 |
| Ông Nguyễn Thanh Tùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank). Ảnh: VGP |
Tại hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp ngày 18/7, ông Nguyễn Thanh Tùng, Chủ tịch HĐQT Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cho biết dưới góc độ của một ngân hàng thương mại, hiện có một số khó khăn, vướng mắc cần được quan tâm.
Thứ nhất là khó khăn liên quan đến việc bố trí đủ nguồn vốn để cung ứng tín dụng ra thị trường. Thứ hai là vấn đề bất cân đối về nguồn vốn. Thứ ba là chi phí vốn dự kiến tăng trong thời gian tới. Thứ tư là các vấn đề liên quan đến nguồn cung ngoại tệ và tỷ giá. Thứ năm là những nội dung liên quan đến chính sách tài sản bảo đảm, cũng như việc vay vốn của các địa phương có quy hoạch, làm ảnh hưởng đến tài sản bảo đảm của các ngân hàng.
Dưới góc độ nền kinh tế, để đạt được tăng trưởng GDP 10% thì tỷ lệ đầu tư cần đạt là 40% GDP. Tuy nhiên, tỷ lệ tiết kiệm bình quân trong nước chúng ta chỉ đạt con số 36,5% (theo tính toán độc lập của nhóm kinh tế vĩ mô Vietcombank). Nếu loại trừ phần kinh tế phi chính thức thì việc tiết kiệm trong nước còn thiếu hơn rất nhiều.
Vietcombank tuân thủ tuyệt đối theo chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về mặt bằng lãi suất huy động vốn. Do vậy, nguồn vốn Vietcombank đang huy động bị thiếu so với nhu cầu để tăng trưởng tín dụng.
Tuy nhiên, LDR (tỉ lệ dư nợ tín dụng trên vốn huy động) Ngân hàng Nhà nước cho phép là 80%, Vietcombank hiện nay chỉ ở khoảng dưới 70%, rất an toàn, kiểm soát LDR rất tốt. Vietcombank cam kết trong mọi tình huống đều đảm bảo thanh khoản cho ngân hàng và cho thị trường. Thời gian vừa qua, Vietcombank vẫn bảo đảm cung ứng đủ tiền ra thị trường để hỗ trợ cho thanh khoản.
Từ phân tích nêu trên, lãnh đạo Vietcombank cho rằng tích lũy trong nước sẽ không đủ. Vấn đề cốt lõi là bây giờ các ngân hàng sẽ không dư dả vốn để cung ứng cho tín dụng, đặc biệt là nhu cầu cho rất nhiều dự án lớn trong thời gian tới. Do vậy, giải pháp tất yếu là phải huy động nguồn vốn từ bên ngoài.
Về giải pháp đối với nguồn vốn, ngân hàng đề xuất cho phép trong thời gian tới Bộ Tài chính có thể phát hành trái phiếu quốc tế. Với uy tín của Việt Nam hiện nay, trái phiếu quốc tế sẽ được lãi suất tốt, thay vì để các doanh nghiệp tự đi huy động như hiện nay.
"Chúng tôi rất mong trong thời gian tới thị trường vốn, đặc biệt là thị trường trái phiếu doanh nghiệp, sẽ được phát triển mạnh mẽ hơn. Hiện quy mô trái phiếu doanh nghiệp chỉ khoảng 10% GDP, thấp hơn rất nhiều so với các nước trong khu vực như Thái Lan, Malaysia hay Trung Quốc," Chủ tịch HĐQT Vietcombank chia sẻ.
Để giải quyết vấn đề này, theo ông Tùng, ngành ngân hàng cũng có thể tham gia hỗ trợ thông qua chính sách liên quan đến nhận tài sản bảo đảm của các đơn vị phát hành. Rất nhiều trái phiếu doanh nghiệp phát hành hiện nay khiến nhà đầu tư chưa yên tâm về tài sản bảo đảm (ví dụ bất động sản hay tài sản hình thành từ vốn vay). Chỉ có các tổ chức tín dụng mới có thể nhận được các tài sản này. Nếu đồng bộ cả ngành ngân hàng và tài chính thì sẽ tạo động lực cho trái phiếu doanh nghiệp phát triển.
