ngoài ra, có một số tiêu chí khác như mặt bằng lãi suất giảm, tham gia vào quá trình tái cấu trúc... sẽ là điểm cộng", Thống đốc nhấn mạnh.

Liệu các ngân hàng kiểm soát đặc biệt có xảy ra như vụ SCB?

Liên quan đến tái cơ cấu các ngân hàng yếu kém, đại biểu Phạm Văn Hòa - Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp bày tỏ yên tâm khi nghe Thống đốc Hồng trả lời về tín dụng, nhưng bày tỏ lo ngại khi có 4 ngân hàng thương mại cổ phần đang bị kiểm soát đặc biệt.

"Liệu các ngân hàng này có xảy ra như vụ SCB thời gian qua nữa hay không, để khách hàng gửi tiền yên tâm", đại biểu đặt câu hỏi cho Thống đốc NHNN.

Đại biểu Phạm Văn Hòa - Đoàn ĐBQH tỉnh Đồng Tháp

Trả lời chất vấn, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng cho biết, xây dựng đề án tái cơ cấu ngân hàng yếu kém là vấn đề cực kỳ khó khăn, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế vừa trải qua việc thực hiện tái cơ cấu nên càng khó khăn hơn.

"Việc xây dựng đề án là vấn đề khó, phức tạp và chưa có tiền lệ, trong khi kinh nghiệm cán bộ tham gia xây dựng là chưa có kinh nghiệm. Việc tìm kiếm nhà đầu tư tham gia tự nguyện cũng rất khó khăn. Bên cạnh đó, cơ chế chính sách nguồn lực hỗ trợ tái cơ cấu phải xin ý kiến các cơ quan liên quan để có sự đồng thuận", Thống đốc trần tình.

Đối với các ngân hàng này, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết đã xin các cấp có thẩm quyền về chủ trương và đang trong quá trình thực hiện các bước theo kế hoạch để trước khi hoàn thiện đề án chi tiết trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Dư nợ cho các dự án BT, BOT là 92.319 tỷ đồng, nợ xấu chiếm 3,83%

Cũng đặt câu hỏi cho trưởng ngành ngân hàng, đại biểu Nguyễn Đại Thắng - Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên quan tâm về tín dụng cho các dự án BOT, nhất là dự án giao thông.

Theo đại biểu, các dự án hạ tầng giao thông có tổng mức đầu tư lớn, chủ yếu dùng nguồn vốn đầu tư công, nên cần huy động thêm các nguồn khác như vốn ngân hàng để thực hiện. Song việc huy động vốn từ ngân hàng không dễ, đại biểu đề nghị Ngân hàng Nhà nước có giải pháp để tháo gỡ, thu hút các nguồn vốn tín dụng cho đầu tư các dự án hạ tầng giao thông trong thời gian tới.

Đại biểu Nguyễn Đại Thắng - Đoàn ĐBQH tỉnh Hưng Yên

Trả lời chất vấn, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng thừa nhận, nhu cầu vốn cho dự án hạ tầng giao thông cần khối lượng lớn, kỳ hạn vay dài. Trong khi vốn của ngân hàng là ngắn hạn, nên việc cho vay khối lượng lớn, dài hạn bị ràng buộc bởi các quy định về tỷ lệ an toàn vốn.

"Nếu huy động vốn ngắn hạn, cho vay trung dài hạn vượt quá các giới hạn có thể gây rủi ro, hệ lụy cho ngân hàng", Thống đốc nhận xét và cho biết, vừa qua sự đổ vỡ của các ngân hàng Mỹ là minh chứng cho thấy rủi ro và hệ lụy từ vấn đề này.

Tư lệnh ngành ngân hàng cũng cho biết, đến hết tháng 9, các ngân hàng đã cấp tín dụng cho 22 dự án BT, BOT với tổng dư nợ 92.319 tỷ đồng và chiếm 0,72% tổng dư nợ cấp tín dụng đối với nền kinh tế. Điều đáng nói, nợ xấu chiếm 3,83%.

Đáng chú ý nữa, nợ nhóm 2 chiếm đến 26,52%, đây là nhóm nợ sát với nợ nhóm 3, nợ xấu. Nguyên nhân chủ yếu là các phương án tài chính của các dự án thường không đúng như với phương án tài chính xây dựng ban đầu. Do vậy, chính sách huy động vốn cũng cần phải huy động nhiều nguồn lực tài chính khác, kể cả là trong nước và nước ngoài.

"Dự án hạ tầng giao thông cần nguồn vốn lớn, dài hạn, nên chính sách huy động cần cả nguồn từ trong nước và nước ngoài. Vốn tín dụng ngân hàng có cho vay với những dự án này nhưng phải đảm bảo an toàn hoạt động", Tư lệnh ngành Hồng cho hay.