Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng báo cáo tại phiên họp - Ảnh: VGP

Nền kinh tế xu tiếp tục xu hướng phục hồi tích cực

Báo cáo tại Hội nghị trực tuyến với các địa phương và phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 9/2024, Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng khẳng định xu hướng phục hồi tích cực của nền kinh tế, dù vừa qua đã chịu những ảnh hưởng nặng nề của cơn bão số 3 Yagi vừa qua.

"Tình hình kinh tế - xã hội tháng 9, quý 3 và 9 tháng tiếp tục đạt được nhiều kết quả quan trọng, đáng khích lệ. Các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục phát huy tinh thần đột phá, đổi mới, sáng tạo, quyết tâm hoàn thành cao nhất các nhiệm vụ, mục tiêu và khối lượng lớn công việc, nhất là trong hoàn thiện thể chế, pháp luật, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, nhằm đạt kết quả cao nhất kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2024, củng cố các yếu tố nền tảng, tạo đà cho năm 2025 và các năm tiếp theo," Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư đánh giá.

Chỉ ra 10 điểm được của kinh tế - xã hội trong 3 quý đầu năm, đáng chú ý trong đó, theo Bộ trưởng, là tăng trưởng GDP quý 3/2024 ước đạt 7,4% so với cùng kỳ, cao hơn 0,7% so với kịch bản tại Nghị quyết số 01/NQ-CP (6,7%), tương đương với kịch bản tăng trưởng cả năm 7% như đã báo cáo tại Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6. Tính chung 9 tháng, tăng trưởng GDP đạt 6,82%. Trong đó, khu vực nông, lâm, thủy sản tăng 3,2%, công nghiệp và xây dựng tăng 8,19%, dịch vụ tăng 6,95%.

Đặc biệt, nhiều địa phương có tốc độ tăng trưởng cao, như Bắc Giang (13,89%), Thanh Hóa (12,46%), Lai Châu (11,63%), Hà Nam (10,89%)… Cùng với đó, một số địa phương bị ảnh hưởng nặng nề bởi bão số 3 vẫn giữ được đà tăng trưởng cao, như Hải Phòng (9,77%), Quảng Ninh (8,02%), Phú Thọ (9,56%), Lào Cai (7,71%), Cao Bằng (7%), Yên Bái (7,15%)…

"Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được bảo đảm; bội chi, nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài trong giới hạn cho phép. Các động lực tăng trưởng từ phía cung tiếp tục chuyển biến tích cực. Các động lực tăng trưởng từ phía cầu phục hồi tích cực hơn," Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng báo cáo.

Dẫn chứng, sản xuất công nghiệp tiếp tục phục hồi nhanh, là động lực dẫn dắt cho tăng trưởng kinh tế. Giá trị tăng thêm ngành công nghiệp chế biến, chế tạo quý 3/2024 tăng 11,4% so với cùng kỳ, cao nhất từ năm 2019 đến nay.

Trong khi đó, vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội phục hồi qua từng quý, quý 3/2024 tăng 7% so với cùng kỳ; 9 tháng tăng 6,8% so với cùng kỳ. Thu hút đầu tư tiếp tục là điểm sáng, với tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký trong 9 tháng đạt khoảng 24,8 tỷ USD, tăng 11,6% so với cùng kỳ; vốn đầu tư nước ngoài thực hiện khoảng 17,3 tỷ USD, tăng 8,9% so với cùng kỳ.

Nền kinh tế vẫn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức

Mặc dù đánh giá cao những xu hướng tích cực của nền kinh tế, nhưng Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng khẳng định, nền kinh tế vẫn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Trong đó, người đứng đầu ngành Kế hoạch và Đầu tư nhấn mạnh các động lực tăng trưởng còn nhiều khó khăn, thách thức, cần quyết liệt hơn nữa để cải thiện, tháo gỡ.

Về phía cung, cơn bão số 3 đã ảnh hưởng nặng nề đến sản xuất nông nghiệp và du lịch tại miền Bắc. Cần đẩy mạnh, tiếp tục triển khai hiệu quả, kịp thời các giải pháp hỗ trợ để sớm khôi phục hoạt động sản xuất kinh doanh, hạn chế tác động tiêu cực đến tăng trưởng quý 4/2024 và đầu năm 2025.

Về phía cầu, tốc độ phục hồi đầu tư còn chậm, nguồn lực đầu tư của khu vực Nhà nước chưa được thúc đẩy, kích hoạt một cách hiệu quả, 9 tháng chỉ tăng 4,1% so với cùng kỳ (cùng kỳ năm 2023 tăng 15,9%).