Đề xuất thêm cơ chế để chia sẻ gánh nặng vốn trung dài hạn
 |
| Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn phát biểu tại hội nghị. Ảnh: VGP |
Trao đổi về kiến nghị của Vietcombank liên quan đến chi phí đối với hoạt động cho vay hoặc bảo lãnh, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn cho biết các ngân hàng trong nước cũng phải huy động vốn từ nước ngoài, do đó chi phí vốn sẽ gia tăng. Theo Thống đốc, trong trường hợp cần có các cơ chế, chính sách đặc thù, doanh nghiệp Việt Nam có thể trực tiếp làm việc với nhau để xây dựng cơ chế phù hợp, còn Ngân hàng Nhà nước sẽ tham gia trong quá trình này để xem xét.
Đề cập đến các kiến nghị của Vietcombank, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết những vấn đề ngân hàng này nêu ra phản ánh bối cảnh điều hành chính sách lãi suất trong thời gian qua gặp nhiều áp lực, khi nhu cầu vốn của nền kinh tế ở mức cao trong khi khả năng huy động vốn còn hạn chế.
Theo Thống đốc, việc tập trung thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và mở rộng tín dụng khiến nhu cầu vốn gia tăng. Khi nguồn vốn thiếu hụt, lãi suất huy động sẽ tăng, kéo theo lãi suất cho vay tăng và tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Vì vậy, trong thời gian qua, Ngân hàng Nhà nước đã nỗ lực giảm áp lực lên mặt bằng lãi suất, đồng thời các ngân hàng cũng thống nhất không cạnh tranh huy động vốn lẫn nhau nhằm duy trì lãi suất đầu ra ở mức hợp lý.
Đối với việc huy động vốn từ nước ngoài, Thống đốc cho biết Ngân hàng Nhà nước đang nghiên cứu, tính toán và sẽ có sự vào cuộc trong thời gian tới. Bộ Tài chính cũng sẽ căn cứ vào nhu cầu vốn của nền kinh tế để phối hợp với Ngân hàng Nhà nước cân đối và triển khai nội dung này.
Liên quan đến cho vay ngoại tệ, Thống đốc Phạm Đức Ấn cho biết Ngân hàng Nhà nước đang nghiên cứu áp dụng đối với một số nhóm đối tượng. Theo đó, trường hợp doanh nghiệp nhập khẩu để phục vụ đầu tư có thể được xem xét cho vay bằng ngoại tệ. Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước cũng đang nghiên cứu khả năng mở rộng đối tượng áp dụng trong thời gian tới.
Đề cập đến nguồn vốn của hệ thống ngân hàng, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết hiện khoảng 80% nguồn vốn huy động là ngắn hạn, trong khi nguồn vốn trung và dài hạn chỉ chiếm khoảng 20%. Theo Thống đốc, cơ cấu nguồn vốn của các ngân hàng hiện chủ yếu phục vụ cho vay ngắn hạn, trong khi nhu cầu vay vốn trung và dài hạn của doanh nghiệp đang ở mức rất lớn.
Thống đốc chia sẻ, trong quá trình điều hành, mỗi tổ chức tín dụng phải có trách nhiệm kiểm soát an toàn hoạt động của chính mình, vừa hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, vừa bảo đảm an toàn cho toàn hệ thống.
Liên quan đến chính sách nhận tài sản bảo đảm để doanh nghiệp phát hành trái phiếu ra công chúng hoặc trái phiếu riêng lẻ, Thống đốc cho biết Ngân hàng Nhà nước đã báo cáo Chính phủ và dự kiến sẽ đưa nội dung này vào một điều của Luật sửa đổi, bổ sung Luật Các tổ chức tín dụng.
Các ngân hàng thương mại sẽ được trao quyền lựa chọn thực hiện dịch vụ quản lý tài sản phục vụ hoạt động phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Thống đốc kỳ vọng đây sẽ là một kênh hỗ trợ phát triển thị trường vốn, qua đó chia sẻ bớt nhu cầu vốn trung và dài hạn của doanh nghiệp.
