Bộ Tài chính nói gì về con số nhập siêu hơn 15 tỷ USD?

Bộ Tài chính cho biết mức nhập siêu 13,8 tỷ USD trong 5 tháng đầu năm chủ yếu đến từ nhập khẩu máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ đầu tư và sản xuất.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi. Ảnh: Kiều Chinh/Mekong ASEAN.

Theo số liệu Bộ Tài chính, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa trong 5 tháng đầu năm đạt 445,12 tỷ USD, tăng 25% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu tăng 19,5%, nhập khẩu tăng 30,8%. Việt Nam nhập siêu khoảng 13,8 tỷ USD trong giai đoạn này. Cập nhật mới nhất đến ngày 7/6, nhập siêu đã nâng lên 15,36 tỷ USD.

Tại cuộc họp báo thường kỳ quý II/2026 của Bộ Tài chính, chia sẻ về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết nhập siêu, xuất siêu hay tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đều là những chỉ tiêu kinh tế vĩ mô quan trọng, cần được theo dõi và đánh giá thường xuyên.

"Không chỉ nhập siêu hay xuất siêu mà cả tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đều là những chỉ số phản ánh sức khỏe của nền kinh tế. Vì vậy, con số nhập siêu hiện nay là vấn đề cần quan tâm và Bộ Tài chính cùng các cơ quan liên quan luôn theo dõi, phân tích sát sao," Thứ trưởng nói.

Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tăng cho thấy hoạt động của nền kinh tế cũng như mức độ kết nối của Việt Nam với kinh tế thế giới đang được mở rộng. Tuy nhiên, do tốc độ tăng nhập khẩu cao hơn xuất khẩu nên đã phát sinh nhập siêu.

"Cần phân tích sâu cơ cấu hàng hóa nhập khẩu để đánh giá đúng bản chất của chỉ số này. Trong đó, kim ngạch nhập khẩu xăng dầu tăng mạnh do nhu cầu của nền kinh tế gia tăng, dẫn tới mức nhập siêu trên 7 tỷ USD đối với mặt hàng này," Thứ trưởng cho biết và nói thêm, các mặt hàng linh kiện, nguyên vật liệu cùng máy móc, thiết bị cũng ghi nhận mức nhập siêu đáng kể. Đây đều là những mặt hàng phục vụ cho đầu tư, mở rộng sản xuất và chuẩn bị cho hoạt động sản xuất trong thời gian tới.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, khi xem xét tổng thể quy mô xuất nhập khẩu, tác động của việc nhập khẩu xăng dầu cũng như cơ cấu hàng hóa nhập khẩu hiện nay, có thể thấy doanh nghiệp đang tranh thủ các điều kiện thuận lợi của thị trường để nhập nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất.

Thứ trưởng kỳ vọng nếu các điều kiện thương mại thuận lợi hơn, đặc biệt là các thỏa thuận liên quan đến thuế và thương mại với Hoa Kỳ cùng các đối tác khác được ký kết, doanh nghiệp sẽ có thêm điều kiện để sử dụng hiệu quả lượng hàng hóa nhập khẩu này cho sản xuất và xuất khẩu.

"Chúng ta có cơ sở để tin tưởng kim ngạch xuất khẩu của nền kinh tế trong những tháng cuối năm 2026 sẽ tăng trưởng mạnh hơn, góp phần mở rộng quy mô xuất nhập khẩu, từng bước cân bằng cán cân thương mại và hướng tới xuất siêu," Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh.