Theo số liệu từ Cục Hải quan, tháng 6/2026, Việt Nam xuất khẩu thủy sản đạt 1,09 tỷ USD, tăng 20,7% so với cùng kỳ năm trước (YoY). Lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, Việt Nam thu về 5,75 tỷ USD từ xuất khẩu thủy sản, tương ứng tăng 12,7% YoY.
Nhìn chung tại các thị trường xuất khẩu lớn, thủy sản Việt Nam vẫn ghi nhận mức tăng trưởng tốt, ngoại trừ Mỹ. Cụ thể, nửa đầu năm 2026, Trung Quốc là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam với trị giá 1,39 tỷ USD, tăng tới 38,6% so với cùng kỳ năm trước. Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai, đạt 890 triệu USD, giảm nhẹ 0,7% YoY.
Các thị trường tiếp sau lần lượt là Nhật Bản đạt 800 triệu USD, tăng nhẹ 2,3% so với cùng kỳ năm trước; Hàn Quốc đạt 411 triệu USD, tăng 7% YoY; Australia đạt 176 triệu USD, tăng 15,5% YoY.
Việt Nam còn thu về 165 triệu USD từ xuất khẩu thủy sản sang Thái Lan, tăng 17,9% YoY; Anh đạt 160 triệu USD, tăng 5% YoY; Canada đạt 135 triệu USD, tăng 10,3% YoY; Brazil cũng tăng 31,3% YoY, đạt 123 triệu USD.
Trong nhóm thị trường có trị giá từ 100 triệu USD trở lên, Việt Nam còn xuất khẩu thủy sản sang Đài Loan (Trung Quốc) với kim ngạch đạt 105,9 triệu USD, tăng 25,9% YoY; Nga đạt 108 triệu USD, tăng 17,4% YoY; Hà Lan ở mức 105,8 triệu USD, tăng 5,5% YoY; Đức đạt 100 triệu USD, giảm 0,2% YoY.
Tôm giữ vững vị thế mặt hàng lớn nhất
Về cơ cấu mặt hàng, theo Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), tôm tiếp tục là mặt hàng xuất khẩu lớn nhất của thủy sản Việt Nam với trị giá kim ngạch xuất khẩu 2,3 tỷ USD trong kỳ, tăng 13,6% YoY và chiếm 40,5% tổng kim ngạch.
Mức tăng trưởng của mặt hàng này có sự hỗ trợ lớn từ thị trường Trung Quốc và Hong Kong, nhất là đối với các sản phẩm tôm sú, tôm hùm, tôm đông lạnh và một số dòng sản phẩm phục vụ kênh nhà hàng, tiêu dùng cao cấp.
Trong khi đó, tôm Việt Nam tại thị trường Mỹ vẫn chứng kiến sức ép cạnh tranh gay gắt từ Ecuador, Indonesia, Ấn Độ và các nguồn cung có lợi thế về giá thành, quy mô sản xuất.... Bên cạnh đó, các rủi ro về thuế chống bán phá giá, thuế chống trợ cấp, SIMP (Chương trình giám sát thủy sản nhập khẩu), MMPA (Đạo luật Bảo vệ Động vật biển có vú) và các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc tiếp tục làm tăng chi phí tuân thủ của doanh nghiệp tại Mỹ.
Với cá tra, nửa đầu năm 2026, Việt Nam thu về 1,1 tỷ USD từ xuất khẩu mặt hàng này, tăng 12,1% so với cùng kỳ năm trước và chiếm 19,4% tỷ trọng. Cá tra Việt Nam tiếp tục có lợi thế về giá, nguồn cung lớn, khả năng chế biến linh hoạt và phù hợp với nhiều kênh tiêu thụ như bán lẻ, nhà hàng, bếp ăn công nghiệp và chế biến lại, trong khi đó người tiêu dùng tại nhiều quốc gia có xu hướng tiết kiệm chi tiêu, ưu tiên các sản phẩm có giá thành hợp lý.
Dù vậy, ngành cá tra vẫn đối mặt với thách thức về giá nguyên liệu, chi phí thức ăn, chi phí logistics và các chương trình rà soát tại thị trường Mỹ. Để duy trì đà tăng, VASEP cho rằng, doanh nghiệp cần tiếp tục mở rộng sản phẩm chế biến sâu, sản phẩm cắt khúc, tẩm ướp, đóng gói nhỏ và các dòng hàng tiện lợi có giá phù hợp.
