Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại phiên họp tổ tại Quốc hội sáng ngày 10/4. Ảnh: Media Quốc hội.

Sáng ngày 10/4, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ nhất, Quốc hội thảo luận tại tổ về tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước những tháng đầu năm 2026; kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030; Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030; kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia giai đoạn 2026-2030; kế hoạch vay, trả nợ công giai đoạn 2026-2030.

Phát biểu thảo luận tại tổ 11 (gồm đoàn Hải Phòng, Quảng Ngãi), Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh về mục tiêu tăng trưởng 2 con số cho nhiệm kỳ này. Nghị quyết Đại hội đã xác định rõ, Ban Chấp hành Trung ương vừa qua cũng đã ban hành Kết luận số 18, trong đó nêu các nhóm nhiệm vụ, giải pháp để thực hiện mục tiêu này. Quốc hội hiện đang thảo luận và sẽ ban hành nghị quyết để Chính phủ tổ chức thực hiện, bảo đảm hoàn thành mục tiêu đã đề ra.

Trong kết luận của Hội nghị Trung ương lần thứ 2 cũng như trong báo cáo Chính phủ trình Quốc hội, yêu cầu quan trọng nhất được đặt ra là phải thống nhất về tư duy và hành động. Từ nhận thức đến hành động đều phải đồng bộ, bởi đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng để phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Theo người đứng đầu Chính phủ, đây là mục tiêu có những cơ sở rất cụ thể. Trong tờ trình gửi Quốc hội, Chính phủ đã xác định rõ kế hoạch năm 2026, chỉ tiêu cho năm 2026 và cho cả 5 năm, đồng thời lượng hóa theo từng ngành, từng lĩnh vực và từng địa phương.

"Nếu năm 2026 đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, thì trong từng ngành đều đã có chỉ tiêu cụ thể: công nghiệp - xây dựng tăng bao nhiêu, thương mại - dịch vụ tăng bao nhiêu, nông nghiệp tăng bao nhiêu; tương tự là chỉ tiêu phân bổ cho từng địa phương, tất cả đều thể hiện rõ trong các phụ lục đã báo cáo Quốc hội," Thủ tướng Lê Minh Hưng nói.

Tháo gỡ ngay dự án tồn đọng, vướng mắc về đất đai

Để đạt được mục tiêu này, Thủ tướng nêu rõ, 3 đột phá chiến lược đã được nêu rất rõ trong Nghị quyết Đại hội XIII và tiếp tục được khẳng định trong Đại hội XIV.

Trước hết là đột phá về thể chế. Người đứng đầu Chính phủ ví thể chế như "con đường" tạo hành lang thông thoáng cho "cỗ xe" kinh tế Việt Nam vận hành và phát triển. Nếu thể chế đồng bộ, được cải cách mạnh mẽ, thì nền kinh tế có thể đạt tốc độ tăng trưởng cao và bền vững.

Theo lãnh đạo Chính phủ, trong năm 2026, một loạt nhiệm vụ về thể chế phải được xử lý dứt điểm, bao gồm tổng rà soát hệ thống pháp luật, xây dựng chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật trong giai đoạn mới; tháo gỡ các vướng mắc trong vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phấn đấu hoàn thành trong quý II để bảo đảm bộ máy hoạt động thông suốt, hiệu quả.

Thủ tướng nhấn mạnh nếu các địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số thì vai trò của chính quyền cơ sở cấp xã, phường, đặc khu là đặc biệt quan trọng. Do đó, cần nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở. Đồng thời, các địa phương muốn phát triển phải hoàn thiện quy hoạch, vì vậy Chính phủ đã yêu cầu việc lập, phê duyệt, điều chỉnh quy hoạch cần được thống nhất và cơ bản hoàn thành trong quý II/2026.

Một nội dung rất lớn khác, theo Thủ tướng là tháo gỡ các dự án tồn đọng, đặc biệt các dự án vướng mắc về đất đai. Chính phủ sẽ trình Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 170 để xử lý dứt điểm các dự án này, phấn đấu hoàn thành phương án trong quý II/2026.

