Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, hiện nay thị trường bất động sản đang rất thiếu nguồn cung nhà ở, nhất là loại nhà ở thương mại bình dân và nhà ở xã hội. Đây là 2 loại nhà đáp ứng nhu cầu thực của đông đảo người thu nhập trung bình và người thu nhập thấp đô thị.

Hiện giá nhà ở tại Việt Nam cao gấp hơn 20 lần so với thu nhập trung bình của xã hội, nguồn cung nhà ở xã hội và nhà ở thương mại đang sụt giảm nghiêm trọng khó đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân.

Theo HoREA, nhà ở bình dân chỉ chiếm 1% tổng sản phẩm mới ra mắt trong năm 2020 và biến mất trong năm 2021, trong khi nhà ở cao cấp chiếm đến 74%, dẫn đến nguồn thu ngân sách nhà nước từ đất đai và bất động sản chưa tương xứng với tiềm năng.

Điều này thể hiện rất rõ qua nguồn thu tiền sử dụng đất tại TP Hồ Chí Minh trong giai đoạn 2016-2021 là 82.932 tỷ đồng chỉ chiếm 5,9% tổng thu ngân sách, mà về tiềm năng thì nguồn thu này có thể đạt trên dưới 10% thì mới phù hợp.

Phân khúc nhà ở bình dân không hề xuất hiện sản phẩm mới trong năm 2021.

HoREA cho rằng việc thiếu nguồn cung nhà ở bình dân trong khi nguồn cầu lớn là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng giá nhà đất tăng liên tục trong hơn 5 năm qua. Hiện giá nhà ở của Việt Nam cao gấp hơn 20 lần so với thu nhập trung bình của xã hội làm cho nhiều hộ gia đình và cá nhân khó tạo lập được nhà ở. Trong khi ở các nước công nghiệp phát triển thì chỉ số giá nhà chỉ cao gấp 6-7 lần thu nhập.

Tháo gỡ những bất cập để ổn định thị trường bất động sản

Ông Lê Hoàng Châu cho rằng, điều nhất thiết để kéo giá nhà ở xuống là phải tăng nguồn cung. Tuy nhiên, muốn tăng nguồn cung, trước hết phải tháo gỡ các “vướng mắc, bất cập” tại một số quy định pháp luật.

Một số bất cập còn đến từ việc chấp hành pháp luật, tuân thủ pháp luật chưa nghiêm túc, chưa đầy đủ, thậm chí có trường hợp vi phạm pháp luật của một số doanh nghiệp và lực lượng đầu nậu, cò đất trên thị trường.

Những vướng mắc này dẫn tới việc thị trường bất động sản phát triển không đồng đều, mất cân bằng cung cầu, lệch pha phân khúc thị trường, sốt đất ảo xuất hiện liên tục, phân lô bán nền tràn lan, lợi dụng việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp để lừa đảo,...

Trước những bất cập nêu trên, ông Lê Hoàng Châu đề xuất 6 giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho thị trường bất động sản.

Đầu tiên, ông đề nghị tháo gỡ “ách tắc” cho các dự án nhà ở thương mại “có quyền sử dụng đất khác không phải là đất ở phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch phát triển đô thị, nhà ở”.

Tiếp đến là đề xuất giải pháp tháo gỡ vướng mắc cho các dự án bất động sản, nhà ở thương mại thuộc diện phải rà soát về pháp lý, thanh tra, kiểm tra, điều tra, sau đó cho phép chủ đầu tư tiếp tục triển khai các dự án hoặc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở cho khách hàng.

Ông Châu cũng đưa ra đề xuất giải pháp tháo gỡ “vướng mắc” về thực hiện quy định tiêu chí tách thành dự án độc lập đối với phần diện tích “đất công” nằm xen kẽ trong dự án nhà ở thương mại đưa ra đấu giá quyền sử dụng đất giúp tăng cung dự án nhà ở

Tiếp theo là, đề nghị tháo gỡ “vướng mắc” về quy trình thủ tục đầu tư xây dựng dự án nhà ở thương mại mà doanh nghiệp đã có quyền sử dụng đất giúp làm tăng nguồn cung dự án và sản phẩm nhà ở cho thị trường bất động sản.

Đề xuất giải pháp tháo gỡ “vướng mắc” về tính “tiền sử dụng đất” dự án nhà ở thương mại giúp làm tăng nguồn cung nhà ở cho thị trường.

Cuối cùng, đề xuất giải pháp đẩy mạnh thực hiện “đấu giá quyền sử dụng đất; đấu thầu dự án có sử dụng đất” để lựa chọn nhà đầu tư giúp làm tăng nguồn cung dự án nhà ở thương mại cho thị trường bất động sản.

Bên cạnh đó, để cho thị trường bất động sản phát triển minh bạch, lành mạnh, ổn định và bền vững, HoREA cho rằng Chính phủ cần phải rà soát để hoàn thiện các cơ chế chính sách về phát triển thị trường vốn, bao gồm thị trường tiền tệ - tín dụng, thị trường chứng khoán, thị trường trái phiếu doanh nghiệp, đi đôi với xây dựng chính sách thuế tài sản.

Theo khảo sát mới nhất của Đất Xanh về thị trường bất động sản quý I/2022, nguồn cung mới ghi nhận ở mức 4,904 căn hộ, tăng 36% theo quý; nguồn cung sơ cấp ghi nhận 13,700 căn hộ. Trong khi đó, tại TP.HCM, nguồn cung giảm 55% so với quý 4/2021; nguồn cung căn hộ sơ cấp chỉ đạt khoảng 4.400 căn.

Trong năm 2022 sẽ có khoảng 44.000 căn hộ được ra mắt tại Hà Nội và TP HCM. Tuy nhiên, số lượng căn hộ này vẫn chưa đủ để đáp ứng cho nhu cầu thị trường.