Ngày 28/9, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 1855 phê duyệt Điều chỉnh quy hoạch chung Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn đến năm 2045.

Theo quyết định phê duyệt, quy mô lập quy hoạch Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn có diện tích rộng 39.400 ha. Phạm vi, ranh giới bao gồm các phường: Đông Kinh, Tam Thanh, Lương Văn Tri, xã Đồng Đăng; một phần phường Kỳ Lừa (không bao gồm xã Gia Cát cũ) và một phần các xã Cao Lộc (xã Thạch Đạn cũ); Hoàng Văn Thụ (xã Tân Thanh và Tân Mỹ cũ); Khánh Khê (xã Bình Trung và một phần xã Khánh Khê cũ), Chiến Thắng (một phần xã Vân An cũ).

Về tính chất và chức năng, Khu kinh tế cửa khẩu Đồng Đăng - Lạng Sơn được định vị là khu kinh tế tổng hợp, trung tâm thương mại, công nghiệp, dịch vụ du lịch và hậu cần logistics tầm cỡ quốc gia, quốc tế. Đây là đầu mối hạ tầng giao thông trọng điểm, đóng vai trò "cầu nối" chiến lược giúp kết nối trực tiếp Việt Nam và các nước khối ASEAN với thị trường quy mô lớn Trung Quốc. Sự vươn mình của khu kinh tế này được kỳ vọng sẽ tạo ra động lực bứt phá mạnh mẽ cho toàn tỉnh Lạng Sơn cũng như vùng trung du và miền núi phía Bắc.

Để hiện thực hóa sứ mệnh trên, mục tiêu cốt lõi của việc điều chỉnh quy hoạch là phân bổ lại không gian phát triển hợp lý, tối ưu hóa hiệu quả sử dụng đất và khai thác triệt để tiềm năng giao thương. Hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội sẽ được đầu tư đồng bộ, hiện đại nhằm kiến tạo một không gian đô thị biên giới văn minh, tiên tiến và thích ứng linh hoạt với biến đổi khí hậu.

Đồng thời, quá trình đô thị hóa phải đi đôi với việc bảo vệ, tôn tạo các giá trị cảnh quan thiên nhiên để tạo lập bản sắc đặc trưng và đảm bảo môi trường sinh thái bền vững.

Bên cạnh bài toán kinh tế, định hướng quy hoạch lần này được thiết kế bám sát chiến lược quy hoạch cấp quốc gia và vùng. Chính phủ quán triệt nguyên tắc mọi hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, thương mại, dịch vụ tại Khu kinh tế Đồng Đăng - Lạng Sơn phải luôn gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ tăng cường đối ngoại, củng cố vững chắc quốc phòng, an ninh và bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia.

Về các chỉ tiêu phát triển, quy mô dân số của toàn khu kinh tế dự kiến đạt khoảng 240.000 người vào năm 2035 và tăng lên ngưỡng 300.000 người vào năm 2045. Quỹ đất dành cho xây dựng cũng được mở rộng tương ứng, dự kiến bứt phá lên mức tối đa 13.700 ha trong tầm nhìn đến năm 2045, tạo dư địa dồi dào để thu hút các đại bàng công nghiệp, thương mại và dịch vụ.

Điểm nhấn quan trọng trong quy hoạch là việc tái cấu trúc không gian phát triển của Khu kinh tế thành ba phân vùng trọng điểm, bám dọc theo hành lang Quốc lộ 1, Quốc lộ 4A cùng các mạng lưới đường bộ, đường sắt cốt lõi.

Trong đó, phân vùng phía Bắc với quy mô hơn 19.100 ha (lấy Đồng Đăng làm hạt nhân) được định hình là vùng động lực kinh tế cửa khẩu và đô thị. Khu vực này sẽ tập trung thu hút đầu tư để phát triển hệ thống cửa khẩu thông minh, trung tâm trung chuyển hàng hóa, khu chế xuất, cảng cạn và thương mại biên giới.

Đóng vai trò cực tăng trưởng lõi là phân vùng đô thị trung tâm Lạng Sơn với diện tích gần 12.800 ha. Khu vực này sẽ phát triển theo mô hình đô thị dịch vụ đa ngành, đảm nhận vai trò trung tâm hành chính, chính trị, y tế, giáo dục của toàn tỉnh, đồng thời là hậu phương cung cấp các dịch vụ hỗ trợ logistics đắc lực cho khu kinh tế.

Ở cửa ngõ phía Nam, phân vùng thứ ba rộng khoảng 7.500 ha được quy hoạch trở thành trung tâm phát triển du lịch sinh thái, dịch vụ và công nghiệp. Điểm đột phá của phân vùng này là việc tập trung phát triển hệ thống kho tàng, bến bãi đóng vai trò đầu mối trung chuyển cấp quốc gia, sẵn sàng quỹ đất và hạ tầng hiện đại để đáp ứng đủ điều kiện hình thành một khu thương mại tự do trong tương lai.