Ảnh minh họa. Nguồn: Đức Anh - Mekong ASEAN

Ngày 12/3, Bộ Công Thương tổ chức Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài quý 1/2026. Tại hội nghị, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Mỹ Đỗ Ngọc Hưng cho biết, trong giai đoạn hiện nay, Mỹ tiếp tục là thị trường quan trọng đối với hàng xuất khẩu của Việt Nam.

"Đây là thị trường có quy mô lớn, sức mua cao, khả năng hấp thụ hàng hóa rất mạnh, đồng thời cũng là thị trường có mức độ cạnh tranh cao, tiêu chuẩn khắt khe và môi trường chính sách thay đổi nhanh. Vì vậy, cùng với việc theo dõi diễn biến thương mại song phương, cần nhìn nhận thị trường Mỹ trong tổng thể bối cảnh kinh tế, địa chính trị và chuỗi cung ứng toàn cầu đang có nhiều biến động sâu sắc," ông Hưng nói.

Tuy nhiên, theo ông Hưng, các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam cũng sẽ phải chịu sự cạnh tranh ngày càng gay gắt tại thị trường này. Đơn cử với thủy sản, doanh nghiệp sẽ phải đối mặt với sự cạnh tranh từ các nước xuất khẩu thủy sản lớn như Canada, Chile, Ấn Độ, Ecuador, Indonesia.

Bên cạnh đó, thị hiếu tiêu dùng tại Mỹ cũng đang dịch chuyển theo hướng ưu tiên các sản phẩm tốt cho sức khỏe, giàu dinh dưỡng, tiện lợi, và yêu cầu cao về tính bền vững, truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng của sản phẩm. Do đó, doanh nghiệp thủy sản sẽ phải nâng cao năng lực, không chỉ về chất lượng sản phẩm mà còn về hệ thống quản trị chuỗi cung ứng, tuân thủ các tiêu chuẩn bền vững.

Đối với dệt may, tại thị trường Mỹ, Việt Nam có lợi thế về chất lượng sản phẩm, tính ổn định, năng lực sản xuất cho hàng trung và cao cấp. Song, doanh nghiệp cũng phải đối mặt với áp lực ngày càng cao về nguyên liệu đầu vào và tiêu chuẩn môi trường.

Mặt khác, bên cạnh Bangladesh và Ấn Độ, doanh nghiệp tiếp tục chịu sự cạnh tranh lớn từ doanh nghiệp Trung Quốc. Đất nước tỷ dân này hiện sở hữu chuỗi cung ứng may mặc hoàn chỉnh với năng lực sản xuất mạnh mẽ.

Bên cạnh vấn đề cạnh tranh, ông Hưng cũng lưu ý về việc các chính sách tại Mỹ ngày càng trở nên phức tạp hơn. Ở lĩnh vực thủy sản, Mỹ đã đưa ra các biện pháp về truy xuất nguồn gốc, giám sát hải sản nhập khẩu cũng như việc triển khai Đạo luật Bảo vệ Thú biển. Chính sách này có thể tác động trực tiếp tới các mặt hàng thủy sản xuất khẩu của Việt Nam.

Ở lĩnh vực dệt may, da giày, Mỹ tiếp tục siết chặt tiêu chuẩn về chất liệu, tính an toàn và truy xuất nguồn gốc. Doanh nghiệp Việt sẽ không chỉ cạnh tranh về giá và chất lượng, mà còn là năng lực tuân thủ, hệ thống dữ liệu, hồ sơ và mức độ minh bạch của toàn bộ chuỗi cung ứng.

Mặt khác, trong bối cảnh bất định của thị trường thế giới, các doanh nghiệp nhập khẩu Mỹ thường có xu hướng thận trọng khi đặt hàng, ưu tiên các nhà cung cấp có khả năng giao hàng ổn định, minh bạch hơn và linh hoạt hơn về điều kiện thương mại.

"Điều này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp Việt muốn giữ đơn hàng và mở rộng thị phần tại Mỹ sẽ phải chứng minh được tính ổn định, độ tin cậy trong thực hiện hợp đồng và khả năng ứng phó với rủi ro logistics quốc tế," ông Hưng chia sẻ.

Ông Hưng cũng cho biết thêm, từ góc độ xúc tiến thương mại, yếu tố xăng dầu, vận tải và xung đột khu vực Trung Đông được coi là một biến số quan trọng trong xây dựng kế hoạch thị trường. Các chương trình xúc tiến, kết nối giao thương, báo giá, đàm phán hợp đồng và phương án giao hàng sẽ cần tính đến khả năng biến động cước phí, thời gian vận chuyển và rủi ro gián đoạn chuỗi cung ứng.

Đưa ra các kiến nghị về phát triển thị trường, Trưởng thương vụ Việt Nam tại Mỹ cho rằng, các hiệp hội ngành hàng, địa phương và doanh nghiệp cần chủ động xây dựng kế hoạch xúc tiến thương mại từ sớm, bám sát diễn biến chính sách của Mỹ, đặc biệt về thuế quan, hải quan, truy xuất nguồn gốc.

Các bên cũng cần gắn xúc tiến xuất khẩu với nhập khẩu và đầu tư, theo hướng góp phần tăng quan hệ kinh tế thương mại song phương theo hướng cân bằng, hài hòa và bền vững hơn. Doanh nghiệp tiếp tục tăng cường đầu tư cho hệ thống quản trị nội bộ, quản lý chuỗi cung ứng, dữ liệu nguyên liệu, hồ sơ xuất xứ, tiêu chuẩn lao động, môi trường và bộ hồ sơ phản hồi khi bị yêu cầu kiểm tra.

Thời gian tới, đại diện Thương vụ Việt Nam tại Mỹ cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh cung cấp thông tin thị trường chuyên sâu, cảnh báo sớm các thay đổi chính sách, các vụ việc điều tra và các yêu cầu kỹ thuật mới thông qua hệ thống dữ liệu, hội thảo, tọa đàm và các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp.

Ra mắt nền tảng số về phát triển thị trường nước ngoài Nền tảng số này tập hợp các thông tin về thị trường trên thế giới, chính sách thương mại, công nghiệp, năng lượng, nhu cầu và tiêu chuẩn của các nước, danh sách doanh nghiệp nhập khẩu uy tín...