Phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, ngày 16/5/2025, Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị số 46-CT/TW về lãnh đạo cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. So với khóa trước, lần này Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị sớm hơn 1 tháng, tạo cơ sở để chuẩn bị các điều kiện cho cuộc bầu cử.

Đây là cơ sở cần thiết, quan trọng để kỳ họp thứ 9 vừa qua, Quốc hội tiến hành thành lập Hội đồng Bầu cử quốc gia; đồng thời bầu Chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia, phê chuẩn danh sách các Phó Chủ tịch, các Ủy viên Hội đồng Bầu cử quốc gia.

Cũng tại kỳ họp thứ 9 này, Quốc hội đã thông qua các luật: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng Nhân dân; Luật Tổ chức Quốc hội (sửa đổi); Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi).

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Chủ tịch Hội đồng Bầu cử quốc gia chỉ trì phiên họp. Ảnh: Quốc hội

Chủ tịch Quốc hội cho biết, để triển khai thực hiện nhiệm vụ, chuẩn bị cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, theo quy định mới của các luật vừa được Quốc hội thông qua, Hội đồng Bầu cử Quốc gia tiến hành phiên họp thứ nhất để chính thức cho ý kiến công tác chuẩn bị cho cuộc bầu cử diễn ra ngày 15/3/2026.

"Đây là một sự kiện chính trị quan trọng của đất nước, thể hiện quyền làm chủ của nhân dân, nhằm lựa chọn những đại biểu ưu tú đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân trong nhiệm kỳ Quốc hội và Hội đồng Nhân dân khóa mới," Chủ tịch Quốc hội nói.

Tại phiên họp, Hội đồng Bầu cử Quốc gia đã thảo luận, cho ý kiến vào Tờ trình về việc ban hành: Nghị quyết phân công thành viên Hội đồng Bầu cử quốc gia; Quy chế làm việc của Hội đồng Bầu cử Quốc gia; Nghị quyết thành lập các Tiểu ban của Hội đồng Bầu cử quốc gia; Tờ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc ban hành Nghị quyết về bộ máy giúp việc Hội đồng Bầu cử Quốc gia; Dự kiến chương trình các phiên họp Hội đồng Bầu cử Quốc gia; Dự kiến phân công các cơ quan xây dựng và ban hành các văn bản phục vụ công tác bầu cử.

Với 100% đại biểu có mặt tán thành, Hội đồng Bầu cử quốc gia đã biểu quyết thông qua về mặt nguyên tắc các dự thảo trên.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu. Ảnh: Quốc hội

Dân chủ, kỷ cương, công khai, minh bạch và tuân thủ pháp luật trong công tác bầu cử

Phát biểu kết luận phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị, việc phân công thành viên cần tiếp tục rà soát, hoàn thiện, rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, gắn với trách nhiệm của cơ quan, tổ chức có liên quan ở địa phương. Sau phiên họp, Thường trực Hội đồng Bầu cử quốc gia sẽ có văn bản chính thức gửi các ban, bộ, ngành để cử nhân sự tham gia các Tiểu ban.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu rà soát kỹ lưỡng các văn bản để bảo đảm sự khoa học, linh hoạt, cập nhật sự thay đổi về điều kiện, bối cảnh là sắp xếp tổ chức bộ máy ở Trung ương, kết thúc hoạt động của cấp huyện, sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh và cấp xã; bảo đảm chất lượng đại biểu khóa này phải cao hơn khóa trước.

Nêu rõ đây là phiên họp đầu tiên để định hướng toàn diện, xuyên suốt cho quá trình chỉ đạo công tác tổ chức cuộc bầu cử Quốc hội và Hội đồng Nhân dân các cấp, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, mọi hoạt động của Hội đồng đều phải hướng đến sự bảo đảm tuyệt đối các nguyên tắc dân chủ, kỷ cương, công khai, minh bạch và tuân thủ pháp luật trong công tác bầu cử.

Đồng thời, chuẩn bị đầy đủ nguồn nhân lực, vật lực, kinh phí và cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan liên quan. Công tác bầu cử có phạm vi cả nước, khối lượng công việc rất lớn, thời gian ngắn, do đó phải được chuẩn bị chu đáo về mọi mặt.

Bên cạnh đó, phải thiết lập cơ chế phối hợp nhịp nhàng, hiệu quả giữa Hội đồng Bầu cử quốc gia với Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các bộ, ngành, chính quyền địa phương các cấp.

Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu nâng cao vai trò giám sát của nhân dân, của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đối với công tác bầu cử một cách thực chất, hiệu quả. Tăng cường công tác truyền thông, tuyên truyền trước, trong và sau cuộc bầu cử nhằm nâng cao nhận thức của người dân về quyền và nghĩa vụ công dân trong bầu cử; đẩy mạnh tuyên truyền cả trong và ngoài nước.

Các cơ quan chức năng cần chủ động đấu tranh, phản bác những thông tin xấu độc, xuyên tạc về cuộc bầu cử, bảo vệ môi trường thông tin trong sạch; tạo nên nhận thức thống nhất và đồng thuận xã hội.

“Cốt lõi của công tác bầu cử vẫn là thực hiện công tác nhân sự một cách chặt chẽ, khách quan, đúng tiêu chuẩn, bảo đảm cơ cấu, tỷ lệ đại diện hợp lý. Công tác nhân sự khi được tiến hành chặt chẽ, khách quan, làm đúng ngay từ đầu sẽ hạn chế đơn từ khiếu nại, sẽ góp phần quyết định chất lượng ĐBQH khóa mới”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Chủ tịch Quốc hội lưu ý công tác nhân sự phải thực hiện đúng quy trình, chặt chẽ, khách quan, đúng tiêu chuẩn, bảo đảm cơ cấu, tỷ lệ đại diện hợp lý. Công tác nhân sự khi được tiến hành chặt chẽ, khách quan sẽ góp phần vào thành công cuộc bầu cử.

Cùng với đó, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong tất cả các khâu của công tác bầu cử, quan tâm đến chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để bảo đảm sự thông suốt từ Trung ương đến 34 tỉnh, thành phố và 3.321 xã, phường, đặc khu trên cả nước.

Khẳng định công tác bầu cử được Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Tổng Bí thư Tô Lâm rất quan tâm chỉ đạo, Chủ tịch Quốc hội tin tưởng, các thành viên Hội đồng Bầu cử quốc gia sẽ phát huy vai trò, trách nhiệm của mình cũng như cơ quan, đơn vị mình, đóng góp vào thành công chung của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.