Cơ hội lớn thúc đẩy đổi mới sáng tạo đưa đất nước phát triển

Tổng Bí thư yêu cầu phải mạnh dạn lựa chọn, đưa các sản phẩm, các giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nhanh chóng đi vào thực tiễn, nhất là những sản phẩm đã thấy hiệu quả.

Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu chỉ đạo tại phiên họp thứ 2 Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Ảnh: TTXVN.

Chiều 4/3, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) đã tổ chức phiên họp thứ 2 do Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng ban Chỉ đạo chủ trì.

Sau hơn một tháng triển khai kể từ sau phiên họp thứ nhất Ban Chỉ đạo Trung ương ngày 20/1/2025, đến nay các nhóm vấn đề về hoàn thiện nền tảng hoạt động của Ban Chỉ đạo Trung ương đã cơ bản hoàn thành.

Trong đó, đã thành lập Tổ giúp việc và Hội đồng tư vấn quốc gia; kịp thời ban hành Nghị quyết số 193/2025/NQ-QH15 với 12 cơ chế, chính sách thí điểm để thể chế hóa Nghị quyết số 57 vào thực tiễn, những vấn đề có thể triển khai sớm, giải quyết ngay, không chờ đến khi Quốc hội thông qua các Luật.

Việc chuyển đổi số trong các cơ quan Đảng bước đầu có sự thay đổi tích cực. Các tiện ích của Đề án 06 về phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030 đã đem lại nhiều lợi ích thiết thực trong quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp, là tiền đề xây dựng Trung tâm dữ liệu quốc gia.

Việc cắt giảm, đơn giản hóa và giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công phục vụ người dân, doanh nghiệp đã có chuyển biến tích cực, thu hút sự quan tâm, phản hồi của người dân, doanh nghiệp, đội ngũ tri thức, nhà khoa học, chuyên gia về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Tổng Bí thư Tô Lâm nêu một số “điểm nghẽn” trong phát triển khoa học công nghệ. Ảnh: TTXVN.

Sau khi nghe báo cáo về Chương trình công tác năm 2025 của Ban Chỉ đạo và các thành viên Ban Chỉ đạo thảo luận, Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu ghi nhận, biểu dương nỗ lực của Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Quốc hội, Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương, Văn phòng Trung ương Đảng và các ban của Đảng và các thành viên Ban Chỉ đạo.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, Tổng Bí thư chỉ rõ những tồn tại, hạn chế cần được sớm khắc phục, tránh nguy cơ trở thành “điểm nghẽn” như: Công tác lãnh đạo, chỉ đạo và nhận thức, đổi mới tư duy, quyết tâm chính trị còn chậm, nhất là người đứng đầu các cấp chưa quan tâm chỉ đạo và trực tiếp sử dụng các thiết bị điện tử và ứng dụng phần mềm, ứng dụng. Thể chế, cơ chế, chính sách chưa hoàn thiện, đồng bộ.

Mặc dù Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 193/2025/QH15 nhưng vẫn còn một số vấn đề đặt ra tại Nghị quyết số 57-NQ/TW chưa được giải quyết. Việc thiếu hụt nhân lực, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao sẽ là nguy cơ trở thành điểm nghẽn.

Việc đầu tư, hoàn thiện hạ tầng (đường truyền internet, 5G, cơ sở dữ liệu) và phát triển các công nghệ mới (trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn,...) chưa được quan tâm đúng mức; việc chuyển đổi số trong hoạt động của các cơ quan và chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến còn hạn chế, nhất là việc số hóa, tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ để đưa lên môi trường số; chưa chú trọng, mạnh dạn phát triển và đưa các sản phẩm khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số vào thực tiễn trong hoạt động quản lý và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW, tạo nền tảng cho sự phát triển vững chắc

Cơ bản đồng tình với các nhiệm vụ, giải pháp đưa ra tại phiên họp, Tổng Bí thư nêu rõ, năm 2025 là năm khởi đầu, định hướng lộ trình, triển khai các chính sách cụ thể nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW, tạo nền tảng cho sự phát triển vững chắc, đồng bộ cho các năm tiếp theo.

Xác định các nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới, Tổng Bí thư nhấn mạnh, gắn kết việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW với tiếp tục triển khai Nghị quyết số 18-NQ/TW để tái cấu trúc hệ thống quản lý từ Trung ương đến cơ sở gắn với ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số bảo đảm đồng bộ hoạt động của 3 cấp chính quyền (Trung ương, cấp tỉnh, cấp xã).