Kim ngạch xuất khẩu cá ngừ trong kỳ giảm nhẹ 2% so với 6 tháng đầu năm 2025, còn 452 triệu USD. Thị trường cá ngừ hiện chịu tác động từ sức mua chậm, giá nguyên liệu, chi phí chế biến đồ hộp và yêu cầu ngày càng cao về khai thác bền vững.
Xuất khẩu mực, bạch tuộc 6 tháng đầu năm 2026 đạt 380,2 triệu USD, tăng 18,8% YoY. Nhóm này tiếp tục được hỗ trợ bởi nhu cầu từ các thị trường châu Á như Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan và Trung Quốc.
Đối với các mặt hàng khác, cua ghẹ và giáp xác khác xuất khẩu đạt 206,2 triệu USD, tăng 26,2% YoY; nhuyễn thể có vỏ tăng mạnh đạt 155,3 triệu USD, tăng 33,1% YoY...
Triển vọng nửa cuối năm 2026
Trong báo cáo ngành thủy sản của KB Securities (KBSV) công bố ngày 8/7, KBSV đã đưa ra những dự báo tích cực cho xuất khẩu cá tra Việt Nam trong nửa sau năm 2026. Theo đó, dự báo nguồn cung cá thịt trắng ở phân khúc cao và trung cấp như cá tuyết và cá minh thái có xu hướng giảm nhẹ, khiến giá các loài này neo cao, do đó cá tra vẫn là lựa chọn thay thế phù hợp nhờ chi phí thấp hơn so với đối thủ cạnh tranh.
Mặt khác, bối cảnh lạm phát cao và tăng trưởng kinh tế kém khả quan càng thúc đẩy xu hướng dịch chuyển tiêu dùng sang các loài cá giá rẻ như cá tra và cá rô phi.
Đối với ngành tôm, KBSV kỳ vọng thị phần của tôm Việt trên thị trường quốc tế vẫn vững chắc nhờ khả năng chế biến sâu, tạo lợi thế khác biệt so với tôm thô từ Ấn Độ và Ecuador.
Bên cạnh đó, chi phí nuôi được kỳ vọng ổn định hơn nếu xung đột tại Trung Đông hạ nhiệt, qua đó giảm áp lực giá bột cá và bột đậu nành – hai yếu tố đầu vào quan trọng của thức ăn chăn nuôi tôm. Đây sẽ là một trong những động lực hỗ trợ biên lợi nhuận của các doanh nghiệp tôm trong nửa cuối năm 2026.
Đưa ra số liệu cụ thể hơn, báo cáo của Shinhan Securities (SSV) ra ngày 11/6 cho rằng, cá tra xuất khẩu trong nửa cuối năm 2026 dự kiến tăng khoảng 5% so với cùng kỳ năm trước. Điều này phản ánh áp lực nguồn cung nguyên liệu thiếu hụt, đặt ra yêu cầu doanh nghiệp cần đẩy mạnh tỷ trọng hàng chế biến có giá trị cao, tăng cường liên kết với các hộ nuôi nhằm ổn định giá cá giống.
Phile cá tra đông lạnh hiện chiếm gần 98% cơ cấu xuất khẩu cá tra của Việt Nam và tiếp tục duy trì quy mô lớn. SSV cho rằng, tốc độ tăng trưởng của phân khúc này được dự báo chậm lại do nguồn cung đang dần mở rộng khi Ecuador và Indonesia liên tục tăng năng lực chế biến và hạ giá xuất khẩu. Điều này khiến áp lực cạnh tranh về giá bán ngày càng gay gắt, trong khi chi phí thức ăn đầu vào tăng cao, dẫn đến tình trạng bào mòn biên lợi nhuận của hộ nuôi và doanh nghiệp chế biến.
Đối với mảng cá rô phi, SSV lại đưa ra dự báo tích cực hơn với mức tăng 30% kim ngạch xuất khẩu trong nửa cuối năm 2026. Tác động chủ yếu đến từ việc phát triển các sản phẩm chế biến sâu, đáp ứng xu hướng tiêu dùng tiện lợi tại các thị trường lớn và mở rộng thị trường xuất khẩu tiềm năng.
Đồng thời, sau khi cá rô phi của Trung Quốc và Brazil bị áp thuế cao, khoảng trống thị phần tại Mỹ đang tạo điều kiện cho mặt hàng này của Việt Nam. Riêng quý 1/2026, cá rô phi từ Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ đã tăng tới 150% so với cùng kỳ năm trước.
Dù vậy, doanh nghiệp Việt Nam cũng sẽ phải đối diện với áp lực lớn từ các đối thủ có nền tảng nuôi cá rô phi bài bản từ sớm như Colombia, Indonesia hay Đài Loan (Trung Quốc).