Sáng 19/8, Trung tâm Xúc tiến thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Hà Bắc (Trung Quốc) tổ chức "Chương trình Xúc tiến hợp tác nông nghiệp tỉnh Hà Bắc (Trung Quốc) và Việt Nam năm 2026", với sự tham gia của các cơ quan xúc tiến thương mại và nhiều doanh nghiệp nông nghiệp, thực phẩm của địa phương. Chương trình tập trung giới thiệu tiềm năng, sản phẩm và tìm kiếm cơ hội hợp tác với doanh nghiệp Việt Nam.

Nhiều dư địa mở rộng giao thương nông sản

Phát biểu khai mạc sự kiện, Bà Lý Đan, Trưởng phòng Hợp tác Quốc tế, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Hà Bắc (Trung Quốc), cho biết tỉnh Hà Bắc có diện tích 188.800 km2, dân số 73,78 triệu người và 6 triệu ha đất canh tác. Tỉnh đang tập trung phát triển 6 ngành chủ lực gồm lương thực - dầu thực vật, rau củ, cây ăn quả, dược liệu, sữa và chăn nuôi gia súc, gia cầm. Năm 2025, giá trị gia tăng khu vực nông - lâm - ngư nghiệp của Hà Bắc đạt 451,45 tỷ nhân dân tệ, chiếm 9,2% GRDP toàn tỉnh. Sản lượng rau củ đạt hơn 58 triệu tấn, trái cây đạt 12,544 triệu tấn.

Hà Bắc cũng có thế mạnh nổi bật về quả lê, với diện tích, sản lượng và xuất khẩu đều đứng đầu Trung Quốc. Trung bình cứ 5 quả lê tiêu thụ tại Trung Quốc có một quả đến từ Hà Bắc; trên thế giới, cứ 7 quả lê có một quả có nguồn gốc từ tỉnh này. Hà Bắc còn là vùng sản xuất quan trọng về hạt dẻ, hắc mai biển, nho và một số sản phẩm chế biến nông nghiệp. Năm 2025, xuất khẩu nông sản của tỉnh đạt 2,57 tỷ USD, tới 174 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Theo đại diện của địa phương này, Việt Nam và tỉnh Hà Bắc có sự bổ trợ rõ nét về sản phẩm. Đặc biệt, tuyến tàu hàng ASEAN kết nối Kê Trạch, Hàm Đan với Hà Nội, khai trương ngày 5/3/2025, thực hiện vận chuyển hai chiều và rút ngắn thời gian từ 12 - 15 ngày xuống còn 5 - 7 ngày, tạo thêm thuận lợi cho thương mại nông sản.

Ông Nguyễn Minh Tiến, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam), đánh giá Hà Bắc và Việt Nam có nhiều dư địa để mở rộng hợp tác thương mại nông sản.

Theo ông Tiến, một lợi thế đáng chú ý là kết nối logistics đường sắt giữa Hà Bắc và Hà Nội. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí, nâng cao khả năng bảo quản và tăng tính ổn định của chuỗi cung ứng nông sản.

Từ phía Việt Nam, nền nông nghiệp nhiệt đới với nhiều sản phẩm rau quả có lợi thế cạnh tranh trên thị trường quốc tế là cơ sở để thúc đẩy hợp tác hai chiều. Để hoạt động kết nối đạt hiệu quả, ông Nguyễn Minh Tiến đề nghị doanh nghiệp hai bên tập trung làm rõ nhu cầu thị trường, tiêu chuẩn chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bao bì, giá cả; đồng thời trao đổi về thủ tục xuất nhập khẩu, kiểm dịch, thanh toán, bảo quản và vận chuyển.

Bên cạnh thương mại hàng hóa, hai bên được khuyến khích mở rộng hợp tác chế biến sâu, chuyển giao công nghệ, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp và phát triển sản phẩm có giá trị gia tăng cao.

