Ảnh minh hoạ: Thu Thảo/Mekong ASEAN.

Nghị quyết có hiệu lực thi hành từ ngày 27/3/2026. Theo nội dung Nghị quyết, Chính phủ triển khai thực hiện chi tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu từ nguồn tăng thu ngân sách Trung ương năm 2025 theo đề nghị của Bộ Tài chính. Bộ Tài chính chịu trách nhiệm về các nội dung, số liệu báo cáo, đề xuất, đảm bảo theo đúng quy định.

Nghị quyết nêu rõ, việc trích lập và sử dụng nguồn quỹ này phải tuân thủ tuyệt đối nguyên tắc công khai, minh bạch, hướng tới mục tiêu hạn chế tối đa các cú sốc tăng giá bất thường trên thị trường nội địa.

Chính phủ giao Bộ Công Thương chủ động xây dựng các kịch bản điều hành giá, quyết định phương án trích lập và chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu tùy thuộc vào từng cấp độ biến động của thị trường.

Đặc biệt, cơ quan này được yêu cầu phải tính toán kỹ lưỡng thời gian sử dụng và thời điểm trích lập Quỹ Bình ổn giá xăng dầu để thu hồi khoản tạm ứng hoàn trả ngân sách Nhà nước theo quy định, ngay khi giá thế giới hạ nhiệt và thị trường đi vào ổn định. Kỷ luật hoàn trả cũng được thiết lập rõ ràng với thời hạn tối đa là 12 tháng, tính từ ngày Bộ Công Thương ban hành quyết định triển khai việc trích lập Quỹ để hoàn trả ngân sách Nhà nước.

Trong kịch bản xấu nhất, nếu xung đột địa chính trị tại khu vực Trung Đông tiếp tục leo thang, đẩy giá năng lượng lên cao và làm cạn kiệt nguồn quỹ tạm ứng, Bộ Công Thương có trách nhiệm đánh giá tình hình và kịp thời đề xuất cấp có thẩm quyền tiếp tục bổ sung ngân sách để giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.

Để đảm bảo tính đồng bộ, sự phối hợp liên ngành được quy định hết sức chặt chẽ. Bộ Tài chính chịu trách nhiệm giám sát toàn diện, bảo đảm nguồn vốn được sử dụng đúng mục đích, không để xảy ra tiêu cực, tham nhũng hay trục lợi chính sách, đồng thời có nhiệm vụ báo cáo kết quả thực hiện lên Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội.

Song song đó, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đóng vai trò điều tiết vĩ mô thông qua các biện pháp ổn định tỷ giá, đồng thời chỉ đạo hệ thống ngân hàng thương mại xem xét ưu tiên cấp tín dụng và vốn ngắn hạn, giúp các doanh nghiệp đầu mối khơi thông nguồn lực tài chính để duy trì nguồn cung xăng dầu.

UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được giao nhiệm vụ siết chặt khâu kiểm tra hệ thống phân phối trên địa bàn, kiên quyết xử lý các vi phạm về niêm yết giá, đồng thời chủ động dùng ngân sách địa phương để hỗ trợ các vùng đặc biệt khó khăn.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu, từ thương nhân đầu mối đến đơn vị bán lẻ, Chính phủ yêu cầu phải chấp hành nghiêm quy định bình ổn giá, bảo đảm tổng nguồn hàng tối thiểu và duy trì dự trữ lưu thông liên tục trong mọi tình huống. Các doanh nghiệp cũng phải minh bạch hóa thông tin về giá bán lẻ cùng việc trích, chi Quỹ Bình ổn giá xăng dầu trên hệ thống điện tử, đồng thời mang trách nhiệm hoàn trả số kinh phí được ngân sách Nhà nước tạm ứng theo đúng thời hạn quy định.

Cùng ngày 27/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký Quyết định số 483, chính thức bổ sung 8.000 tỷ đồng vào dự toán chi ngân sách Nhà nước năm 2026 thuộc hạng mục chi khác ngân sách.

Nguồn vốn này được trích từ phần tăng thu ngân sách Trung ương năm 2025, phân bổ cho Bộ Công Thương nhằm mục đích tạm ứng cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu theo đúng đề nghị của Bộ Tài chính.

Nhằm bảo đảm kỷ cương tài chính, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính và Bộ Công Thương chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của các số liệu báo cáo cũng như các đề xuất, kiến nghị. Hai cơ quan này phải phối hợp tổ chức kiểm tra, giám sát chặt chẽ và xử lý nghiêm minh theo thẩm quyền, không để xảy ra tình trạng tiêu cực, tham nhũng, lãng phí hay hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi cá nhân và tập thể.

Về khâu thực thi, Bộ Công Thương được giao trọng trách trực tiếp triển khai tạm ứng ngân sách, đồng thời quản lý, hướng dẫn và theo dõi sát sao quá trình chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Toàn bộ hoạt động này, bao gồm cả việc sử dụng nguồn vốn do ngân sách Nhà nước ứng trước, phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định tại Điều 15 và điểm c khoản 1 Điều 20 của Luật Giá, cùng khoản 5 Điều 5 Nghị định số 85 do Chính phủ ban hành ngày 10/7/2024.