Tranh luận về hưởng BHXH một lần làm 'nóng' nghị trường Quốc hội

Để ngăn tình trạng rút bảo hiểm xã hội một lần, đại biểu Quốc hội kiến nghị cho người lao động vay không lãi suất hoặc lãi suất rất thấp, mức vay tối đa bằng số tiền người lao động được hưởng nếu rút bảo hiểm xã hội một lần.

Đại biểu Nguyễn Thị Hồng Hạnh - Đoàn ĐBQH TP HCM. Ảnh: quochoi.vn

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 7, sáng ngày 27/5, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi).

Trình bày các báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi), Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh đề cập điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội một lần đối với trường hợp người chưa đủ tuổi hưởng lương hưu, không tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội, chưa đủ hai mươi năm đóng bảo hiểm xã hội và có yêu cầu nhận bảo hiểm xã hội một lần.

Về vấn đề này, tại Kỳ họp thứ 6, Chính phủ trình Quốc hội hai phương án.

Phương án 1, người lao động được chia làm hai nhóm. Nhóm 1, người lao động tham gia bảo hiểm xã hội trước khi Luật có hiệu lực (dự kiến 1/7/2025), sau 12 tháng không thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, không tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và có thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ 20 năm và có đề nghị thì được hưởng bảo hiểm xã hội một lần như quy định hiện hành.

Nhóm 2, người lao động bắt đầu tham gia bảo hiểm xã hội từ ngày Luật có hiệu lực trở đi thì không được áp dụng quy định điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội một lần như quy định hiện hành.

Phương án 2: Người lao động được giải quyết một phần nhưng tối đa không quá 50% tổng thời gian đã đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. Thời gian đóng bảo hiểm xã hội còn lại được bảo lưu để người lao động tiếp tục tham gia và hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội.

"Mặc dù hai phương án Chính phủ trình đều chưa phải là những phương án tối ưu, có thể chưa giải quyết triệt để tình trạng hưởng bảo hiểm xã hội một lần, chưa dự kiến phòng ngừa được phản ứng tập thể người lao động, song đây đang là các phương án chiếm ưu thế," Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh nêu.

Giữ chân người lao động bằng sự ưu việt và lợi ích của Bảo hiểm xã hội

Nêu ý kiến tại hội trường, Đại biểu Nguyễn Thị Hồng Hạnh - Đoàn ĐBQH TP HCM cho rằng 2 phương án rút Bảo hiểm xã hội một lần đều có ưu điểm, hạn chế riêng.

Nêu quan điểm không chọn phương án 2, đại biểu Hạnh cho rằng nên giữ chân người lao động bằng sự ưu việt và lợi ích của bảo hiểm xã hội chứ không phải bằng cách giữ 50% số tiền ít ỏi của người lao động.

Nhưng với phương án 1, nữ đại biểu băn khoăn vì những người đóng bảo hiểm xã hội sau khi luật này có hiệu lực sẽ không còn lựa chọn hưởng bảo hiểm xã hội một lần.

"Trong khi chưa có chính sách chăm lo hữu hiệu, người lao động vẫn còn mong muốn rút bảo hiểm xã hội một lần để lo cho những bức thiết của cuộc sống. Khi bản thân và gia đình người lao động ốm đau, phải nhắm mắt vay tín dụng đen, cần cân nhắc việc không cho họ được quyền lựa chọn rút Bảo hiểm xã hội một lần", đại biểu TP HCM nêu quan điểm.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cả hai phương án Chính phủ trình về rút BHXH một lần đều chưa phải những phương án tối ưu. Vì vậy, nữ đại biểu đề nghị giữ nguyên như quy định hiện hành để tránh sự xáo trộn.

Đồng thời, bà đề xuất một chính sách có thể hạn chế người lao động rút bảo hiểm xã hội một lần, đó là giao Bảo hiểm xã hội phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội cho người lao động vay không lãi suất hoặc lãi suất rất thấp, mức vay tối đa bằng số tiền người lao động được hưởng nếu rút bảo hiểm xã hội một lần.

"Trường hợp này, sổ bảo hiểm xã hội như một sự đảm bảo khoản vay của người lao động nên thủ tục phải hết sức đơn giản, không phải chứng minh tài sản và thu nhập. Trường hợp người lao động không đồng ý vay, nên cho người lao động rút bảo hiểm xã hội một lần," đại biểu nêu giải pháp.

