Việc Thép Pomina tổ chức ĐHĐCĐ nhằm tái cấu trúc công ty được đưa ra trong bối cảnh hãng thép xây dựng này đang phải đối mặt với nhiều khó khăn chồng chất từ việc kinh doanh thua lỗ, khoản nợ quá hạn khổng lồ, giá cổ phiếu lao dốc đến việc người có liên quan ồ ạt bán ra cổ phiếu. Thời gian tổ chức ĐHĐCĐ bất thường chưa được công bố.

Kinh doanh thua lỗ kéo dài, chịu khoản nợ vay khổng lồ

Thép Pomina đã chứng kiến 6 quý liên tiếp kinh doanh thua lỗ, kể từ quý 2/2022 đến quý 3/2023, với tổng cộng lỗ sau thuế lên tới khoảng 1.917 tỷ đồng. Khoản lỗ này đã bào mòn lãi lũy kế tích lũy nhiều năm của Thép Pomina. Tính đến ngày 30/9/2023, Thép Pomina đã lỗ lũy kế hơn 868 tỷ đồng, bằng 31% vốn điều lệ.

Năm 2022, trong bối cảnh kinh tế khó khăn, nhu cầu thị trường thấp khiến doanh thu của công ty sụt giảm mạnh, kèm với việc giá vốn tăng cao, áp lực chi phí lãi vay, Pomina đã lỗ ròng 1.168 tỷ đồng. Đây là mức lỗ kỷ lục của công ty và cũng là mức lỗ nặng nhất trong số các công ty thép trên thị trường thời điểm đó

Tình hình này vẫn kéo dài trong năm 2023 do thị trường tiêu thụ thép chưa khởi sắc, công ty ghi nhận doanh thu quý 3 giảm tới 83% so với cùng kỳ, xuống còn 503 tỷ đồng. Chi phí vẫn ở mức cao khiến lợi nhuận ròng của công ty âm 111 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ lỗ 716 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng, Thép Pomina lỗ ròng 647 tỷ đồng.

Bên cạnh tình hình kinh doanh kém khả quan, Thép Pomina còn ghi nhận một khoản nợ quá hạn khổng lồ. Tại báo cáo kiểm toán bán niên 2023, Thép Pomina có 3.100 tỷ đồng nợ quá hạn, trong đó 2,200 tỷ đồng nợ vay và 922 tỷ phải trả người bán.

Ngoài ra, công ty cũng thường xuyên có khoản nợ phải trả dao động trong khoảng 7.000 - 8.000 tỷ đồng, với hàng trăm tỷ đồng lãi vay phải trả mỗi năm, phần lớn trong đó là khoản vay ngân hàng và khoản phải trả người bán ngắn hạn.

Cũng trong báo cáo tài chính kiểm toán bán niên 2023, kiểm toán viên đã có ý kiến nhấn mạnh liên quan tới khoản lỗ thuần gần 505 tỷ đồng và khoản lỗ lũy kế 758 tỷ đồng tại thời điểm 30/6/2023. Bên cạnh đó, nợ ngắn hạn ghi nhận 7.770 tỷ đồng tại thời điểm cuối quý 2, vượt quá tài sản ngắn hạn gần 3.400 tỷ đồng, tương ứng vốn lưu động bị âm 4.300 tỷ đồng.

Chính việc tồn tại nhiều khoản nợ quá hạn và thua lỗ nặng nề liên tiếp đã khiến kiểm toán viên của Công ty TNHH Ernst & Young Việt Nam nêu lên nghi ngờ về khả năng hoạt động liên tục của Thép Pomina.

Làn sóng bán tháo ồ ạt của người nhà Chủ tịch công ty

Một trong những vấn đề đáng quan tâm của Thép Pomina là việc người có liên quan tới Chủ tịch Đỗ Duy Thái liên tục bán ra cổ phiếu trong năm vừa qua. Từ đầu năm 2023 tới nay lần lượt từ các chị em gái và giờ là em trai, cháu trai, đến cả con trai của Chủ tịch Thép Pomina liên tục bán ra cổ phiếu.

Tới nay, các bên có liên quan tới Chủ tịch Thép Pomina đã đăng ký bán gần 40,9 triệu cổ phiếu, tương đương gần 14,6% vốn điều lệ của Thép Pomina. Đồng thời, có gần 23 triệu cổ phiếu đã giao dịch thành công, tương đương khoảng gần 8,2% vốn điều lệ. Làn sóng bán tháo của người nhà Chủ tịch Thép Pomina vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại.

Lý giải về hiện tượng này, Thép Pomina cho biết các giao dịch của người liên quan chủ yếu là để cấn trừ nợ với nhà cung cấp. Theo thoả thuận với các nhà cung cấp, tổng tổng số cổ phiếu cấn trừ lên đến 21 triệu cổ phiếu POM, tương đương giá trị cấn trừ gần 188 tỷ đồng. Trong đó, công ty chủ yếu cấn trừ với giá 10,000 đồng/cp (gấp đôi thị giá). Sau khi cấn trừ, các nhà cung cấp sẽ trở thành cổ đông của Thép Pomina.

Đây là một trong những nỗ lực vượt qua khó khăn trong bối cảnh thua lỗ 2 năm liên tiếp. Ngoài ra, Pomina cũng đã công bố việc bán 70 triệu cổ phiếu riêng lẻ cho nhà đầu tư Nhật Bản với tổng giá trị 700 tỷ đồng, chuyển nhượng vốn góp tại Pomina 3 và thế chấp tài sản để vay vốn ngân hàng nhằm giải quyết tình trạng khó khăn hiện tại.

Tổng lượng cổ phiếu mà các bên liên quan tới Chủ tịch Thép Pomina đã đăng ký bán trong năm 2023 và đầu năm 2024. Ảnh: Anh Thư

CTCP Thép Pomina tiền thân là nhà máy thép Pomina 1, được thành lập vào năm 1999. Đến ngày 17/8/1999, Nhà máy thép Pomina chuyển thành Công ty TNHH Thép Pomina với vốn điều lệ 42 tỷ đồng. Năm 2010, Thép Pomina niêm yết lần đầu tại Sở giao dịch Chứng khoán TP HCM (HoSE) với mã cổ phiếu là POM.

Hiện tại, Thép Pomina đang có 3 nhà máy luyện phôi và cán thép xây dựng với tổng công suất 2,6 triệu tấn và khoảng 1.100 lao động. Trong đó, công suất luyện phôi thép là 1,5 triệu tấn/năm và công suất cán thép xây dựng đạt 1,1 triệu tấn.

Thép Pomina từng là nhà sản xuất thép xây dựng lớn nhất Việt Nam và có thị phần cao hơn Tập đoàn Hòa Phát (HPG), với thị trường chủ yếu tập trung ở TP HCM và các tỉnh miền Nam.