Bên cạnh đó, xuất khẩu dự báo có thể khó khăn hơn trong thời gian tới, nhất là từ đầu năm 2025 trong bối cảnh áp lực cạnh tranh từ các nước có cơ cấu sản xuất, xuất khẩu tương đồng với Việt Nam gia tăng. Do đó, thị trường trong nước cần được quan tâm, thúc đẩy, khai thác hiệu quả hơn để duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, tăng cường khả năng chống chịu với các thách thức từ bên ngoài.

"Tuy nhiên, hiện nay sức mua trong nước 9 tháng tăng thấp hơn cùng kỳ năm 2023 và giai đoạn 2015-2019; tốc độ tăng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng (nếu loại trừ yếu tố giá) chưa có nhiều chuyển biến rõ nét. Việc thực hiện mục tiêu 18 triệu lượt khách quốc tế năm 2024 còn nhiều khó khăn," Bộ trưởng nhìn nhận.

Chưa kể, thị trường bất động sản mặc dù đã có chuyển biến nhưng còn khó khăn; các vấn đề pháp lý tồn đọng của một số doanh nghiệp, dự án chưa được giải quyết dứt điểm, dẫn đến nguồn lực chưa được khai thác hiệu quả.

Phấn đấu tăng trưởng cả năm đạt và vượt 7%

Báo cáo tại hội nghị, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết, trên cơ sở kết quả quý 3/2024 và 9 tháng, với tăng trưởng GDP tương ứng là 7,4% và 6,82%, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã cập nhật kịch bản tăng trưởng năm 2024.

Theo đó, Bộ Kế hoạch và Đầu tư kiến nghị phấn đấu tăng trưởng quý 4/2024 khoảng 7,6-8%, giúp tăng trưởng cả năm đạt và vượt 7%.

Việc đưa ra kiến nghị này dựa trên 6 yếu tố, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng đề cập và chỉ rõ, là xu hướng tăng trưởng tích cực từ các khu vực kinh tế, sản xuất nông nghiệp và du lịch tại miền Bắc cần sớm khắc phục hậu quả bão số 3, phục hồi nhanh hơn; đầu tư của khu vực Nhà nước phải được thúc đẩy mạnh mẽ hơn; các điểm sáng về thu hút đầu tư nước ngoài và xuất khẩu giữ vững tốc độ tăng tích cực.

Bên cạnh đó việc thúc đẩy và khai thác hiệu quả hơn thị trường nội địa, đạt và vượt mục tiêu thu hút khách du lịch quốc tế; ban hành và triển khai hiệu quả các chính sách, quy định pháp luật mới; và sự chỉ đạo, điều hành quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, cũng như nỗ lực, quyết tâm của các bộ, ngành, địa phương, đặc biệt là hai thành phố lớn Hà Nội và TP HCM.

"Hai địa phương này mặc dù đã rất nỗ lực, quyết tâm thúc đẩy sản xuất công nghiệp, thu ngân sách nhà nước, đạt tốc độ tăng trưởng cao hơn trong quý 3/2024, nhưng cần phát huy hơn nữa vai trò đầu tàu, phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng cao hơn trong quý 4/2024 để giúp tăng trưởng cả nước vượt 7%," Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nói.

10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, trong quý 4/2024

Để đạt được mức tăng trưởng này, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng đã đề xuất 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong quý 4/2024. Trong đó, nhấn mạnh giải pháp cần sớm khắc phục hậu quả sao bão để khôi phục sản xuất - kinh doanh, tranh thủ được cơ hội từ xu hướng tiêu dùng dịp cuối năm và Tết Nguyên đán.

Tiếp tục ưu tiên nguồn lực để hoàn thiện chính sách, pháp luật, tạo môi trường thuận lợi, thông thoáng, thu hút các dự án đầu tư quy mô lớn, công nghệ cao. Tiếp tục thúc đẩy mạnh mẽ và làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống về đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư lưu ý giải pháp thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới từ kinh tế số, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh...; đẩy mạnh liên kết vùng, phát huy hiệu quả hoạt động của các hội đồng điều phối vùng.

"Tăng cường hợp tác, tổ chức đối thoại kinh tế với các đối tác chiến lược toàn diện, đối tác chiến lược, tiếp tục phát huy hiệu quả cơ chế tổ công tác làm việc với từng doanh nghiệp, nhà đầu tư để thu hút các tập đoàn đa quốc gia, nhà đầu tư chiến lược trong các lĩnh vực chip, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo…," Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh nhiệm vụ cần tập trung trong nhóm giải pháp này.

Cùng với đó, nghiên cứu các gói chính sách với quy mô đủ lớn, phù hợp, khả thi để hỗ trợ doanh nghiệp và thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới. Triển khai hiệu quả Chiến lược Phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, Chương trình Phát triển nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn. Đồng thời, tập trung nghiên cứu xây dựng, hoàn thiện Đề án Trung tâm tài chính quốc tế, khu vực; Đề án Phát triển thị trường carbon, khu thương mại tự do tại các địa phương...