Hội thảo giới thiệu chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) 2025 và kết quả của Việt Nam. Ảnh: VGP.

Phát biểu tại sự kiện, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, Việt Nam đặt mục tiêu lọt vào Top 30 toàn cầu về đổi mới sáng tạo trong 5-10 năm tới. Đồng thời, đề nghị Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới triển khai chương trình hỗ trợ Việt Nam nâng hạng chỉ số GII.

“Chúng tôi mong muốn có sự đồng hành, hỗ trợ trực tiếp của Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới và cá nhân Tổng giám đốc Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới. Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ là đầu mối hợp tác chặt chẽ, hiệu quả với Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới để hiện thực hóa mục tiêu này,” ông Hùng nói.

Để vị trí của Việt Nam trên bảng xếp hạng GII tiếp tục được cải thiện, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đưa ra 4 nhóm giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, hoàn thiện thể chế và môi trường đổi mới sáng tạo. Theo ông Hùng, Việt Nam cần tháo gỡ rào cản pháp lý, cơ chế tài chính, sở hữu trí tuệ; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư cho nghiên cứu – phát triển (R&D) và ứng dụng công nghệ mới.

Từ nay đến cuối năm, 3 đạo luật quan trọng gồm Luật Sở hữu trí tuệ, Luật Chuyển giao công nghệ và Luật Công nghệ cao, sẽ được sửa đổi theo hướng coi kết quả nghiên cứu là tài sản, có thể giao dịch, định giá, đưa vào báo cáo tài chính, dùng làm tài sản đảm bảo vay vốn hoặc góp vốn.

"Chuyển dịch quan trọng nhất lần này là từ bảo vệ quyền sang tài sản hóa, thương mại hóa và thị trường hóa kết quả nghiên cứu. Sở hữu trí tuệ phải trở thành công cụ cạnh tranh chiến lược của doanh nghiệp và quốc gia. Một quốc gia phát triển là quốc gia có 70–80% tài sản là tài sản trí tuệ. Việt Nam đã đến giai đoạn cần ưu tiên phát triển tài sản trí tuệ để trở thành nước phát triển, thu nhập cao," người đứng đầu Bộ Khoa học và Công nghệ chia sẻ.

Thứ hai, đầu tư cho hạ tầng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hạ tầng số. Việt Nam sẽ xây dựng các trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm hiện đại, siêu máy tính, hệ thống dữ liệu mở và kết nối liên thông quốc gia – những nền tảng căn bản để đổi mới sáng tạo bứt phá.

Thứ ba, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Chính sách sẽ tập trung đổi mới giáo dục STEM (Khoa học, công nghệ, kỹ thuật, toán học), thúc đẩy liên kết giữa trường đại học – viện nghiên cứu – doanh nghiệp, đồng thời thu hút và trọng dụng nhân tài trong và ngoài nước.

Thứ tư, thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp. Doanh nghiệp phải là trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Nhà nước sẽ đồng hành bằng các chương trình hỗ trợ tài chính, quỹ đầu tư mạo hiểm, cơ chế đặt hàng nghiên cứu và ưu tiên mua sắm công cho sản phẩm mới.

Tại hội thảo, ông Sacha Wunsch-Vincent, chuyên gia tại Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới cũng đưa ra khuyến nghị giúp Việt Nam tiếp tục nâng hạng GII, tập trung vào 5 trụ cột. Đó là đẩy mạnh đầu tư vào R&D; xây dựng mối liên kết chặt chẽ giữa khoa học và công nghiệp; từ “lắp ráp” tiến tới chủ động sản xuất; phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp và tài chính tăng trưởng; hình thành và quản trị tốt tài sản vô hình để thu hút giá trị.

Cũng trong sáng 25/9, dưới sự chứng kiến của Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) và Tổ chức sở hữu trí tuệ đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác toàn diện trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ.

Cục Sở hữu trí tuệ và Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới đã ký kết Bản ghi nhớ hợp tác toàn diện trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ. Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ.

Bản ghi nhớ đặt mục tiêu thúc đẩy hợp tác từ xây dựng chính sách, pháp luật, đào tạo nhân lực, nâng cao nhận thức, hỗ trợ doanh nghiệp đến phát triển các cơ chế thương mại hóa tài sản trí tuệ.

Theo thỏa thuận, hai bên sẽ tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên gồm: hoàn thiện khung pháp lý và chiến lược sở hữu trí tuệ; tăng cường sử dụng hệ thống đăng ký quốc tế; hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp.

Cùng với đó là thúc đẩy hợp tác giữa trường đại học và doanh nghiệp; mở rộng đào tạo và tuyên truyền về sở hữu trí tuệ; ứng dụng số và trí tuệ nhân tạo trong thẩm định; hỗ trợ cơ chế giải quyết tranh chấp.

Việt Nam đứng thứ 3 khu vực ASEAN về chỉ số đổi mới sáng tạo Việt Nam xếp hạng 44 toàn cầu, đứng thứ 3 khu vực ASEAN trong danh sách Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2025, tiếp tục duy trì vị thế nổi bật của nhóm nước thu nhập trung bình thấp.

Mỗi Bộ, ngành sẽ có ít nhất một trung tâm đổi mới sáng tạo Đề án đặt mục tiêu mỗi Bộ, ngành sẽ có ít nhất một trung tâm đổi mới sáng tạo; cả nước hình thành 15-20 tổ chức khoa học công nghệ mạnh trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Xuất khẩu sản phẩm số đạt hơn 111 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm Thông tin trên được đưa ra tại phiên họp lần thứ tư của Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, chiều 24/9.