Đề xuất giải pháp tích hợp 2 phương án

Cùng quan tâm đến nội dung trên, đại biểu Trần Thị Hoa Ry - Đoàn ĐBQH tỉnh Bạc Liêu cho rằng, phương án 1 là phương án tối ưu nhất, song lại tạo ra lát cắt, chia thành 2 nhóm tham gia bảo hiểm xã hội trước và sau ngày Luật này có hiệu lực. Do vậy, cần bổ sung các đánh giá tác động cho kỹ hơn, toàn diện hơn, đặc biệt là ý kiến của người lao động về vấn đề này.

Bên cạnh đó, trong tháng 4 vừa qua, việc rút bảo hiểm xã hội một lần đã tăng 39% trong quý 1/2024. Đây là mức tăng cao nhất trong nhiều năm qua, nếu không có giải pháp hiệu quả, khả thi thì chắc chắn trong thời gian tới, việc rút bảo hiểm xã hội một lần sẽ tăng thêm. Do đó, việc cho rằng phương án 1 không làm ảnh hưởng tới 18 triệu lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội là chưa chính xác.

Đối với phương án 2, đại biểu cho rằng cần tiếp tục hoàn thiện, vì không nên quy định sau 12 tháng mới nghiên cứu, xem xét việc rút bảo hiểm xã hội một lần của người lao động.

"Việc rút bảo hiểm xã hội một lần đáp ứng nhu cầu cấp bách của người lao động khi mất việc làm, cuộc sống gặp nhiều khó khăn. Cần giảm thời gian xem xét xuống từ 3-6 tháng để đảm bảo người lao động duy trì cuộc sống trong điều kiện khó khăn," đại biểu nêu.

Liên quan đến việc người lao động có yêu cầu thì được giải quyết một phần nhưng tối đa không quá 50% tổng thời gian đã đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. Đại biểu Trần Thị Hoa Ry cho rằng quy định này là chưa rõ ràng.

Đại biểu đề nghị, với vấn đề này nên kết hợp giữa phương án 1 và phương án 2, người lao động có quyền rút bảo hiểm một lần đối với khoản đóng trực tiếp (8%) theo thời gian thực đóng. Phương án trên đảm bảo nguyên tắc có đóng có hưởng. Người lao động chỉ trực tiếp đóng 8%, còn 14% là do người sử dụng lao động đóng. Phần 14% được xem là nguồn đóng để cho người lao động nhằm đảm bảo chế độ hưu trí và người lao động chỉ được hưởng khoản này khi đủ điều kiện hưởng chế độ trợ cấp hưu trí.

Đại biểu Trần Thị Hoa Ry - Đoàn ĐBQH tỉnh Bạc Liêu Ảnh: quochoi.vn

Tham gia tranh luận tại hội trường, đại biểu Phan Thái Bình - Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Nam nêu rõ, hai phương án đề xuất đều có những ưu điểm và hạn chế riêng.

Điểm khác biệt lớn nhất giữa hai phương án này là thời điểm tham gia đóng bảo hiểm xã hội của người lao động là trước hoặc sau khi luật có hiệu lực. Nếu đóng bảo hiểm trước 1/7/2025 thì được hưởng bảo hiểm xã hội rút một lần, sau ngày này thì không được hưởng.

Đại biểu Phan Thái Bình - Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Nam. Ảnh: quochoi.vn

"Nhu cầu rút bảo hiểm xã hội một lần là nhu cầu cấp thiết, hợp pháp và hợp lý của người lao động, không phụ thuộc vào thời điểm đóng bảo hiểm xã hội trước hay sau khi luật này có hiệu lực," Đại biểu nhấn mạnh.

Do đó, để phát huy tối đa ưu điểm cũng như hạn chế tối đa những hạn chế của hai phương án, đại biểu đề xuất tích hợp hai phương án trên theo đề nghị của đại biểu Trần Thị Hoa Ry. Từ đó giải quyết được vấn đề trước mắt theo yêu cầu của người lao động, và về lâu dài sẽ giải quyết được vấn đề đảm bảo an sinh xã hội.

Đọc tiếp

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Đưa Việt Nam trở thành trung tâm logistics khu vực và thế giới

Sáng 2/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ về định hướng phát triển logistics quốc gia và hạ tầng logistics.

'Mở rộng cơ hội cứu người nhưng không đánh đổi an toàn của người hiến tạng'

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan khẳng định việc xây dựng luật không đánh đổi sự an toàn, quyền và lợi ích hợp pháp của người hiến tạng, đặc biệt không tạo điều kiện cho việc ép buộc, lừa dối hay trục lợi trong việc này.

Hưng Yên phấn đấu đến hết 2030 toàn bộ các xã đạt chuẩn nông thôn mới

Tỉnh Hưng Yên phấn đấu đến hết năm 2030 toàn tỉnh có 100% số xã đạt chuẩn nông thôn mới; toàn tỉnh có 20% số xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại.

Những chính sách nổi bật có hiệu lực từ tháng 11/2026

Thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng giảm về 0%, tổ chức nước ngoài phải công khai thông tin tuyển dụng lao động Việt Nam là những chính sách đáng chú ý có hiệu lực trong tháng 11/2026.

Hải Phòng: Xã Tuệ Tĩnh lắng nghe ý kiến của doanh nghiệp

"Doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh là lực lượng có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của địa phương".

Nới ngưỡng hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, đảm bảo tính liên tục của chính sách

Mở rộng tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa cần đi đôi với ngăn trục lợi và tránh dừng hỗ trợ đột ngột khi doanh nghiệp vượt ngưỡng quy mô. Đây là yêu cầu được các đại biểu Quốc hội đặt ra khi thảo luận dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng giải trình về các chính sách đất đai

Bộ trưởng Tài nguyên và Môi trường Trịnh Việt Hùng giải trình, làm rõ các vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm liên quan đến các chính sách đất đai trong dự án Luật Đất đai (sửa đổi).

Gỡ vướng đất ông cha để lại, bảo đảm quyền lợi khi tách thửa

Đất ông cha để lại, sử dụng qua nhiều thế hệ nhưng người dân vẫn gặp khó khi tách thửa cho con, các đại biểu Quốc hội đề nghị sửa luật để tháo gỡ những vướng mắc này, đồng thời bảo đảm người dân được chia sẻ lợi ích từ quá trình chỉnh trang đô thị.

Hải Phòng thông qua chủ trương dự án hơn 5.000 tỷ đồng

Kỳ họp thứ 6 (kỳ họp chuyên đề) HĐND thành phố Hải Phòng khoá XVII, nhiệm kỳ 2026 - 2031 sáng 29/10 đã bế mạc, thông qua 8 nghị quyết.

Ba hướng định vị Việt Nam trong kiến trúc kinh tế toàn cầu

Việt Nam hướng tới trở thành trung tâm công nghệ số mới nổi, năng lượng xanh và sản xuất nông nghiệp xanh, đồng thời củng cố năng lực tự chủ chiến lược giữa cạnh tranh giữa các cường quốc.

Thủ tướng Lê Minh Hưng: 'Không chỉ đầu tư tại Việt Nam mà đầu tư cùng Việt Nam'

Thủ tướng mong muốn các đối tác quốc tế không chỉ đầu tư, sản xuất tại Việt Nam mà còn cùng nghiên cứu, phát triển công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kiến tạo chuỗi giá trị mới có sức cạnh tranh toàn cầu.

Xem xét giảm thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0% và giảm giá điện

Chiều 27/10, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đã chủ trì cuộc họp về các kịch bản điều hành giá xăng dầu và điện.

Đề xuất nâng mức phạt hành chính, thêm biện pháp cưỡng chế

Chính phủ đề xuất nâng mức phạt hành chính tối đa từ một tỷ đồng lên 1,5 tỷ đồng với cá nhân và từ 2 tỷ đồng lên 3 tỷ đồng với tổ chức.

Sửa đổi Luật An toàn thực phẩm: Chuyển mạnh sang hậu kiểm và số hóa

Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) chuyển từ quản lý tương đối đồng đều sang quản lý dựa trên mức độ rủi ro, quản lý theo chuỗi và chuyển mạnh sang cơ chế hậu kiểm.

Sáu nhóm chính sách của dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hoá

Việc xây dựng Luật Phát triển công nghiệp văn hoá nhằm giải phóng sức sáng tạo, khơi thông nguồn lực và tạo đòn bẩy đưa công nghiệp văn hóa trở thành động lực tăng trưởng mới của đất nước.

Chính phủ đề xuất thêm 4 hình thức hỗ trợ đầu tư, mở rộng cửa cho vốn ngoại

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư bổ sung 4 hình thức hỗ trợ đầu tư, mở rộng tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư nước ngoài.

Trình Quốc hội áp thuế 0,2% đối với đất bỏ hoang, chậm sử dụng

Chính phủ đề xuất áp dụng thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng; song cơ quan thẩm tra lo ngại ‘thuế chồng thuế’.

Đề nghị gỡ vướng chuyển nhượng dự án khi chủ đầu tư mất khả năng triển khai

Cơ quan thẩm tra đề nghị nghiên cứu cơ chế chuyển nhượng dự án bất động sản khi chủ đầu tư mất khả năng triển khai, chưa hoàn thành nghĩa vụ tài chính nhưng có bên đủ năng lực tiếp nhận.

Chính phủ đề xuất nhiều chính sách mới về nhà ở

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) điều chỉnh quy định về bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm, nghĩa vụ phát triển nhà ở xã hội của chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại, đồng thời bổ sung chính sách phát triển nhà ở cho thuê.

Những nội dung chính của dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi)

Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) đề xuất nhiều thay đổi về quy hoạch, giao đất, thu hồi đất, bồi thường, tái định cư và giá đất.

Dự kiến trình Hội nghị Trung ương 5 chính sách tiền lương và bảo hiểm xã hội mới

Chính phủ đang xây dựng đề án về chính sách tiền lương và bảo hiểm xã hội, báo cáo Bộ Chính trị, dự kiến trình Hội nghị Trung ương 5.

Mở rộng bảo hiểm xã hội bắt buộc: Cần rõ mức đóng và trách nhiệm của nền tảng số

Đồng tình với chủ trương mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội, các đại biểu Quốc hội đề nghị làm rõ đối tượng, căn cứ đóng và trách nhiệm của doanh nghiệp nền tảng, đồng thời có cơ chế bảo vệ người lao động khi doanh nghiệp nợ bảo hiểm kéo dài.

Lao động trên nền tảng số có thể phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc

Chính phủ đề xuất từng bước mở rộng diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với người làm việc trên nền tảng số, người làm việc không có quan hệ lao động.

Đề xuất cấm trưng bày thuốc lá, cụ thể hóa quy định cấm thuốc lá điện tử

Dự thảo Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá đề xuất cấm trưng bày thuốc lá, đồng thời cụ thể hóa quy định cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

Đề xuất cấm livestream bán thuốc, tăng kiểm soát giá thiết bị y tế

Chính phủ đề xuất cấm bán thuốc qua livestream, quản lý thiết bị y tế theo vòng đời và chuỗi cung ứng, đồng thời đơn giản hóa thủ tục trong lĩnh vực y tế.

Sửa 7 luật lĩnh vực văn hóa: Bổ sung cơ chế quản lý phim trên không gian mạng

Chính phủ đề xuất đơn giản hóa nhiều thủ tục hành chính trong lĩnh vực văn hoá, mở rộng phân quyền cho địa phương, đồng thời bổ sung cơ chế quản lý phim trên không gian mạng.

Sửa 4 luật về thương mại: Đề xuất bỏ nhiều điều kiện kinh doanh

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 4 luật trong lĩnh vực thương mại đề xuất cắt giảm nhiều thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh.

Đề xuất nhiều quy định nhằm hạn chế 'cò mồi', bỏ cọc khi đấu giá đất

Chính phủ đề xuất nâng tỷ lệ tiền đặt trước lên thành từ 20% đến 50% giá khởi điểm trong đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất ở cho cá nhân.

Sửa Luật Chứng khoán: Đề xuất nới điều kiện IPO

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán bãi bỏ một số điều kiện IPO, mở rộng dịch vụ của công ty chứng khoán, đồng thời hoàn thiện quy định về hành nghề chứng khoán và thử nghiệm các sản phẩm, công nghệ mới.

Chính phủ đề xuất nhiều chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa

Tại dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, Chính phủ đề xuất mở rộng chính sách tiếp cận vốn, đất đai, ưu đãi thuế.

Những dự án luật Quốc hội dự kiến thông qua tại kỳ họp thứ hai

Nhiều dự án luật quan trọng dự kiến được Quốc hội xem xét, thông qua như Bộ luật Hình sự (sửa đổi), Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa...

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại Hội nghị quán triệt, triển khai Nghị quyết Trung ương 4

Sáng 16/10, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có bài phát biểu quan trọng chỉ đạo Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4.

Phát triển nhà ở phải đúng nhu cầu của người dân, tránh đầu cơ, lãng phí

Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu phát triển nhà ở phải căn cứ nhu cầu thực tế, khả năng chi trả của người dân và điều kiện từng địa phương.

Bộ Tài chính yêu cầu xử lý thủ tục giải thể doanh nghiệp trong một ngày

Bộ Tài chính đề nghị cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh phối hợp với cơ quan thuế đẩy nhanh tiến độ giải quyết thủ tục giải thể doanh nghiệp, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong quá trình rời khỏi thị trường.

Giảm phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu, đưa hóa dược thành ngành công nghệ cao

Chương trình phát triển công nghiệp hóa dược vừa được Chính phủ phê duyệt đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam sẽ đáp ứng 20% nhu cầu nguyên liệu làm thuốc nội địa, đồng thời 100% cơ sở sản xuất hoạt chất và tá dược phải đạt chuẩn GMP.

Định hướng phát triển thị trường chứng khoán sau nâng hạng

Để duy trì thứ hạng và tiếp tục hướng tới những bậc cao hơn, Bộ Tài chính xác định một số nhóm nhiệm vụ trọng tâm để phát triển thị trường chứng khoán.

Xem thêm