 |
| Lễ phát động quốc gia Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam, Tháng hành động vì môi trường, sáng 4/6. |
Với thông điệp “Hành tinh đại dương: Thủy triều đang thay đổi”, chủ đề năm nay nhấn mạnh việc biến các cam kết thành hành động thực tiễn, áp dụng rộng rãi các giải pháp giảm thiểu nhựa, đặt mục tiêu ngăn chặn xu hướng gia tăng ô nhiễm, suy thoái môi trường. Giải quyết các vấn đề môi trường cấp bách, từng bước cải thiện, phục hồi chất lượng môi trường từ đất liền đến đại dương.
Phát biểu tại buổi lễ, Bộ trưởng Tài nguyên và Môi trường Đặng Quốc Khánh khẳng định, phát triển bền vững kinh tế biển là một trong những chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước, với nền tảng tăng trưởng xanh, bảo tồn đa dạng sinh học và các hệ sinh thái biển.
"Tôi kêu gọi các Bộ/ngành, cơ quan đoàn thể từ Trung ương tới địa phương, các tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp có những hành động thiết thực để giải quyết vấn đề ô nhiễm chất thải nhựa, góp phần bảo vệ môi trường, bảo vệ biển và đại dương, khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên biển và hải đảo”.
Trên tinh thần đó, Bộ trưởng Đặng Quốc Khánh đưa ra 6 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.
Một là, thống nhất trong nhận thức và hành động để ứng xử có trách nhiệm với biển và đại dương theo chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và luật pháp quốc tế, thúc đẩy hơn nữa việc phát triển cộng đồng văn minh sinh thái biển.
Hai là,thực hiện quản lý, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững biển và hải đảo. Tập trung phát triển kết cấu hạ tầng đa mục tiêu, đồng bộ, nhất là mạng lưới giao thông, đẩy nhanh việc đầu tư xây dựng tuyến đường bộ ven biển Việt Nam theo quy hoạch.
Ba là, ưu tiên đầu tư, đẩy mạnh công tác điều tra cơ bản, nghiên cứu khoa học, công nghệ, phát triển nguồn nhân lực biển chất lượng cao. Tăng cường công tác bảo vệ môi trường, đặc biệt là vùng biển ven bờ, giảm thiểu rác thải nhựa, thông qua việc tăng cường kiểm soát thu hồi, tái chế.
Bốn là, tận dụng tối đa lợi thế để phát triển các ngành du lịch và dịch vụ biển để Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn của thế giới. Khai thác đồng bộ, hiệu quả các cảng biển và dịch vụ vận tải biển, điện gió, điện mặt trời và các dạng năng lượng tái tạo khác, theo hướng khuyến khích sử dụng các loại vật liệu thân thiện với môi trường.
Năm là, tiếp tục mở rộng và tăng cường hợp tác với các quốc gia, các đối tác và tổ chức quốc tế và khu vực trên cơ sở tôn trọng chủ quyền, quyền và các lợi ích hợp pháp của các quốc gia ven biển, tuân thủ luật pháp quốc tế, UNCLOS 1982, bảo đảm an ninh và an toàn hàng hải, góp phần xây dựng môi trường hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển.
Sáu là, thực hiện tốt công tác tuyên truyền, giáo dục và nâng cao nhận thức về biển đảo của Tổ quốc, về ý thức bảo vệ tài nguyên và môi trường biển. Các cơ quan báo chí và các phương tiện truyền thông đại chúng cần tích cực tuyên truyền các nội dung liên quan đến việc hạn chế sử dụng túi nilon, rác thải nhựa cho cộng đồng.
 |
| Các đại biểu tham gia vệ sinh bờ biển Cửa Lò. |
Nhanh chóng hiện thực hóa kịch bản kinh tế biển xanh
Cũng tại buổi lễ, bà Ramla Khalidi, Trưởng đại diện thường trú của UNDP nhìn nhận, Việt Nam gắn liền với biển, 28 tỉnh ven biển là nơi sinh sống của một nửa dân số và đóng góp khoảng 60% GDP quốc gia.
Tuy nhiên, trong lịch sử, con người đã lấy đi nhiều hơn những gì cho đi ở đại dương khi khai thác quá mức tài nguyên thiên nhiên, các hoạt động kinh tế không bền vững và đặc biệt là rác thải nhựa đại dương.
Một đại dương khỏe mạnh và môi trường trong sạch sẽ là những nguồn lực quan trọng cho sự phục hồi kinh tế xanh. Theo Kịch bản kinh tế biển xanh 2022 của Bộ Tài nguyên và Môi trường phối hợp với UNDP xây dựng, GDP của các ngành kinh tế biển của Việt Nam có thể tăng hơn 1/3 vào năm 2030.
Để nhanh chóng đạt được mục tiêu này, bà Ramla Khalidi nhấn mạnh cần sử dụng bền vững biển và đại dương thông qua các nỗ lực cụ thể.
Theo Trưởng đại diện thường trú của UNDP, Việt Nam cần tăng cường nỗ lực chuyển đổi hướng tới một nền kinh tế biển bền vững; một phần thông qua việc đẩy nhanh quy hoạch không gian biển.
“Quy hoạch không gian biển là cần thiết để khai thác tiềm năng phát triển điện gió ngoài khơi rất lớn của Việt Nam. Quy hoạch khi được hiện thực hóa có thể góp phần đáp ứng các mục tiêu năng lượng đầy tham vọng trong Quy hoạch Phát triển Điện lực VIII và đạt được mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 như đã cam kết tại COP26”, bà Ramla Khalidi nói.
Bên cạnh đó,Việt Nam cần tiếp tục tăng cường khả năng chống chịu của các cộng đồng ven biển dễ bị tổn thương. Với tư cách là Chủ tịch Ủy ban Quản lý thiên tai ASEAN, Việt Nam có thể đưa ra các thành tựu của mình trong việc trồng lại rừng ngập mặn, nhà ở chống chịu bão, các hành động dự đoán và giảm thiểu rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng.
Cuối cùng, bà Ramla Khalidi cho rằng, cần thống nhất về các cam kết và hành động cần thiết có sự tham gia của tất cả các bên liên quan bao gồm Chính phủ, khu vực tư nhân, cộng đồng, hộ gia đình và mọi cá nhân.