"Trung ương cũng yêu cầu bí thư tỉnh ủy và ban thường vụ các địa phương trực tiếp chỉ đạo tháo gỡ cho các dự án trên địa bàn. Những nội dung thuộc thẩm quyền của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng sau khi được xử lý xong thì trách nhiệm tiếp theo thuộc về địa phương, và trách nhiệm này được giao rất rõ ràng," Thủ tướng nhấn mạnh và cho biết đây là nguồn lực rất lớn đang bị tồn đọng, nếu khơi thông sẽ trở thành động lực tăng trưởng quan trọng cho năm nay.

Về cơ chế, chính sách đặc thù, Thủ tướng cho rằng các địa phương có thể được áp dụng nếu đáp ứng đủ điều kiện, tiêu chí. Thời gian tới, Chính phủ sẽ rà soát để báo cáo Quốc hội những cơ chế đã được thực tiễn chứng minh là hiệu quả thì xem xét áp dụng thống nhất trên phạm vi cả nước.

Cùng với đó, Chính phủ đẩy mạnh cải cách hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh. Thủ tướng cho biết đã giao Bộ Tư pháp chủ trì rà soát toàn diện, kiên quyết cắt giảm thủ tục hành chính, giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp; đồng thời giao một Phó Thủ tướng trực tiếp chỉ đạo, yêu cầu hoàn thành phương án trình Chính phủ trước ngày 15/4.

Quy hoạch điện VIII sẽ tiếp tục được rà soát, điều chỉnh

Về đột phá hạ tầng, Thủ tướng nhấn mạnh việc tập trung triển khai các dự án trọng điểm, chiến lược trong các lĩnh vực giao thông, hàng không, năng lượng. Trong đó, Quy hoạch điện VIII sẽ tiếp tục được rà soát, điều chỉnh, bổ sung phù hợp với tình hình mới. Đồng thời, nghiên cứu xây dựng phương án dự trữ quốc gia về năng lượng, bao gồm cả một số mặt hàng thiết yếu; phát triển các nhà máy điện nền, bảo đảm tiêu chuẩn môi trường song song với phát triển năng lượng tái tạo.

Đối với đột phá về nguồn nhân lực, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết hiện Bộ Giáo dục và Đào tạo đang được giao cùng Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng, triển khai các chương trình đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để đáp ứng yêu cầu về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh muốn tăng trưởng thì phải có nguồn lực đầu tư cho phát triển. Về vấn đề này, Thủ tướng cho biết trong giai đoạn 2026-2030, tổng vốn đầu tư toàn xã hội dự kiến khoảng 40% GDP, cao hơn mức khoảng 33% của giai đoạn 2021-2025, tạo áp lực rất lớn trong huy động và phân bổ nguồn lực.

Do đó, cần có giải pháp mạnh mẽ để huy động hiệu quả các nguồn lực từ doanh nghiệp, khu vực FDI và toàn xã hội. "Nếu chúng ta không tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch để khuyến khích người dân, doanh nghiệp đầu tư, thì làm sao có thể thu hút được nguồn lực lớn như vậy," Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại buổi thảo luận tổ.

Tăng trưởng phải đi kèm với ổn định

Đặc biệt, Thủ tướng khẳng định, phát triển phải dựa trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế. Lãnh đạo Chính phủ dẫn chứng như xây một ngôi nhà, phải làm móng chắc thì mới có thể xây lên các tầng cao, chắc và bền. "Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà đánh đổi bằng sự bất ổn vĩ mô," Thủ tướng khẳng định.

"Chúng ta có thể thúc đẩy các hình thức đầu tư để lấy tăng trưởng ngắn hạn, nhưng đổi lại là những vấn đề bất ổn trong trung và dài hạn, thì cái giá phải trả đối với nền kinh tế sẽ còn rất lớn. Chính phủ nhận thức sâu sắc yêu cầu này và đã chỉ đạo các cơ quan như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Tài chính theo dõi sát diễn biến giá cả, thị trường, nhất là các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, để điều hành linh hoạt, hiệu quả," Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh.