Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, nửa đầu tháng 1/2025 (1/1 - 15/1), kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 410 triệu USD, tăng 29% so với cùng kỳ năm trước, đây cũng là mức cao nhất trong kỳ, giai đoạn 2013 - 2025.
Theo Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), năm 2025 sẽ là một năm triển vọng để thủy sản Việt Nam đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường, trong đó các thị trường mục tiêu và tiềm năng của ngành bao gồm Mỹ, Trung Quốc, ASEAN và Trung Đông.
Theo VASEP, thị trường Mỹ sẽ tiếp tục ổn định và phục hồi mạnh mẽ trong năm 2025. Một trong những yếu tố quan trọng giúp gia tăng tiêu thụ thủy sản tại Mỹ là sự tăng trưởng nhanh chóng của mức lương người lao động, vượt qua mức tăng giá tiêu dùng. Điều này có thể dẫn đến một xu hướng gia tăng tiêu dùng thực phẩm, trong đó có thủy sản.
Ở chiều ngược lại, VASEP cho rằng, thách thức lớn đối với xuất khẩu thủy sản Việt Nam sang Mỹ sẽ đến từ chính sách thuế của chính quyền mới, đặc biệt là nguy cơ xáo trộn thương mại quốc tế và tắc nghẽn tại các cảng biển do thay đổi trong thuế quan. Những yếu tố này có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến dòng chảy thương mại và tăng chi phí vận chuyển.
Tại Trung Quốc, là một trong những thị trường trọng điểm và có vị trí chiến lược đối với ngành thủy sản Việt Nam - lợi thế địa lý của quốc gia này giúp chi phí logistic thấp hơn so với các thị trường lớn khác, cùng với sự tăng trưởng ổn định của nền kinh tế Trung Quốc sẽ là động lực mạnh mẽ cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong năm nay.
Tuy nhiên, ngành thủy sản Việt Nam phải đối mặt với sự cạnh tranh mạnh mẽ từ thị trường nội địa Trung Quốc, đặc biệt khi xuất khẩu của quốc gia tỷ dân sang Mỹ có thể giảm do các chính sách thuế quan mới. Ngoài ra, việc Trung Quốc gia tăng xuất khẩu thủy sản sang các thị trường ASEAN như Malaysia, Thái Lan, và Philippines sẽ tạo áp lực lớn đối với sản phẩm thủy sản Việt Nam.
Đối với ASEAN, khu vực này và các quốc gia châu Á được dự báo sẽ dẫn đầu trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế toàn cầu vào năm 2025, theo VASEP. Dù có sự cạnh tranh từ các quốc gia như Trung Quốc và Ấn Độ, ASEAN vẫn là thị trường khả quan cho thủy sản Việt Nam.
Tuy nhiên, việc tiêu thụ thủy sản tại các thị trường ASEAN có thể bị ảnh hưởng bởi sự suy giảm của tầng lớp trung lưu tại Indonesia (nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á). Đồng thời, Thái Lan cũng đang gặp khó khăn trong việc phục hồi kinh tế sau đại dịch.
Tại Trung Đông, dù chiếm chưa đến 4% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam, nhưng nhu cầu thủy sản tại khu vực đang gia tăng nhanh chóng, đặc biệt khi các quốc gia Trung Đông đang chuyển mình từ nền kinh tế phụ thuộc vào dầu mỏ sang phát triển các ngành công nghiệp phi dầu mỏ như du lịch, công nghệ và chế biến thực phẩm.
Các quốc gia như UAE, Arab Saudi, Qatar và Kuwait đều phụ thuộc vào nhập khẩu thủy sản để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ. Do đó, VASEP cho rằng, khu vực sẽ tăng nhập khẩu thủy sản từ các nước như Trung Quốc, Ấn Độ và Việt Nam trong năm 2025.
Trước đó, năm 2024, theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, Việt Nam thu về 10,04 tỷ USD từ xuất khẩu thủy sản, tăng 11,9% so với năm trước. Việt Nam xuất khẩu thủy sản sang 56 thị trường chính, trong đó 3 thị trường có kim ngạch trên một tỷ USD. Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang Mỹ đạt 1,83 tỷ USD – là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam – tăng 17,5% so với năm trước (YoY).
Trung Quốc là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn thứ hai của Việt Nam với 1,72 tỷ USD, tăng 29,3% so với năm trước. Nhật Bản đứng vị trí thứ ba với 1,53 tỷ USD, tăng 1,1% YoY.
Trong khối ASEAN, Thái Lan là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam với 258 triệu USD, tăng 2,5% YoY. Các thị trường đứng sau là Philippines với 108 triệu USD, giảm 19% YoY; Malaysia với 112 triệu USD, giảm 7,4% YoY; Singapore với 94,8 triệu USD, giảm 0,6% YoY.
Việt Nam còn thu về 36,4 triệu USD từ xuất khẩu thủy sang Campuchia, giảm 21,2% so với năm trước; Indonesia với 17,2 triệu USD, giảm 1,1% YoY và Brunei với 1,7 triệu USD, giảm 10,5% YoY.