Tổng Bí thư chỉ rõ, hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách và bảo đảm nguồn lực, nhân lực triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW phải được tiến hành khẩn trương, đồng bộ và hiệu quả, hoàn thành ngay trong quý 2/2025.

Việc này không chỉ tạo hành lang pháp lý vững chắc, còn tháo gỡ những rào cản để thúc đẩy các nhiệm vụ, giải pháp đi vào thực tiễn một cách mạnh mẽ; tập trung xây dựng, hoàn thiện hạ tầng số, nền tảng số, đặc biệt là trung tâm dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu quốc gia về doanh nghiệp, cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai; phát triển các khu công nghệ cao, công nghệ bán dẫn...

Tổng Bí thư yêu cầu nhanh chóng cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW. Ảnh: TTXVN.

Tổng Bí thư yêu cầu, phải mạnh dạn lựa chọn, đưa các sản phẩm, các giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số nhanh chóng đi vào thực tiễn, nhất là những sản phẩm đã thấy hiệu quả. Chúng ta có thể triển khai thí điểm vừa làm vừa hoàn thiện đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng.

Tổng Bí thư chỉ đạo, Thường trực Ban Chỉ đạo cần tập trung chỉ đạo, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, những kiến nghị, đề xuất của thành viên Ban Chỉ đạo, cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo, nhất là các nguy cơ dễ trở thành “điểm nghẽn,” “rào cản.”

Các Phó trưởng Ban Chỉ đạo cần tham gia và chỉ đạo, triển khai các hoạt động Ban Chỉ đạo, phát huy hiệu quả, vai trò cơ quan Thường trực Hội đồng tư vấn quốc gia và Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo.

Về các nhiệm vụ cụ thể, tại cuộc họp, Tổng Bí thư cũng đã giao nhiệm vụ cho các Đảng ủy Chính phủ, Đảng ủy Quốc hội, Văn phòng Trung ương Đảng, các ban của Đảng và các thành viên Ban Chỉ đạo tập trung triển khai khẩn trương ngay sau phiên họp.

Về tổ chức thực hiện, Tổng Bí thư yêu cầu, Tỉnh ủy, Thành ủy lập Ban Chỉ đạo về Phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số do Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy làm Trưởng Ban Chỉ đạo, tương tự như mô hình Ban Chỉ đạo Trung ương và xây dựng, ban hành kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, bảo đảm các mục tiêu, nhiệm vụ gắn với lộ trình, sản phẩm cụ thể, có yếu tố đặc thù của địa phương, tính thực thi và linh hoạt với thực tế.

Tổng Bí thư giao các Phó Ban Chỉ đạo, các thành viên Ban Chỉ đạo chỉ đạo triển khai các hoạt động Ban Chỉ đạo theo nhiệm vụ được phân công, phát huy vai trò của cơ quan thường trực Hội đồng tư vấn quốc gia và tổ giúp việc Ban Chỉ đạo.

Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo chủ trì, phối hợp với Hội đồng tư vấn quốc gia xây dựng kế hoạch hành động, triển khai chiến lược, Nghị quyết số 57-NQ/TW đảm bảo tính hành động, hiệu quả, đo lường được và có cơ chế điều chỉnh linh hoạt phù hợp với thực tiễn.

Kế hoạch phải được xác định rõ các mục tiêu chiến lược với các chương trình, mục tiêu, lộ trình cụ thể phân công rõ trách nhiệm, vai trò của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân trình Trưởng Ban Chỉ đạo xem xét phê duyệt trong tháng 4/2025 và sẽ được cập nhật thường xuyên với những nhiệm vụ mới phát sinh.

Tổng Bí thư nhấn mạnh, chúng ta đang đứng trước cơ hội rất lớn để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đưa đất nước phát triển; đề nghị các Thường trực Ban Chỉ đạo, các thành viên Ban Chỉ đạo, cơ quan giúp việc và các cơ quan có liên quan tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, sự quyết tâm sáng tạo biến các mục tiêu Nghị quyết số 57-NQ/TW thành các kết quả cụ thể, thiết thực. Nếu hoàn thành được nhiệm vụ này sẽ đóng góp rất quan trọng trong sự phát triển của đất nước trong giai đoạn tới.