Còn nhiều dư địa mở rộng thương mại rau quả

Ông Hoàng Văn Dự, Phó giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại Nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam) cho hay, nông nghiệp Việt Nam đang chuyển mạnh từ tư duy “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”, chú trọng nâng cao giá trị gia tăng, phát triển chuỗi cung ứng sạch, ứng dụng công nghệ và thúc đẩy chuyển đổi xanh. Năm 2025, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam đạt kỷ lục 70,09 tỷ USD. Trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch đạt 42,8 tỷ USD, tăng 7,5% so với cùng kỳ.

Trung Quốc tiếp tục là thị trường quan trọng của nông sản Việt Nam, đặc biệt với các loại trái cây nhiệt đới như sầu riêng, thanh long, mít, xoài. Tuy nhiên, ông Dự chỉ rõ thương mại rau quả hai chiều vẫn đối mặt với những thách thức như hạ tầng logistics chưa đồng bộ, chi phí chuỗi lạnh cao, yêu cầu ngày càng khắt khe về kiểm dịch, mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. Bên cạnh đó, thông tin về thị trường, nhu cầu và hệ thống phân phối giữa hai bên còn hạn chế.

Để khai thác hiệu quả dư địa thị trường, ông Hoàng Văn Dự đề xuất tăng công suất tuyến đường sắt Hà Bắc - Hà Nội, phát triển kho lạnh, thúc đẩy cơ chế ưu tiên thông quan đối với nông sản; đồng thời chuẩn hóa chất lượng từ vùng sản xuất, tăng cường truy xuất nguồn gốc và chia sẻ thông tin thị trường.

Theo ông, việc thúc đẩy các hợp đồng kinh tế dài hạn, chính ngạch giữa doanh nghiệp, hợp tác xã hai nước sẽ góp phần giảm rủi ro thương mại, hạn chế trung gian và hình thành chuỗi cung ứng rau quả ổn định, xanh và bền vững.

Tại sự kiện, các doanh nghiệp Hà Bắc tham gia chương trình hoạt động trong nhiều lĩnh vực như chiết xuất hoạt chất thực vật, chế biến nông sản, thực phẩm, rau củ quả và phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng. Trong đó, CTCP Tập đoàn Công nghệ Sinh học Chenguang là doanh nghiệp công nghệ cao chuyên chiết xuất, phân tách, tinh chế và ứng dụng các hoạt chất từ thực vật.

CTCP Thực phẩm Handan Flower chuyên nghiên cứu, sản xuất và kinh doanh các loại trái cây sấy, hiện xuất khẩu sản phẩm tới hơn 30 quốc gia và vùng lãnh thổ. Công ty TNHH Nông sản Xionghan Hà Bắc phát triển chuỗi sản xuất khép kín đối với lê tươi, sở hữu hơn 1.000 ha vùng trồng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, công suất chế biến hơn 40.000 tấn mỗi năm và sản phẩm được cung cấp trực tiếp cho Costco, Walmart.

Các doanh nghiệp Hà Bắc cũng mang đến những thế mạnh khác trong lĩnh vực rau củ, chế biến sâu và kinh tế tuần hoàn. Hợp tác xã chuyên nghiệp rau củ Tiểu Giang Tần Hoàng Đảo có hơn 1.800 mu vùng trồng, hệ thống sơ chế, đóng gói và kho lạnh tiêu chuẩn cao, với năng lực chế biến, phân phối hơn 30.000 tấn mỗi năm.

Bên cạnh đó, Công ty TNHH Công nghệ Nông nghiệp Hefeng Tần Hoàng Đảo tập trung chế biến sâu phụ phẩm nông nghiệp, sản xuất nguyên liệu dược phẩm sinh học và thực phẩm chức năng, theo định hướng công nghệ xanh, carbon thấp và kinh tế tuần hoàn. Công ty Dream Garden Hebei phát triển chuỗi sản xuất từ trồng, nghiên cứu đến chế biến và tiêu thụ khoai mỡ, với các sản phẩm đông khô xuất khẩu tới hơn 20 quốc gia, đồng thời sở hữu nhiều chứng nhận về chất lượng, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc.