Tiếp tục chương trình kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, ngày 21/8, buổi sáng, Quốc hội họp phiên toàn thể tại Hội trường, thảo luận về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024.

Buổi chiều, Quốc hội tiếp tục họp phiên toàn thể tại Hội trường, thảo luận về định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023.

Trước đó, ngày 19/8, thừa ủy quyền của Thủ tướng, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng đã trình bày trước Quốc hội tờ trình tóm tắt định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024.

Theo tờ trình tóm tắt của Chính phủ, sự thay đổi lần này hướng tới 3 mục tiêu lớn: thể chế hóa kịp thời đường lối của Đảng; giải quyết triệt để các vướng mắc cấp bách để khơi thông nguồn lực đất đai phục vụ tăng trưởng "hai con số"; đồng thời xây dựng mô hình quản lý đất đai hiện đại, tinh gọn, hiệu lực thông qua cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Theo Tờ trình, định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 tập trung vào 7 nhóm chính sách lớn.

Nhóm chính sách thứ nhất là đổi mới công tác quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất theo hướng kết hợp phân bổ chỉ tiêu sử dụng đất với tổ chức không gian phát triển, phân vùng sử dụng đất và khoanh định các khu vực cần bảo vệ; xác định chức năng sử dụng đất của từng khu vực. Hệ thống quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất được định hướng tinh gọn, giảm số lượng, tiến tới xây dựng một quy hoạch thống nhất trong phạm vi một đơn vị hành chính.

Nhóm chính sách thứ hai là hoàn thiện cơ chế giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất theo hướng công khai, minh bạch, cạnh tranh; lựa chọn nhà đầu tư có đủ năng lực, sử dụng đất hiệu quả. Đồng thời, quy định rõ các trường hợp đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất.

Nhóm chính sách thứ ba là hoàn thiện cơ chế thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo hướng quy định rõ hơn tiêu chí, phạm vi thu hồi đất; bổ sung quy định về thu hồi đất, phát triển quỹ đất vùng phụ cận và các công trình kết cấu hạ tầng. Định hướng sửa đổi là chuyển từ tư duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang “tái thiết cuộc sống cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất”.

Nhóm chính sách thứ tư là đổi mới cơ chế tài chính đất đai và giá đất theo hướng Nhà nước quyết định giá đất dựa trên dữ liệu và phương pháp khoa học, bảo đảm công khai, minh bạch; đồng thời kết nối liên thông dữ liệu đất đai với các dữ liệu chuyên ngành có liên quan. Mục tiêu là hạn chế tình trạng thao túng giá, hình thành “giá ảo” và điều tiết hợp lý giá trị tăng thêm từ đất.

Nhóm chính sách thứ năm là hoàn thiện quy định về quyền, nghĩa vụ của người sử dụng đất và chế độ sử dụng đất theo hướng khơi thông nguồn lực đất đai, mở rộng cơ chế sử dụng đất kết hợp đa mục đích đi đôi với cơ chế quản lý, kiểm soát.

Dự thảo đồng thời hoàn thiện quy định về công trình trên không, công trình ngầm, đất hình thành từ hoạt động lấn biển; thúc đẩy tập trung, tích tụ đất đai.

Nhóm chính sách thứ sáu tập trung đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số và phân cấp, phân quyền trong quản lý đất đai; hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai quốc gia, xử lý các tồn tại lịch sử trong cấp giấy chứng nhận.

Cùng với đó là đơn giản hóa trình tự, thủ tục hành chính phù hợp với tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, gắn với nâng cao trách nhiệm của địa phương và tăng cường kiểm tra, giám sát của Trung ương.

Nhóm chính sách thứ bảy là đổi mới, tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo; khắc phục tình trạng đất không được đưa vào sử dụng, đất hoang hóa, ô nhiễm và suy thoái.