Theo Báo cáo ngành xuất nhập khẩu của Chứng khoán Dầu khí (PSI) công bố mới đây, dữ liệu từ World Bank, thương mại toàn cầu dự kiến sẽ dần cải thiện trong năm 2024 - 2025, do nhu cầu tiêu dùng phục hồi, hàng tồn kho giảm, chu kỳ công nghệ đang trở lại và tăng trưởng đầu tư tăng tốc.

PSI cho rằng, xuất khẩu của Việt Nam kỳ vọng tiếp tục phục hồi khi nền kinh tế của hầu hết các đối tác thương mại lớn của Việt Nam được dự báo sẽ tăng trưởng mạnh so với năm 2023.

Theo báo cáo từ IMF, triển vọng kinh tế toàn cầu năm 2024 lạc quan hơn so với kỳ vọng trước đó. GDP của hầu hết các đối tác thương mại lớn của Việt Nam được dự báo sẽ tăng trưởng cao so với năm ngoái, trong đó tăng trưởng GDP của Mỹ đạt 2,6%, Trung Quốc tăng 5%.

Về mặt giá cả, lạm phát toàn cầu đang giảm nhanh, một phần do chính sách tiền tệ diều hâu của các ngân hàng trung ương, cùng với sự phục hồi của chuỗi cung ứng toàn cầu ở Trung Quốc. Điều này kỳ vọng sẽ tác động tích cực đến tiêu dùng tại các thị trường.

Chỉ số niềm tin người tiêu dùng về điều kiện kinh tế tại các thị trường trọng điểm cũng ghi nhận những dấu hiệu tích cực. Tại EU, Anh, tâm lý tiêu dùng dường như đã ổn định hơn và đang có sự phục hồi nhẹ. Thị trường Mỹ ghi nhận doanh số bán lẻ vẫn ổn định, trong khi số lượng đơn đặt hàng mới của các nhà sản xuất Mỹ tăng lên thể hiện sự lạc quan của thị trường. Do đó, các chuyên gia PSI kỳ vọng sức mua tại các thị trường xuất khẩu chính sẽ hồi phục mạnh mẽ hơn trong nửa cuối năm 2024.

Nguồn: Báo cáo ngành xuất nhập khẩu của PSI

Từ các yếu tố trên, chuyên gia PSI dự báo các ngành xuất khẩu nổi bật của Việt Nam như dệt may, điện tử và thủy sản sẽ có đà tăng trưởng tốt trong nửa cuối năm 2024.

Đối với ngành điện tử, theo báo cáo, nhu cầu toàn cầu với sản phẩm điện thoại và máy tính (chiếm 60% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng công nghệ của Việt Nam) được dự báo tăng 4% trong 2024. Doanh số điện thoại toàn cầu kỳ vọng sẽ cải thiện nhờ nhu cầu tăng cao với sản phẩm điện thoại 5G.

Trong khi đó, doanh số máy tính toàn cầu dự kiến sẽ tăng trở lại do việc tích hợp các tính năng AI vào máy tính giúp thu hút thêm người dùng cá nhân và doanh nghiệp. Đồng thời, nhiều máy tính sẽ cần được thay thế trước khi Windows 10 kết thúc hỗ trợ trong 2025.

Lĩnh vực sản phẩm bán dẫn toàn cầu (chiếm 20% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng công nghệ của Việt Nam) được dự báo sẽ tăng mạnh 17% trong 2024, nhờ việc tăng cường triển khai các công cụ tăng tốc xử lý công việc để hỗ trợ trí tuệ nhân tạo. Do đó, kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng công nghệ của Việt Nam có thể sẽ tăng trưởng mạnh hơn trong năm 2024 - 2025, với kỳ vọng đảo chiều của chu kỳ hàng công nghệ toàn cầu.

Đối với ngành dệt may, báo cáo của PSI chỉ ra rằng, ngành này vẫn đang tiếp tục phục hồi dù nhu cầu vẫn còn thấp. Một số doanh nghiệp có lợi thế về tập khách hàng đa dạng và yếu tố về ESG như TNG hay Eclat Textile (FDI Đài Loan) thì lượng đơn hàng đã được lấp kín đến đầu quý 4/2024.

Trong khi đó, nửa đầu năm 2024, tổng giá trị nhập khẩu nguyên liệu sản xuất như xơ, sợi và vải của Việt Nam tăng lần lượt 20,7% và 11,9% so với cùng kỳ năm 2023, đây là tín hiệu cho thấy tình hình các đơn hàng dệt, may xuất khẩu vẫn đang khá tích cực và nhiều triển vọng cho nửa sau của năm 2024.

Nguồn: Báo cáo ngành xuất nhập khẩu của PSI

Nguồn: Báo cáo ngành xuất nhập khẩu của PSI

Tại các thị trường, chỉ số tự tin của người tiêu dùng Mỹ tháng 6/2024 đạt mức 100,4 - nằm trong phạm vi hẹp tương tự được duy trì trong suốt hai năm qua, điều này cũng phản ánh nhu cầu tiêu dùng vẫn đang được duy trì. Cùng với việc tăng nhu cầu mua sắm dịp cuối năm, các đơn hàng của các doanh nghiệp dệt may có khả năng sẽ hồi phục rõ rệt kể từ quý 4/2024 khi đây cũng là thời điểm các nhãn hàng bắt đầu chuẩn bị cho vụ xuân hè năm 2025.

Dù vậy, các chuyên gia PSI cho rằng, biên lợi nhuận gộp của các doanh nghiệp dệt may Việt Nam khó tăng cao do chi phí nhân công (thường chiếm 30 - 50% chi phí sản xuất) tăng trong bối cảnh mức lương tối thiểu tăng 6% kể từ tháng 7/2024.

Đối với ngành thủy sản, sản lượng tôm xuất khẩu nửa cuối năm 2024 dự báo tăng với tốc độ nhanh hơn do nhu cầu tiêu thụ tại các thị trường có thể cải thiện khi bước vào mùa cao điểm các dịp lễ hội cuối năm và lạm phát hạ nhiệt.

Giá bán tôm xuất khẩu sang các thị trường cũng kỳ vọng tăng cao hơn, trong đó Nhật Bản có thể tăng nhờ việc tôm chế biến của Việt Nam được ưa chuộng và chi phí vận chuyển thấp. Tuy nhiên, PSI cũng nhấn mạnh, giá bán tôm sang Mỹ và Trung Quốc khó tăng do các đối thủ cạnh tranh như Ấn Độ, Eucaodr có tôm giá rẻ. Tình trạng dư cung có thể diễn ra khi sản lượng tôm của Eucuador tăng lên, điều này phần nào tác động lên giá tôm của Việt Nam xuất khẩu vào Mỹ.

Xuất khẩu cá tra nửa cuối năm 2024 có khả năng phục hồi mạnh nhờ lượng tồn kho tại các thị trường, đặc biệt là Mỹ suy giảm so với cùng kỳ và các nhà bán lẻ của quốc gia này cần bổ sung hàng tồn kho trước mùa lễ hội cuối năm. Mức thuế chống bán phá giá (POR 19) đối với cá tra của Việt Nam xuất khẩu vào Mỹ cũng ở mức thấp. Doanh số bán lẻ tại Trung Quốc đang dần phục hồi trở lại cũng sẽ là yếu tố tác động lên các đơn hàng xuất khẩu cá tra của Việt Nam trong nửa cuối năm 2024.